Toneel<\/p>\n
Het \u2018terzijde\u2019 is weer helemaal terug op het toneel. Dankzij de televisie. Acteurs die stiekem iets aan het publiek willen vertellen wat de anderen op het toneel niet mogen horen, hoeven niet meer opzichtig v\u00f3\u00f3r op het toneel hardop te gaan staan denken. Ze praten gewoon in een camera die ergens in het decor staat. Op televisie is dat ook heel normaal. Dat mensen zich geregeld afzonderen van een groep om in een \u2018dagboekkamer\u2019 of een ander onderonsje met de camera hun intieme gedachten met de kijkers te delen.<\/p>\n
In Hersenschimmen van het ro theater heeft regisseur Guy Cassiers dit camera-terzijde mooi uitgebuit. De dementerende hoofdpersoon van Bernlefs roman sluit zich steeds dieper op in zijn desintegrerende brein. Acteur Joop Keesmaat hoeft de gedachten van Maarten niet luid de zaal in te slingeren. Zachtjes in zichzelf prevelen voldoet. In het huiskamerdecor van vormgever Marc Warning is hier en daar een camera verstopt die het gezicht van de prevelende Maarten vangt. Als hij wezenloos naar de televisie tuurt, wordt zijn gezicht groot op de achterwand geprojecteerd. Zo kan hij vreemde gedachten hebben over zijn vrouw, terwijl zij nietsvermoedend naast hem in de kamer is. Cassiers laat ons in Maartens hoofd kijken, maar toont tegelijkertijd het perspectief van zijn vrouw.<\/p>\n
Het feit dat de tv hier \u2018terugkijkt\u2019 past ook nog eens goed in de toenemende vervreemding die Maarten in zijn eigen interieur ervaart. De big brother die hem bespiedt, zit in zijn eigen hoofd.<\/p>\n
In Huis van de Toekomst, de Big Brother-voorstelling die Toneelgroep Amsterdam momenteel presenteert, zou dit camera\u00adterzijde h\u00e9t middel moeten zijn dat het drama voortstuwt. De figuren in Carina Moliers huis vol visionaire kunstenaars en wetenschappers zijn even terug in dat huis voor een tv-programma dat terugblikt op hun roerige verblijf aldaar. Een cameravrouw bespiedt de acteurs in het woonhuisdecor, een presentatrice neemt hen apart voor een live-interview en dan kunnen de figuren ook nog zelf het initiatief nemen voor een onderonsje met de kijkers. \u2018Hier was hij eigenlijk al niet meer bij ons,\u2019 is het commentaar dat iemand via zijn laptop over oude tv-beelden typt van een bewoner die zelfmoord heeft gepleegd.<\/p>\n
Maar de caleidoscoop aan persoonlijke perspectieven die Molier voor ogen had, komt niet van de grond. Het getypte commentaar is een van de weinige intieme gedachten in Moliers multimediaspektakel. Het lukt amper om in de hoofden van de toneelfiguren te kruipen. Je mist hun reflectie op elkaar, op hun eigen rol in het huis, op de dramatische gebeurtenissen die ze hebben meegemaakt. De \u2018denkers\u2019 in Huis van de Toekomst denken veel te weinig hardop.<\/p>\n
Het beste deel in het mooie, maar wel wat langdradige Hersenschimmen is het laatste: als de muren van Maartens huis verdwijnen en de acteurs ineens klein en \u2018naakt\u2019 in een gapende leegte staan. Dat zouden ze ook bij Moliers voorstelling moeten doen. Er zou weinig overblijven van de acteurs die zich verschansen in het Big Brother-huis. Niet alleen omdat de regisseur hen met lege handen heeft laten staan. Een deel van de acteurs in deze grote productie is overduidelijk afgehaakt, en draait lusteloos een lesje af. En dat betekent pas \u00e9cht het fiasco van dit samenlevingsexperiment.<\/p>\n
Hersenschimmen, Naar J. Bernlef, door het ro theater, Regie: Guy Cassiers, Met: Joop Keesmaat, Katelijne Damen e.a., Tournee t\/m 3 juni. www.rotheater.nl<\/p>\n
Huis van de toekomst, door Toneelgroep Amsterdam, Regie: Carina Molier, Met: Halina Reijn, Sabri Saad el-Hamus, Frank Sheppard, Frida Pittoors e.a. T\/m 1 april in het Compagnietheater, Amsterdam. www.toneelgroepamsterdam.nl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Toneel Het \u2018terzijde\u2019 is weer helemaal terug op het toneel. Dankzij de televisie. Acteurs die stiekem iets aan het publiek willen vertellen wat de anderen op het toneel niet mogen horen, hoeven niet meer opzichtig v\u00f3\u00f3r op het toneel hardop te gaan staan denken. Ze praten gewoon in een camera die ergens in het decor […]<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Marijn van der Jagt","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/123973"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=123973"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/123973\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Marijn van der Jagt","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=123973"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=123973"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=123973"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}