Tot de verkiezingen klinkt elke partij eensgezind<\/p>\n
Afgelopen weekeinde was de topveertig van de VVD-kandidatenlijst bijeen in Hotel De Leeuwenhorst te Noordwijkerhout. Belangrijkste doel: eenheid smeden in de nieuwe fractie, in de aanloop naar de verkiezingen. Dat is hard nodig. Deze zomer raakte de partij tot op het bot verdeeld door het gevecht tussen Mark Rutte en Rita Verdonk om het lijsttrekkerschap. Vervolgens leidde de presentatie van de kandidatenlijst tot groot rumoer. Topkandidaat Arthur Docters van Leeuwen haakte verontwaardigd af omdat hij naar zijn smaak te laag op de lijst stond. Kamerleden Bibi de Vries en Arno Visser, aanhangers van Rutte, voelden zich eveneens ondergewaardeerd, en vertrokken teleurgesteld uit de politiek. Op de koop toe werd rechtsbuiten Anton van Schijndel door Rutte uit de fractie gezet omdat hij zich in de Volkskrant luidruchtig over de nieuwe, meer gematigde koers van de partij had beklaagd.<\/p>\n
Zoveel trammelant kan de VVD zich vlak voor de verkiezingen niet veroorloven. Hoog tijd dus voor een offensief om de eenheid te herstellen. Stap \u00e9\u00e9n: het neutraliseren van splijtzwam Rita Verdonk, die een zachter imago aangemeten krijgt. In de campagne wordt Verdonk geacht zich over \u2018softe\u2019 thema\u2019s als onderwijs en integratie te ontfermen. En vorige week begon IJzeren Rita in Elsevier opeens over het belang van open grenzen.<\/p>\n
Stap twee: teambuilding in de fractie. Dat is Mark Rutte, oud-personeelsmanager bij Unilever, wel toevertrouwd. De bijeenkomst in De Leeuwenhorst, waar de kandidaat-Kamerleden media-, debat- en campagnetraining kregen, werd op vrijdagavond opgeluisterd met een wervende speech van de lijsttrekker zelf. In brede streken schetste hij hoe de fractie onder zijn leiding moet gaan opereren. Vijf \u2018kernwaarden\u2019 wilde hij aan de kandidaten overdragen: openheid, dienstbaarheid, inspiratie, betrouwbaarheid en gevoel: \u2018Doe je werk met je hart!\u2019 Volgens nieuwkomer Han ten Broeke, nummer twintig op de lijst, viel de speech van Rutte in goede aarde. \u2018Het was een buitengewoon inspirerend verhaal,\u2019 zegt hij. \u2018Ik heb Mark vaak horen praten, maar deze keer overtrof hij zichzelf.\u2019<\/p>\n
Ruttes peptalk had die avond in ieder geval het beoogde effect: prompt ontstond er een levendige discussie over de belangrijkste campagnethema\u2019s, waaraan ook kopstukken als Henk Kamp, Johan Remkes en Hans Hoogervorst deelnamen. Ook Rita Verdonk deed enthousiast aan de discussie mee. Van de animositeit die de VVD de afgelopen maanden in zijn greep hield, was vrijdagavond in De Leeuwenhorst even niets meer te bespeuren.<\/p>\n
Geen enkel risico<\/p>\n
In de aanloop naar de verkiezingen doen de politieke partijen hun uiterste best de rijen te sluiten. Onenigheid wordt gesust of met de mantel der liefde bedekt, herrieschoppers worden onschadelijk gemaakt. Eensgezind achter de leider, dat is het devies.<\/p>\n
Voor de VVD staat er veel op het spel: in de peilingen staat de partij op een paar zetels verlies, ondanks de aantrekkende economie. Intussen zijn CDA en PvdA verwikkeld in een nek-aan-nekrace om het premierschap. In tegenstelling tot de VVD lijkt het CDA w\u00e9l te profiteren van het economisch herstel. Na desastreuze peilingen in het voorjaar heeft de partij de PvdA volledig ingelopen. Maar helemaal gerust zijn de christen-democraten er niet op. E\u00e9n uitglijder en Wouter Bos is t\u00f3ch premier van Nederland: exit Balkenende.<\/p>\n
Niet voor niets was het de minister-president zelf die vorige week zaterdag, op de trainingsdag van de aspirant-Kamerleden van het CDA in het Congresgebouw in Utrecht, een extra bezielende toespraak hield. Balkenende sprak met vuur over de missie van het CDA, over het harde werken dat nu zijn vruchten begint af te werpen, over de kansen die keren. Maar hij waarschuwde ook dat het CDA zich nog niet rijk moet rekenen. De boodschap was duidelijk: de christen-democraten moeten loyaal en eendrachtig de verkiezingen in. En waarachtig: het lijkt nog te lukken ook. Tot voor kort klonk er binnen de partij nog harde kritiek op het kabinet, dat zijn christelijk-sociale gezicht zou verloochenen. Oudgedienden Willem Aantjes en Bert de Vries en jonge honden als CDJA-voorzitter Ronald van Bruchem trokken geregeld flink van leer. Maar de laatste tijd is er van kritische geluiden binnen het CDA weinig meer te horen.<\/p>\n
De partijtop neemt bij het smeden van de eenheid geen enkel risico. Op de lijst voor de Kamer prijken deze keer opvallend weinig nieuwe namen, en het handjevol nieuwelingen dat w\u00e9l tot de topvijftig is doorgedrongen, wordt intensief begeleid.<\/p>\n
Een van hen is Jan Schinkelshoek (plaats elf), directeur Communicatie bij Rabobank Nederland, die in de jaren tachtig en negentig hoofd voorlichting was van de CDA-Kamerfractie. \u2018Ik heb de niet te onderdrukken neiging alles met vroeger te vergelijken,\u2019 zegt hij. \u2018Daarbij valt mij op dat de voorbereiding van nieuwe Kamerleden veel professioneler wordt aangepakt dan voorheen. We krijgen media\u00adtraining, we oefenen in debattechnieken, iedere woensdagavond buigen we ons over belangrijke thema\u2019s in het verkiezingsprogramma. We zijn daardoor veel beter toegerust om ons de komende weken in het campagnegeweld staande te houden.\u2019<\/p>\n
Campagne voor jezelf<\/p>\n
Zo gaat het ook bij de voornaamste rivaal: de PvdA. In het voorjaar brak er nog een geweldige rel uit in de partij toen Marcel van Dam plotseling in zijn Volkskrant-column de aanval opende op Wouter Bos, die in een speech een voorzichtige hervorming van de AOW had voorgesteld. Wekenlang werd het partijbureau bedolven onder de telefoontjes, e-mails en brieven van verontruste senioren. Met de grootste moeite wist Wouter Bos de dreigende opstand weg te masseren. \u2018Achteraf waren de columns van Marcel van Dam een blessing in disguise,\u2019 zegt partijvoorzitter Michiel van Hulten. \u2018Daardoor hebben we de AOW-discussie in de partij nu grotendeels achter de rug, en kunnen we zonder verdeeldheid de laatste fase van de campagne in.\u2019<\/p>\n
Dat wil de partijtop graag zo houden. De PvdA laat in de aanloop naar de verkiezingen zo weinig mogelijk aan het toeval over. Bij de presentatie van de kandidatenlijst in de Verkade-fabriek in Den Bosch sprak Wouter Bos de kandidaten persoonlijk toe. Nieuwkomer Attje Kuiken (twaalfde op de lijst) was erbij. \u2018Wouter zei dat het een spannende strijd gaat worden, en dat we er samen tegenaan gaan, voor een sociale samenleving. Hij zei: of je nou nummer een of nummer tachtig op de lijst bent, iedereen is nodig om de verkiezingen goed door te komen.\u2019<\/p>\n
Tijdens een speciale dag voor de nieuwe Kamerleden, net als het CDA in de Jaarbeurs, maar dan een etmaal eerder, werden de aspirant-parlementari\u00ebrs getraind in debatteren, speechschrijven en spreken voor de camera. Campagnemanager Marco Esser zette uiteen hoe de campagne van de PvdA eruit gaat zien, en welke rol de aspirant-Kamerleden daarin moeten gaan vervullen. Campagne voeren voor jezelf mag, legde hij uit, maar wel: binnen de kaders van de landelijke strategie.<\/p>\n
Tijdens verschillende sessies voor, tijdens en na de trainingsdag kregen de nieuwkomers voor de zekerheid solide uitleg over het AOW-standpunt van de partij: dat de door Wouter Bos bepleite hervorming geen \u2018bejaardenbelasting\u2019 is, zoals de regeringspartijen beweren, maar juist een \u2018sociale maatregel\u2019 om de AOW \u2018nu en in de toekomst\u2019 overeind te houden. \u2018Als we tijdens de campagne vragen krijgen over de AOW,\u2019 zegt Attje Kuiken, \u2018is dat wat we uitleggen.\u2019<\/p>\n
De komende weken trekken de nieuwe Kamerleden eendrachtig het land in. Attje Kuiken is in ieder geval elke zaterdag in Breda voor de landelijke campagne \u2018Meer Rood op straat\u2019, en gaat ook op pad met Wouter Bos, die tot aan de verkiezingen zestig dorpen en steden aandoet. Jan Schinkelshoek van het CDA gaat naar eigen zeggen alles doen wat er van een aanstaand Kamerlid verwacht mag worden: flyeren, folderen, canvassen, spreekbeurten houden, meedoen aan debatten en discussiebijeenkomsten. Han ten Broeke van de VVD heeft zelf al een vliegende start van zijn campagne georganiseerd. De komende weken toert hij onder het motto \u2018Liberalen voor het Oosten\u2019 met een enorme verkiezingstruck door Gelderland en Overijssel, compleet met levensgrote blauwe koe en springkussen voor de kinderen. Op uitnodiging van Ten Broeke doen ook de vier andere VVD-kandidaten uit het oosten mee, onder wie Gert-Jan Oplaat en Henk Kamp. Op vier oktober werd de campagnetruck feestelijk gepresenteerd op het Binnenhof. Daar lieten de vijf oosterlingen zich met Mark Rutte gebroederlijk fotograferen, breed glimlachend, beide duimen omhoog. De boodschap was duidelijk: bij de VVD is alles h\u00e9lemaal top.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nu de verkiezingscampagnes echt zijn begonnen, sluiten de politieke partijen de rijen. Onenigheid wordt gesust of met de mantel der liefde bedekt, herrieschoppers worden onschadelijk gemaakt. Eensgezind achter de partij, dat is het devies.<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[171,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Thijs Broer, Robert van de Griend","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/122551"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=122551"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/122551\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Thijs Broer, Robert van de Griend","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=122551"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=122551"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=122551"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}