De vertrekkers 4 \/ Siem Buijs (CDA)<\/p>\n
\u2018Toen ik acht, bijna negen jaar geleden in het parlement kwam, werd het aanvragen van een interpellatie of een spoeddebat nog tot het minimum beperkt. Maar goed ook, want het zijn zware instrumenten die je als Kamer inzet om een minister ter verantwoording te roepen. Dezer dagen zijn er legio interpellaties en spoeddebatten. Wat zie je dan? Dat de zoveelste motie van afkeuring een wassen neus geworden is. Het is geen scherp instrument meer.<\/p>\n
De waan van de dag is veel sterker gaan doorklinken in het parlement. Over elk krantenartikel dat een mogelijke, ik zeg met nadruk een mogelijke, misstand signaleert, wordt meteen een spoeddebat aangevraagd. Soms blijkt de informatie waarop dat verzoek berust, nog voordat de interpellatie begint al onjuist. Ondervoeding in verpleeghuizen? Als je dat in de krant leest, moet je je als parlementari\u00ebr toch dingen gaan afvragen. Gaat het om \u00e9\u00e9n verpleeghuis? Zijn het er meer? Is het een algemene klacht? Of probeert dat ene verpleeghuis op die manier de aandacht te trekken om meer geld te krijgen? Nu wordt er meteen een spoeddebat aangevraagd, ook als de informatie in de krant verkeerd blijkt.<\/p>\n
In mijn beginperiode werd er in de Tweede Kamer meer gedebatteerd op hoofdlijnen. Het hele kortetermijndenken heeft in de Kamer de overhand genomen. Wij signaleren een probleem in een verpleeghuis: onmiddellijk kan de staatssecretaris komen opdraven om te vertellen wat ze daaraan gaat doen. Sommige ministers kunnen wel een bed in de Kamer neerzetten, zo vaak als ze geconfronteerd worden met allerlei zaken uit de samenleving. In de laatste vier jaar heeft het parlement zijn belangrijkste instrumenten eigenhandig bot gemaakt.\u2019<\/p>\n
Nee, nee, nee, benadrukt Siem Buijs, twee\u00ebnzestig jaar, ex-huisarts te Goes op Zuid-Beveland, woonachtig te Wissenkerke op Noord-Beveland en sinds 3062 dagen een gewaardeerd Kamerlid namens het CDA. Hij verlaat de Kamer niet uit teleurstelling of droefenis. Het reizen op en neer naar Zeeland wordt hem te veel. Nog vier jaar de hectiek van het Tweede Kamerlidmaatschap, daar ziet hij tegen op. Maar de politiek blijft hem na aan het volksvertegenwoordigende hart liggen. Hij prijst zich gelukkig dat zijn Zeeuwse gewest hem voorgedragen heeft als aanstaand lid van de, zoveel minder hijgerige, Eerste Kamer.<\/p>\n
Hoeveel interpellaties heeft hij zelf in die negen Kamerjaren aangevraagd?<\/p>\n
\u2018E\u00e9n.\u2019<\/p>\n
Die ging over de ontoereikende ambulancezorg in Nederland.<\/p>\n
Hij had er, zegt hij tevreden, resultaat mee. De ambulancezorg is mede dankzij hem verbeterd. En dat is precies de reden waarom hij zijn huisartsenpraktijk na zesentwintig jaren verruilde voor het Kamerlidmaatschap. Om structureel dingen in de gezondheidszorg beter te maken.<\/p>\n
Het zit hem dwars, zoveel wordt gaandeweg het gesprek wel duidelijk. De neiging van veel collega\u2019s in de Kamer om het niet meer over de inhoud te laten gaan, maar om op de man of vrouw te gaan spelen. \u2018Je ziet het in het wekelijkse mondelinge vragenuurtje en ook met schriftelijke vragen. Kamervragen hebben meer en meer uitsluitend de bedoeling om je als vragensteller aan het publiek te manifesteren. Ik vind sowieso: je moet alleen een vraag stellen als je ook in het antwoord ge\u00efnteresseerd bent. Tot nu toe heb ik niet gemerkt dat er naar aanleiding van schriftelijke vragen vanuit de oppositie ook maar iets gedaan wordt met de antwoorden die daarop gegeven worden. Blijkbaar gaat het daar niet om. Blijkbaar gaat het erom de minister of de staatssecretaris in het nauw te brengen. Het doet er niet toe waarmee. Je kunt toch als parlementari\u00ebr ook zelf, voor je een vraag stelt, onderzoeken of de informatie waarop je je baseert, klopt? Je kunt toch ook zelf hoor en wederhoor toepassen? We hebben hier in de Kamer een ranglijstje met de kampioen-vragenstellers. Die zijn daar zelf mogelijkerwijze trots op. Ik zou dat niet zijn. Ik vind, ja kijk, als je weet hoeveel ambtenaren daarvoor aan het werk moeten en wat dat allemaal kost! Dan zeg ik, kunnen we niet wat zorgvuldiger omgaan met dat instrument?\u2019<\/p>\n
Je ziet het, zegt de vertrekkende volksvertegenwoordiger, ook terug in debatten die soms tot midden in de nacht duren en waarbij het alleen nog maar gaat om de vraag: hoe kunnen we iemand te grazen nemen? Siem Buijs: \u2018Daar zijn legio voorbeelden van. Als we die eindeloze debatten zien met Verdonk en Donner, dan constateer ik dat de punten in het eerste halfuur gemaakt zijn en dat ze dan volkomen duidelijk op tafel liggen. In de vervolgdiscussie zie je het culmineren. Dan wordt dezelfde vraag vijf of zes keer herhaald en dan weet je: dat heeft niet meer de bedoeling om de zaken duidelijker over het voetlicht te brengen. Nu gaat het er alleen nog maar om: wanneer gaat de betreffende bewindspersoon door de knie\u00ebn? Ik herinner me debatten waar echt bewust onwaarheden ingebracht werden om de minister te beschadigen. Neem het debat over de invoering van de nieuwe zorgverzekeringswet, de grootste verandering in de gezondheidszorg sinds de Tweede Wereldoorlog. Die is in een redelijk tempo doorgevoerd, petje af. Nou, dat zouden Amerikaanse toestanden worden, de inkomens van de minima werden aangepakt, het was niet solidair en dit en dat en zus en zo. Dat was gewoon niet waar! Zo\u2019n debat, daar kan ik niks mee. Daar wordt niet geprobeerd om iets te verbeteren. Daar wordt geprobeerd om iemand te beschadigen.\u2019<\/p>\n
Op die wijze, denkt dokter Buijs, draagt het parlement zelf onnodig bij aan de gedachte dat er een kloof zou zijn tussen de kiezers en de gekozenen. Het beeld van de Haagse kaasstolp is hem een gruwel. \u2018Ik heb me nooit in een kaasstolp gevoeld en ik zal de laatste zijn om me daaronder te laten opsluiten.\u2019<\/p>\n
Ondertussen heeft het Sociaal en Cultureel Planbureau nog niet zo lang geleden uitgevogeld dat meer dan de helft van de Nederlanders behept is met een groot wantrouwen tegen de politiek in het algemeen en tegen Den Haag in het bijzonder.<\/p>\n
Siem Buijs: \u2018Dat zal dan het meten zijn van gevoelens. Het hoeft de facto nog niet de werkelijkheid te zijn. Ik denk zelf dat die kloof een sterk overschat gebeuren is. Ik denk zelfs dat er meer wisselwerking is tussen parlement en volk dan ooit. Ik denk eerder dat de kloof, voor zover die al bestaan heeft, de laatste jaren vele malen kleiner geworden is. Als ik zie dat er elke dag weer politici in tal van programma\u2019s om hun mening gevraagd wordt, als ik kijk naar de aandacht die er in kranten aan de politiek besteed wordt, dan zeg ik: in geen enkel ander land mag de politiek zich in zo veel belangstelling verheugen als in Nederland.\u2019<\/p>\n
Hij hoeft maar naar zichzelf te kijken, zegt hij. De laatste jaren is zijn e-mailverkeer tot gek wordens toe toegenomen. Als hij na een dag \u2018commissievoorzitteren\u2019 in zijn werkkamer terugkomt, ligt er weer een stapel nieuwe e-mails op hem te wachten. Zo hoog is die stapel dat hij geregeld denkt: tjonge, tjonge, tjonge, daar word je niet vrolijk van. \u2018En dan hebben burgers vaak ook nog de verwachting: u moet wel even binnen nu en een paar uur antwoord geven.\u2019 Dat kan hij gewoon niet behappen. Hele rekensommen worden hem voorgelegd met inkomensplaatjes en wat al niet. Hij is er alleen al een hoop tijd aan kwijt om zich daarin te verdiepen. Siem Buijs: \u2018Het heeft ook een voordelige kant, want als je de balans opmaakt, dan kun je er een uitstekend signaal naar de minister toe uit destilleren als veel mailtjes je op dezelfde problematiek wijzen. Zo ben ik achter de problemen gekomen met de zorgverzekerden in het buitenland en met de zeevarende zorgverzekerden, knelpunten waar ik heb helpen bevorderen dat er iets aan gedaan werd.\u2019<\/p>\n
En los van de e-mails: de contacten in het land zijn sowieso sterk toegenomen, je praat als Kamerlid met iedereen, veel meer dan vroeger. Je werkbezoeken zijn veelvuldiger, steeds vaker worden er petities aangeboden. Kortom: er zijn ongetwijfeld nog steeds mensen die denken: ze zitten daar maar onder hun glazen stolp, zakkenvullers zijn het in Den Haag, ze weten totaal niet wat er omgaat. Maar dat is puur een kwestie van beeldvorming. \u2018Een van de zwakke kanten van ons parlement is dat we met zijn allen te weinig doen om ons, en dat geldt voor iedereen hier, op een andere manier te profileren. Als mensen iets meer inzicht krijgen in het werk van een Kamerlid, in wat zijn belasting is en in hoe hij zich informeert, dan zou er veel meer begrip voor ons werk komen.\u2019<\/p>\n
Dokter Buijs bekijkt het verschijnsel met de ogen van de huisarts die hij zo lang geweest is. \u2018Ik heb de indruk dat veel mensen met heel andere problemen worstelen, maar dat ze die op een hoop gooien en onder woorden brengen door te zeggen: Den Haag deugt niet. \u2018Het is alsof ze bij je op het spreekuur komen met wat voor problemen dan ook. En dan zeg jij, u heeft problemen in uw leefpatroon, u bent gescheiden, u heeft dit en dat en zus en zo, maar luister, dat kan ik niet helpen. U moet niet doen alsof ik daar verantwoordelijk voor ben.\u2019<\/p>\n
Siem Buijs denkt niet dat het niveau van het parlement er in zijn tijd op vooruitgegaan is. \u2018Maar dat heeft een andere oorzaak dan u misschien vermoedt. De voornaamste oorzaak is in mijn ogen de snelle wisseling van de wacht. Het grote gevaar voor de Tweede Kamer is dat er de afgelopen jaren twee derde of soms nog meer van de leden uit de Kamer zijn vertrokken.\u2019 Aan een parlementari\u00ebr als Bas van der Vlies, namens de SGP Kamerlid sedert 10 juni 1981, merk je, zegt collega Buijs, hoe waardevol een geheugen in de Kamer is. \u2018Zelf hoor ik soms een vraag langskomen, bijvoorbeeld onlangs nog over de apotheekhoudende huisarts. Dan zeg ik tegen mijn medewerkster, Mia, kijk dat eens voor me na, wil je? En wat blijkt? Zes jaar terug precies dezelfde vraag en u raadt het al, precies hetzelfde antwoord.\u2019<\/p>\n
\u2018Ik ben,\u2019 zegt dokter Buijs, \u2018negen jaar geleden in de Kamer gekomen met de bedoeling om dingen in de gezondheidszorg te verbeteren. Daar gaat het mij nog steeds om. Dingen beter maken. Ik ben iemand die puur en alleen de inhoud vooropstelt. Ik heb geen zin om in deze functie mensen te gaan beschadigen. Dat vind ik, nou ja, laat ik zeggen beneden mijn waardigheid, maar dat is zo\u2019n groot woord. Ik ben sterk gericht op het benadrukken van de waarde van preventie in de gezondheidszorg. We kunnen wel aan het einde van de rivier de lijken op gaan vissen, maar het is beter om aan het begin van de rivier zo veel mogelijk ellende te voorkomen. Dus als de oppositie op het gebied van de preventie met een goed voorstel komt, dan steun ik dat volledig. Ik ben vrij stevig opgetrokken met mevrouw Arib van de PvdA, ook toen het om de geneesmiddelenwet ging. De ambulancezorg ook. Daar hebben we ons keihard voor ingezet. Dat is voor mij de betekenis van het Kamerwerk, dingen verbeteren, daarvoor opkomen, ook samen met de oppositie.\u2019<\/p>\n
Siem Buijs wil niet generaliseren. Maar hij ziet met weinig genoegen dat die houding bij steeds meer Kamerleden op steeds minder waardering mag rekenen.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Functioneert het parlement naar behoren? Of draagt het bij aan de kloof tussen kiezer en gekozene? Over deze vragen praat Gerard van Westerloo met Kamerleden die niet in de blauwe bankjes zullen terugkeren. Deze week als vierde in de serie \u2018De vertrekkers\u2019 de oudgediende Zeeuwse CDA-huisarts Siem Buijs: \u2018Ik vind dat het niveau van het parlement er in mijn tijd niet op vooruitgegaan is.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[171,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Gerard van Westerloo","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/122363"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=122363"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/122363\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Gerard van Westerloo","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=122363"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=122363"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=122363"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}