
 {"id":21479,"date":"2014-06-04T00:00:00","date_gmt":"2014-06-03T22:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/ik-ben-behoorlijk-snel-ontroerd\/"},"modified":"2014-06-04T00:00:00","modified_gmt":"2014-06-03T22:00:00","slug":"ik-ben-behoorlijk-snel-ontroerd","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/ik-ben-behoorlijk-snel-ontroerd\/","title":{"rendered":"\u2018Ik ben behoorlijk snel ontroerd\u2019"},"content":{"rendered":"<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Ren\u00e9 Appel<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p> \u2018Oscar Hammerstein boeit me niet,\u2019 zegt Ren\u00e9 Appel (68). We zitten bij de schrijver thuis in het centrum van Amsterdam en ik heb twee boeken voor hem meegenomen naar aanleiding van<span class=\"Cursief\"> De advocaat<\/span>, zijn thriller over de advocatenwereld die op de longlist stond voor de Gouden Strop. <span class=\"Cursief\">Ik heb de tijd,<\/span> de autobiografie van de eigenzinnige en niet onomstreden advocaat Hammerstein. En <span class=\"Cursief\">Priv\u00e9domein<\/span> van Ingrid Hoogervorst, een roman waarin de voormalige recensente van <span class=\"Cursief\">De Telegraaf<\/span> afrekent met haar ex, de schrijver Atte Jongstra. \u2018Mensen denken dat je de wereld van de rechtsstaat en de criminaliteit tot op de laatste letter volgt als je misdaadboeken schrijft. Niets is minder waar. Ik heb voor mijn boek research gedaan over de advocatuur, ik heb veel gehad aan het boek <span class=\"Cursief\">Advocaten<\/span> van Marian Husken. Maar dat is nu achter de rug.\u2019 <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Appel grijpt daarom eerder naar het boek van Hoogervorst, waarin net als in <span class=\"Cursief\">De advocaat<\/span> een op de klippen gelopen relatie centraal staat. \u2018Dat boek schijnt een wraakneming te zijn op de man die haar na zeventien jaar van de ene dag op de andere zonder nadere toelichting heeft verlaten. In de niet helemaal koud opgediende wraak van de schrijfster zit een mooi uitgangspunt voor een psychologische thriller.\u2019 <br \/>Bij het zoeken naar onderwerpen hanteert hij een simpel systeem, zegt Appel. \u2018Het gaat mij altijd om misdaad, mensen en maatschappij. Die drie m\u2019s samen leveren de interessantste boeken op. Daarom is <span class=\"Cursief\">Dertien uur<\/span> van Deon Meyer (VN Thriller van het Jaar 2012, MC) zo goed, het is wel een misdaadboek, maar het gaat net zo goed over de spanningen in de Zuid-Afrikaanse samenleving. En inderdaad, die moorden worden ook nog eens opgelost.\u2019 Voor Appel is dat laatste geen vereiste. \u2018<span class=\"Cursief\">De advocaat<\/span> heeft in zekere zin een open einde, ik voel er weinig voor om de hele afwikkeling ook nog uit te schrijven, alles expliciet te maken, uit te leggen aan de lezer.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<h3>Dorpsdichter<br \/><\/h3>\n<p>Ren\u00e9 Appel groeide op in Hoogkarspel, in een milieu van ambachtsmensen: zijn opa was timmerman, zijn vader huisschilder. Van belangstelling voor literatuur was thuis geen sprake. \u2018Woorden waren wel degelijk belangrijk, maar niet zozeer gedrukte woorden. Mijn vader mocht dan niet literair ge\u00efnteresseerd zijn, verbaal was hij zeer begaafd. Hij was de dorpsdichter, bedacht de jaarlijkse revue voor de gymnastiekvereniging, schreef de bruiloftsgedichten.\u2019 <br \/>De boekenkast in de ouderlijke huiskamer was bescheiden. Van het rijtje boeken was het merendeel geschreven door een neef van zijn vader, F. P. Groot, die publiceerde onder de pseudoniemen Ewout Speelman en Pieter Nierop. Appel herinnert zich de plattelandsromans, maar ook de politieromans van Speelman: <span class=\"Cursief\">Moord betekent levenslang<\/span> (1956), <span class=\"Cursief\">De moordenaar heeft de regie<\/span> (1962) en <span class=\"Cursief\">Overval bij Interpol<\/span> (1963). <br \/>De kleine Ren\u00e9 kon best goed leren en zijn vader vond dat hij maar naar de kweekschool moest. \u2018In mijn milieu was onderwijzer worden het hoogste wat je kon bereiken.\u2019 Appel had andere plannen. Hij kwam op de Amsterdamse universiteit terecht, waar hij Nederlands studeerde en bevriend raakte met medestudenten als de latere hoogleraar Nederlandse taal- en letterkunde Ton Anbeek (\u2018nog steeds een goede vriend\u2019), vooral bekend vanwege zijn oproep tot \u2018meer straatrumoer in de Nederlandse literatuur\u2019 en diens toenmalige vrouw (en latere P.C. Hooftprijswinnares) Charlotte Mutsaers. Andere vrienden uit die studietijd waren dichter Tom van Deel, Adriaan van Dis en Hans Dorrestijn. \u2018We hingen in caf\u00e9s als Hoppe, De Zwart en nachtcaf\u00e9 de Oude Herberg. Het ging zelden over de ambitie om schrijver te worden.\u2019 <br \/>Appel stak af bij medestudenten die belangstelling voor boeken wel van huis hadden meegekregen en meer hadden gelezen dan de hoogtepunten uit het werk van Ewout Speelman. \u2018Maar het waren de jaren zestig, het was de tijd van de opwaartse sociale mobiliteit en er waren meer studenten uit zogenaamd lagere sociale milieus. Ik was geen uitzondering en het heeft me nooit belemmerd, hoogstens gestimuleerd: hebben zij Dostojevski al gelezen? Dat wil ik ook!\u2019<br \/>Tegenover zijn achterstand in belezenheid stond dat Appel wel \u2018supergoed kon timmeren\u2019, herinnert Charlotte Mutsaers zich. \u2018Hij heeft tweemaal een tafeltje voor me gemaakt en een daarvan heeft wel twintig jaar naast mijn schildersezel gestaan vol blikken met penselen. Op het andere stond de telefoon.\u2019 De boekenkast die hij destijds voor zichzelf timmerde, is nog steeds in gebruik. \u2018Het is niet heel netjes gemaakt, hoor, een combinatie van allemaal losse onderdelen, maar dit is wel al het derde huis waarnaar ik die kast heb verplaatst, na veertig jaar staat hij nog steeds goed overeind.\u2019 <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<h3>Voetbalverslaggever<br \/><\/h3>\n<p>Appel debuteerde als dichter en schrijver van korte verhalen in literair tijdschrift <span class=\"Cursief\">Hollands Maandblad<\/span>, maar koos een taalkundige specialisatie, \u2018misschien door mijn HBS-B-achtergrond maar ook wel een beetje omdat mijn vrienden zich allemaal al op de letteren hadden gestort. Daar viel voor mijn gevoel minder eer te behalen.\u2019 Na zijn studie volgde een korte carri\u00e8re als leraar Nederlands en als freelance voetbalverslaggever bij <span class=\"Cursief\">de Volkskrant<\/span> \u2013 Appel was zelf een niet onverdienstelijke rechtsback bij NDSM in Amsterdam-Noord. \u2018Behalve Ajax en AZ speelden ook Volendam en Haarlem toen nog in de eredivisie. Ik mocht naar veel wedstrijden en kreeg er nog voor betaald ook.\u2019 Ten slotte keerde hij als wetenschappelijk medewerker terug aan de universiteit. <br \/>In de jaren tachtig sloeg hij als wetenschapper \u00e9n als recensent van thrillers voor <span class=\"Cursief\">NRC Handelsblad<\/span> een nieuwe richting in. Eerst promoveerde hij op het proefschrift <span class=\"Cursief\">Immigrant Children Learning Dutch<\/span>, wat zou leiden tot een professoraat op het terrein van het Nederlands als tweede taal. Enkele jaren later, nadat hij als jurylid de eerste Gouden Strop had toegekend aan Jef Geeraerts, debuteerde hij zelf als thrillerschrijver: \u2018Ik kreeg als thrillerrecensent zoveel middelmatigs te lezen dat ik op een gegeven moment besloot: dat kan ik zelf veel beter.\u2019 Sindsdien produceert hij elk jaar een spannend boek.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>U bent wetenschapper en timmerman. Is dat analytische en het ambachtelijke terug te vinden in de manier waarop u schrijft? <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018In de ogen van Charlotte Mutsaers ben ik misschien een handige timmerman, waarvoor dank, maar vergeleken met een professional ben ik absoluut een prutser. Als schrijver ben ik ook niet iemand die echt construeert. Wat ik wel kan, is mijn werk achteraf analyseren, dus inmiddels weet ik wat spanningsverhogend werkt. Ik heb daar een paar jaar geleden een boekje over geschreven: <span class=\"Cursief\">Spannende verhalen schrijven.\u2019<br \/><\/span><span class=\"Cursief\"><br \/><\/span><\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Er hangen bij u geen schema\u2019s met plotontwikkelingen aan de muur? <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Nee, ik ga juist intu\u00eftief te werk en het plot ontvouwt zich dus al schrijvende. Anders dan in mijn wetenschappelijke werk gaat het me bij het schrijven niet om feiten of om de analyse. De wetenschap en het schrijven zijn twee kanten van mijn persoonlijkheid. Ik ben sterk rationeel, analytisch ingesteld. Aan de andere kant laat ik me snel raken, ben ik behoorlijk snel ontroerd. Of het nou is door een overwinning van Ajax of door mijn kleindochters.\u2019<span class=\"Cursief\"> <br \/><\/span><\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Wanneer bedacht u dat er een boek moest komen over een chantabele Amsterdamse strafpleiter met een mislukt huwelijk en een gefnuikte carri\u00e8re? <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Er was niet een direct voorbeeld in de media, als je dat bedoelt. Ik speelde al langer met het idee een boek te schrijven over een advocaat die veel weet van de crimineel die hij moet verdedigen, hij kent de ins en outs van allerlei vieze zaakjes. Maar de advocaat moest zelf ook een zwakke plek hebben: hij is gokverslaafd en gefrustreerd in zijn ambities. Ik begon met het idee: mijn advocaat zakt weg in een financieel moeras en hij gaat zijn eigen cli\u00ebnt chanteren om daar weer uit te komen. Zoveel weet ik dan wel van de constructie van zo\u2019n boek dat je dan nog een derde hoofdpersoon nodig hebt. Dat verdrievoudigt het aantal relaties en maakt een tweede plotlijn mogelijk die de eerste kan versterken. Dat werd de overspelige echtgenote. Met die ingredi\u00ebnten ben ik begonnen. Het verhaal is uiteindelijk anders gelopen, dat gebeurt nu eenmaal al schrijvende.\u2019<br \/>Achterin het boek bedankt u misdaadexperts.<br \/>\u2018Ik heb met VN-misdaadverslaggever Harry Lensink gesproken over fraudezaken en over de relatie tussen advocaat en cli\u00ebnt. Maar ik las er ook boeken over en stak mijn licht op bij een rechter, bij een strafrechtadvocaat, bij criminoloog Frank Bovenkerk. Het prettige van de fase van het materiaal verzamelen is dat je de karakters langzaam voor je begint te zien. Ik schrijf vanuit het perspectief van die karakters en snijd dat door elkaar, dat werkt goed voor het opbouwen van spanning. Als ik de informatie heb verzameld, ga ik schrijven en wordt het toch vaak anders dan ik het in mijn hoofd had.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Gaat u kijken op de locaties waarover u schrijft?<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Ik heb een tijdlang regelmatig samen met Ton Anbeek zittingen van de Amsterdamse rechtbank bezocht. En ik ben afgereisd naar Grand Casino Knokke, een van de plaatsen waar mijn hoofdpersoon zich op uitnodiging van zijn cli\u00ebnt te buiten gaat aan gokken, drank, drugs en vrouwen. Ik heb het zelf rustig aan gedaan, hoor, en ik ben ook niet gaan gokken. Ik hoef geen geld te verspelen om me de koorts van de gokverslaving te kunnen voorstellen. Een ander gokhol heb gemodelleerd naar een etablissement dat ooit was gevestigd in de Amsterdamse Spuistraat. Ik had genoeg aan de verhalen.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>U voelt zich niet aangetrokken tot de schimmige wereld waarin uw boeken zich vaak afspelen?<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Nee, die zelfkant trekt me totaal niet. Je moet bovendien alleen researchen zolang het je stimuleert om zelf dingen te bedenken. Mijn ervaring is dat je fantasie vaak beter werkt dan research. Te veel feitenonderzoek maakt je schatplichtig aan de werkelijkheid, dat kan belemmerend werken. Maar de verhalen die ik schrijf, gebeuren w\u00e9l, dat weet ik zeker. Achteraf controleer ik of wat ik heb opgeschreven wel kan, ik laat het lezen aan experts. Want het moet kloppen. Althans, het meeste. E\u00e9n ding klopt in elk geval nooit in politieromans en -series: in de werkelijkheid houden vaak een stuk of dertig mensen zich bezig met een onderzoek, in een boek of in een serie kom je er maar een paar tegen. Dat is een soort afspraak: anders wordt het onmogelijk ingewikkeld.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<h3>Wetenschapsfraude<br \/><\/h3>\n<p>Sinds een jaar of tien is Ren\u00e9 Appel met emeritaat en kan hij in plaats van twee dagen de hele week aan een boek werken. \u2018Mijn productie is er vreemd genoeg niet door verhoogd, integendeel. Vroeger had ik het idee: in die twee dagen moet het allemaal gebeuren. Nu heb ik zee\u00ebn van tijd en gaat het langzamer \u2013 al is het streven nog steeds vijf boekpagina\u2019s per dag.\u2019<br \/>Na zijn afscheid van de universiteit is Appel weggedreven van zijn vakgebied, de taalkunde. \u2018Eerst dacht ik: ik ben een erkend deskundige op het gebied van Nederlands als tweede taal en alles wat daarmee samenhangt. Een nogal actueel onderwerp, als je kijkt naar de roep om inburgering de afgelopen jaren. Dus ze zullen me wel vragen voor allerlei commissies en evaluatierapporten. Maar als je er niet zelf achteraan gaat, valt dat heel snel stil.\u2019 <br \/>Hij publiceert nog wel over taal in Onze Taal en zit elke zaterdag in het programma <span class=\"Cursief\">De taalstaat<\/span> van Frits Spits op Radio 1. En onlangs nog plaatste hij in <span class=\"Cursief\">de Volkskrant<\/span> kanttekeningen bij de invoering van tweetalig onderwijs. \u2018Ik ben daar niet per se tegen, maar de manier waarop dat het basisonderwijs wordt ingepompt, bevalt me niet en dan wil ik daar mijn stem over laten horen.\u2019 <br \/>Een enkele keer koos hij de universitaire wereld als onderwerp, zoals in de thrillernovelle <span class=\"Cursief\">Spanning<\/span>, niet toevallig verschenen in de tijd dat hij afscheid nam van de universiteit. Ver voor de plagiaatkwestie rond Diederik Stapel beschreef Appel in dat boek hoe een sociaal psycholoog fraude pleegt omdat zijn onderzoek op middelbare scholen naar de gevolgen van stress niet de data oplevert die zijn hypothese ondersteunen. \u2018Destijds was publicatiedwang aan de universiteit ook al een probleem, ik schreef er ooit een stuk over onder de titel \u201cPubliceren of creperen\u201d. In <span class=\"Cursief\">Spanning<\/span> liet ik zien hoe zoiets uit de hand kon lopen. Een vooruitziende blik dus, al ging Diederik Stapel nog verder dan mijn hoofdpersoon en kwam hij er relatief goed mee weg. De fraudeur in mijn boek gaat echt ten onder.\u2019<br \/><span class=\"Cursief\"><br \/><\/span><\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Hoe lastig is het om een onsympathieke held te beschrijven die je als lezer toch wilt blijven volgen?<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Dat kan heel goed, kijk maar naar series als <span class=\"Cursief\">House of Cards<\/span> of <span class=\"Cursief\">Breaking Bad<\/span>: Frank Underwood en Walter White zijn onsympathieke hoofdpersonen en toch ben je bereid met ze mee te gaan in het verhaal. Bovendien: mijn advocaat heeft wel kwalijke kantjes, maar hij is eerder middelmatig dan slecht. Als advocaat ben je beroepshalve soms gedwongen om onsympathieke stellingen in te nemen en hij doet er alles aan om zijn verdachte bij te staan zonder zich morele vragen te stellen. Voor ons als leken lijkt het of hij ethische grenzen overschrijdt, maar in feite doet hij goed zijn werk.\u2019 <\/p>\n<p>Advocaten krijgen soms wel erg ruim baan als ze hun zaak in het openbaar willen bepleiten.<br \/>\u2018Recent was er advocaat Jan-Hein Kuijpers die \u2013 van zijn kant gezien logisch \u2013 op tv de schietende juweliersvrouw in Deurne vrijpleitte. Zijn cli\u00ebnten zette hij in alle eenzijdigheid neer als onschuldige bloedjes die door omstandigheden in deze positie terecht zijn gekomen. Zijn verhaal werd gebracht als d\u00e9 reconstructie van de gebeurtenissen. Maar dat hij geen weerwoord kreeg in de media, kun je hem niet verwijten.\u2019 <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Uw advocaat probeert een verkrachter die zonder meer schuldig lijkt te zijn, vrij te krijgen. Daarmee beschadigt hij het slachtoffer.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Van een advocaat die veel zedenzaken doet, hoorde ik dat strafpleiters het bij verkrachting vaak de kant opsturen van seks met wederzijdse instemming. Dat het meisje eerst best wilde en later spijt kreeg. En bewijs dan maar het tegendeel, als er geen sporen van geweld zijn.\u2019 <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Hij vereenzelvigt zich steeds meer met de zware jongen die hij bijstaat, een soort Holleeder-figuur. <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Mijn advocaat bewondert de daadkrachtige manier waarop zijn criminele opdrachtgever zijn zaken regelt. Hij wil dat zelf ook, identificeert zich met hem, gaat zich anders kleden en laat zijn haar knippen om op hem te lijken. Hij wil in dezelfde <span class=\"Cursief\">league<\/span> spelen, maar realiseert zich niet dat hij daar de essenti\u00eble eigenschappen voor mist. Hij is geen leider maar een volger.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Het doet denken aan De donkere kamer van Damokles, een van de voorbeelden uit uw handleiding voor het schrijven van thrillers.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Dorbeck met ck en Osewoudt met dt, ja. Dat dubbelgangersmotief had ik nodig voor de ontwikkeling van de plot, maar psychologisch speelt het ook een rol. De advocaat spiegelt zich aan zijn sterkere, daadkrachtiger alter ego. Maar bij W.F. Hermans blijft het de vraag of Dorbeck echt bestaat of een fantasie is van Osewoudt. Bij mij gaat het wel degelijk om twee echte mensen die flink op elkaar lijken. Ik had dat van tevoren bedacht, maar het be\u00efnvloedde uiteindelijk het verhaal op een manier die ik niet had verwacht.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Uw hoofdpersoon lijkt het goed voor elkaar te hebben, gezinnetje, leuk huis in Amsterdam-Zuid. Maar het blijkt zo onderuit te halen. <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Rinus Ferdinandusse heeft mij ooit de maestro van de doorzonkamerthriller genoemd. De middenklasse ken ik, ik zou niet makkelijk een boek kunnen schrijven dat zich in de upper class afspeelt, of in de laagste lower class.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>U prikt door de schijnzekerheden van uw hoofdpersoon heen. U duwt hem met kennelijk plezier over de rand van de afgrond.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Ik schep er wel sardonisch genoegen in om te laten zien hoe het helemaal mis kan gaan. De hoofdpersoon wordt gepiepeld op zijn werk, wil eigenlijk hogerop. Ik moet me dan afvragen: wat heeft hij ervoor over om dat doel te bereiken? En als hij denkt te ontdekken dat zijn vrouw vreemdgaat: wat betekent dat voor hem en welke consequenties verbindt hij eraan. Ik stel mezelf die vragen en giet de antwoorden in de vorm van een verhaal. Dat het advocaatje het heel moeilijk zou krijgen, dat stond vast. Al schrijvend kom je er achter hoe zich dat precies ontrolt, al is het in andere gevallen ook weleens voorgekomen dat ik op tweederde nog niet wist hoe het zou gaan aflopen. Het is een enorme opluchting als je ontdekt: z\u00f3 gaan we het doen, natuurlijk. Het klinkt een beetje pretentieus maar dat leidt tot een eureka-gevoel. Ik heb het gevonden! Z\u00f3 moet het aflopen, natuurlijk, dat ik daar niet eerder aan dacht. Op die momenten lijkt het boek je bij de hand te nemen.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>De advocatuur komt er niet best vanaf in uw boek.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Het verhaal weerspiegelt de prestatiemaatschappij waarin veel mensen alleen nog maar bezig zijn met hun eigen succes, hun eigen carri\u00e8re, zo veel mogelijk scoren. Dat doorgeschoten individualisme is volgens mij begonnen in de jaren negentig: het marktdenken, het moeten presteren om je waar te maken. In die zin is advocaat David Driessen een kind van zijn tijd. Hij gaat \u2013 net als trouwens de wetenschapper in het fraudeverhaal \u2013 in die rat race ten onder. Ze willen ontsnappen aan de middelmaat en dat leidt onherroepelijk tot hun val. Het zijn kleine Icarusjes. Ik schrijf graag over dingen die verkeerd gaan, ja, maar noem me eens een literaire roman die goed afloopt. De uitspraak van Flaubert is inmiddels een beetje een clich\u00e9 geworden, maar is daarom niet minder waar: \u201c<span class=\"Cursief\">Le b<\/span><span class=\"Cursief\">o<\/span><span class=\"Cursief\">nheur se r<\/span><span class=\"Cursief\">a<\/span><span class=\"Cursief\">conte mal<\/span>.\u201d\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<h3>Bookify<br \/><\/h3>\n<p>We zitten tegenover een van zijn drie boekenkasten, met veel Nederlandse literatuur: Grunberg, A. F. Th. van der Heijden, Oek de Jong. \u2018Linksonder is het thrillergedeelte met een paar van mijn favorieten: Ruth Rendell, Patricia Highsmith, Michael Connelly, Elmore Leonard.\u2019 Charles den Tex, Elvin Post en Michael Berg zijn Nederlandse thrillerschrijvers die hij bewondert. \u2018Ik heb nog veel papieren boeken, al heb ik bij de laatste verhuizing veel weggegooid.\u2019 Dat is vanwege ruimtegebrek, niet vanwege de opkomst van het (al dan niet illegale) digitale lezen, waartegen hij samen met Nelleke Noordervliet waarschuwde in <span class=\"Cursief\">NRC Handelsblad<\/span>. \u2018Wij vrezen,\u2019 schreven zij over de mogelijke lancering van een Spotify-model voor boeken, \u2018dat de kosten voor de consument \u2013 onder druk van de illegale downloads \u2013 zo laag moeten blijven dat de inkomsten voor uitgevers en schrijvers minimaal zullen zijn.\u2019 <br \/>Het was vreemd dat schrijvers zich tot nu toe nauwelijks lieten horen, zegt Appel, die jaren voorzitter was van de VVL, de vereniging van letterkundigen en nu van schrijversorganisatie PEN Nederland. \u2018Wij schrijvers laten het allemaal gebeuren, terwijl het ons werk is dat wordt gekopieerd en gratis verspreid. Er wordt juridisch veel te weinig tegen gedaan. Van dat <span class=\"Cursief\">Bookify<\/span> is trouwens weinig meer vernomen de laatste tijd.\u2019 <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Toen u begon met schrijven, stonden thrillers niet echt in hoog aanzien, zeker niet aan de letterenfaculteit.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Nee, collega\u2019s aan de universiteit wilden nog weleens tegen me zeggen: o, leuk, je hebt een nieuw boekje geschreven. Dan zei ik ja, maar ondertussen dacht ik: \u201cIkzelf mag boekje zeggen maar voor jou is het een b\u00f3\u00e9k.\u201d Men vond het wel aardig, curieus, het werd gezien als een soort hobby naast mijn wetenschappelijke carri\u00e8re. Voor mij was het belangrijker dan dat.\u2019 <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Is dat imago van de thriller veranderd dankzij de instelling van de Gouden Strop en het Genootschap van Misdaadauteurs?<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018De status van misdaadliteratuur is zeker omhoog gegaan, je wordt niet meer bij voorbaat afgeserveerd. Ooit was het bon ton om te zeggen: dat soort boeken lees ik niet. Alleen in de literaire wereld kijkt men er tegenwoordig zo mogelijk nog negatiever tegenaan, volgens mij mede op basis van rancune vanwege de soms enorme oplagecijfers van collega\u2019s als Esther Verhoeff , Saskia Noort en Simone van der Vlugt. Niet van mij, hoor, mijn best verkochte boek is met vijftigduizend exemplaren <span class=\"Cursief\">Schone handen<\/span>, dat trouwens binnenkort verfilmd wordt. Een beroemd voorbeeld van die minachting is de manier waarop Connie Palmen ooit voor de camera uitviel tegen schrijvers als Saskia Noort: \u201cScheer je weg, nietsnutten in het land van de literatuur. Donder op!\u201d Een recensent als Arie Storm reageert ook schamper als boeken een plot hebben, toch het wezenskenmerk van een thriller.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Er heeft zich een apart genre ontwikkeld: de damesthriller.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Voor een deel is dat zo en ik kan me iets voorstellen bij de kritiek op dat genre die je wel hoort: het is nogal stereotiep allemaal. Een aantal vrouwelijke auteurs schrijft steeds hetzelfde boek, lees er \u00e9\u00e9n en je kent het hele verzameld werk. Aan de andere kant: het geslacht van de auteur zegt helemaal niets over de kwaliteit. Kijk maar naar het fantastische werk van Ruth Rendell die op haar 84ste rustig doortikt, en naar Patricia Highsmith. Vrouwen kunnen het dus best.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Als een literaire auteur een keer een thrillerachtig boek schrijft, zoals Peter Buwalda, dan wordt hij meteen genomineerd voor de Gouden Strop en verkoopt een paar honderdduizend boeken. Is dat niet irritant? <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Geen enkel probleem, ik denk niet in dat soort hokjes, dat vind ik te gemakkelijk. Wat wel of niet literatuur is, dat onderscheid is niet zo boeiend. Je kunt je wel afvragen of <span class=\"Cursief\">Bonita Avenue,<\/span> als je het puur als thriller beoordeelt, wel zo goed is. Er zit weinig spanning in, verrassende wendingen ontbreken. En al houd ik niet van te veel vaste stramienen en formats, dat zijn toch wel twee voorwaarden voor een goede thriller.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Uw eigen boeken worden wel in een hokje gestopt, al is het maar door de clich\u00e9-cover. Wat doet die halfnaakte blondine voorop De advocaat?<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>\u2018Je treft me op een kwetsbaar punt. Het gebruik van dat soort stockfoto\u2019s is een trend in de thrillerwereld, het omslag heeft geen enkel verband meer met de inhoud. Ik vind dat jammer, een omslag moet toch \u00ed\u00e9ts zeggen over een boek. Maar daar denkt de marketingafdeling van mijn uitgeverij anders over. Misschien zou de uitgever iets extra\u2019s moeten investeren en tw\u00e9\u00e9 covers maken: een voor in de stationskiosk en een voor bij Athenaeum. Tenminste, als ze bereid zijn het boek daar naast de kassa te leggen.\u2019 <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Vrij Nederland juni 2014<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Vrij Nederland juni 2014<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Vrij Nederland juni 2014<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Vrij Nederland juni 2014<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Vrij Nederland juni 2014 <\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>Vrij Nederland juni 2014<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"wpg-element paragraph\">\n<p>D&#038;T GIDS<\/p>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ren\u00e9 Appel (68) is de nestor van de Nederlandse thriller. Als wetenschapper analyseerde hij, als schrijver gaat hij intu\u00eftief te werk. \u2018Ik schep er genoegen in te laten zien hoe het helemaal mis kan gaan.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-21479","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","editie-581"],"acf":[],"author_name":"Mischa Cohen (archief)","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/21479","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=21479"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/21479\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Mischa Cohen (archief)","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=21479"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=21479"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}