Rode dominee<\/p>\n
Het zou goed zijn als de PvdA zou uitdragen dat christenen er ook terechtkunnen. Job Cohen heeft vorig jaar al een keer gepleit voor een \u201comgekeerde doorbraak\u201d: meer aandacht van de politiek voor religie. Ik pleit voor dezelfde beweging, maar dan vanuit het geloof. Je zou binnen de partij belijdend christen, moslim of jood moeten kunnen zijn zonder genegeerd of uitgelachen te worden. De PvdA is groot genoeg \u2013 net als de protestantse Kerk \u2013 om verschillende stromingen te herbergen. Christenen, moslims en athe\u00efsten, alles door elkaar. Het zou electoraal ook slim zijn om dat weer uit te stralen, want er is nog heel wat te winnen: veel christenen voelen zich helemaal niet thuis bij de ChristenUnie of het CDA. Ikzelf bijvoorbeeld.<\/p>\n
Toen Jan Peter Balkenende premier werd, heb ik meteen mijn tv de deur uit gedaan. Zoveel tuttigheid, dat trek ik niet. Wat me dwarszit, is dat het CDA en de ChristenUnie het christendom in de politiek dreigen te monopoliseren, zodat een ander, progressiever geluid niet meer wordt gehoord. Dat moeten we niet laten gebeuren. De ChristenUnie heeft ook recht van spreken, maar het is niet meer dan \u00e9\u00e9n benadering. In het politieke debat lijkt het nu alsof \u00e1lle christenen er zo\u2019n conservatieve moraal op na houden. Maar dat is echt onzin. Voor mij betekent geloven helemaal niet dat je automatisch tegen abortus, het homohuwelijk en euthanasie moet zijn. Volgens de ChristenUnie is het leven heilig, maar volgens de Bijbel is alleen God heilig: dat is een heel ander perspectief. Voor alle duidelijkheid: de eerste homohuwelijken in Nederland vonden al eind jaren tachtig plaats bij de remonstranten, ruim tien jaar voor de overheid eraan toe was. Waarom zie ik nooit een predikant in Nova uitleggen dat heel veel christenen helemaal niet tegen het homohuwelijk zijn? Linkse christenen moeten zich uitspreken, wat mij betreft ook binnen de PvdA. In de Bijbel staat dat wij het zout der aarde zijn. Maar het moet wel in de soep, anders is het niet te vreten.<\/p>\n
De uitslag van de Tweede Kamer\u00adver\u00adkiezingen is wel beschreven als de wraak van de provincie op de grote stad, omdat de partijen van de gemeenschapszin hebben gewonnen. Door de grachtengordel wordt daar schamper over gedaan: alsof op het platteland alleen domme christelijke provincialen wonen, en in de stad alleen verlichte wereldburgers. Dat is veel te simplistisch. De stad zit vol mensen die weggevlucht zijn uit de provincie, dat is waar. Maar de stad is in veel opzichten ook een verschrikkelijke plek. Het is niet voor niets zo dat juist in de provincie de laatste jaren verreweg de meeste vluchtelingen opgevangen zijn. Kleinere gemeenschappen zijn beter in staat anderen te helpen. Veel mensen voelen dat. Veel mensen zijn op zoek naar wat gemeenschappelijk is, naar wat verbindt. Daarom stemmen ze op de christelijke partijen en op de SP. Het probleem is dat GroenLinks, D66 en de PvdA daar weinig tegenover kunnen stellen. Een soort vrijblijvend wereldburgerschap is niet genoeg. Dat is waar de PvdA nu mee worstelt. Hoe kun je emancipatie en gemeenschapszin met elkaar verenigen? Binnen de PvdA zou er een denktankje van theologen moeten zijn dat zich buigt over zulke vragen.<\/p>\n
De Doorbraak-predikanten zagen de PvdA als een belangrijk experiment. In de jaren na de oorlog wilden ze de vooroorlogse verzuiling doorbreken. De eigen bloedgroep moest niet langer bepalend zijn voor de politieke keuze. Progressieve christenen en sociaal-democraten moesten samengaan in \u00e9\u00e9n partij: de PvdA, die in 1946 werd opgericht. Mijn grootvader was Doorbraak-predikant in Meppel. In die tijd was het binnen de kerken nog een groot taboe om op de PvdA te stemmen. Dat waren de socialisten, die Gods orde omver wilden werpen. Mijn grootvader was een orthodoxe predikant, met een volle kerk. Maar toen hij zich bij de Doorbraak aansloot, bleef van de ene dag op de andere tweederde van de kerkgangers weg. Er was echt moed nodig om voor de sociaal-democraten te kiezen. Helaas heeft de Doorbraak-gedachte het niet lang volgehouden.<\/p>\n
In de jaren zestig en zeventig ontstond in de PvdA al snel een sfeer waarin het geloof achterlijk werd gevonden, en betuttelend en provinciaals. Ik wil die houding niet veroordelen. Iedere generatie heeft een andere opdracht. Die generatie had ook een roeping: de emancipatie van de vrouw, het systeem kritisch bevragen, bevrijding. Maar de vraag is: bevrijding waartoe? Zijn we bevrijd tot de koopzondag? Tot de eroticabeurs? Tot ieder weekend een andere stedentrip? Dat is een gebrek van het progressieve denken: het heeft emancipatie en bevrijding gebracht, maar heeft geen antwoord gegeven op de vraag wat we met die vrijheid moeten.<\/p>\n
De laatste tijd wordt wel gedaan alsof geloof en vrijheid met elkaar in tegenspraak zijn, maar dat is een valse tegenstelling. De discussie over vrijheid en gemeenschapszin in de PvdA wordt gerepresenteerd door Rob Oudkerk en Karina Schaapman. Oudkerk is het symbool geworden van onbegrensde vrijheid in de seksuele moraal: als ik zin heb naar een tippelzone te gaan, heeft niemand daar iets mee te maken. Schaapman springt op de bres voor de mensen die de prijs voor die vrijheid betalen: illegale prostituees, drugsverslaafden, kinderen, travestieten. Onbegrensde vrijheid maakt altijd inbreuk op de vrijheid van de ander. Dat is waar zelfontplooiing onherroepelijk toe leidt als er geen visie ten grondslag ligt aan de vraag waar die vrijheid w\u00e9l toe zou moeten dienen. Bevrijding tot dienstbaarheid, tot solidariteit, tot elkaars hoeder zijn.<\/p>\n
De PvdA zit in een crisis omdat de partij geen groot verhaal meer heeft. De SDAP had dat nog wel, maar het is in de loop van de decennia weggesijpeld. Daarom dreigt de PvdA naar de knoppen te gaan. De partijen die w\u00e9l een groot verhaal hebben, doen het een stuk beter. De SP heeft het socialisme, het CDA en de ChristenUnie hebben het geloof, de VVD heeft het liberalisme. Maar de PvdA heeft niks, behalve een soort kosmopolitisch individualisme, dat vooral op vrijheid is gericht. Maar vrijheid waartoe? Daar zouden rode dominees in de PvdA over mee kunnen denken.<\/p>\n
Bij de PvdA is het vak van politicus geen roeping meer, maar een baan. Daar is Wouter Bos zelf het beste voorbeeld van. Eerst werkte hij bij Shell, nu is hij politicus. Hij leidt de partij ook als een bedrijf. Als de jaarcijfers tegenvallen, stort alles in. Marijnissen en Rouvoet hebben daar veel minder last van omdat ze w\u00e9l een roeping hebben. \u2018Authenticiteit\u2019, heet dat tegenwoordig. Mensen voelen dat. Rouvoet zie je niet opeens in een leren broek naar een housefeest gaan. Maar Wim Kok, de oud-vakbondsman, was w\u00e9l opeens commissaris bij de ING. Erg overtuigend is dat niet. Dat is ook het probleem van Wouter Bos. Misschien kan hij nog een heel goede leider worden. Maar hij weet nog niet waar hij naartoe wil.<\/p>\n
De vader van Wouter Bos was ook een doorbraaksocialist. Die is socialist geworden omdat-ie christen is. Bij zijn zoon is dat heel anders. Die z\u00e9gt wel dat hij de \u201ctale Kana\u00e4ns\u201d spreekt, net als de gereformeerden in het kabinet, maar wat bedoelt hij daarmee? Wouter Bos is niet de politiek in gegaan omdat hij in iets gelooft, maar omdat hij na Shell iets anders wilde gaan doen. Als het dan tegenvalt, is er weinig dat hem overeind houdt. Daarom ziet hij er zo getergd uit. Ik denk dat hij wel iets zou hebben aan een paar gesprekken met een goede rode dominee.<\/p>\n
Abeltje Hoogenkamp<\/p>\n
1969 geboren in Amsterdam<\/p>\n
1981-1987 Stedelijk gymnasium in Arnhem<\/p>\n
1991-1992Studie rechten aan de UvA<\/p>\n
1993-2000 Studie theologie aan de UvA<\/p>\n
2000-2002 Kerkelijke opleiding vanwege de Nederlands Hervormde Kerk in Leiden<\/p>\n
2003-2004 geestelijk verzorger Ziekenhuis Leyenburg, Den Haag<\/p>\n
2006 winnares publieksprijs \u2018De Preek van het Jaar\u2019<\/p>\n
2006-heden geestelijk verzorger in het Sint Lucas Andreas Ziekenhuis in Amsterdam<\/p>\n
2007 Pleitbezorger van een nieuwe Doorbraak in de PvdA<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Toen Jan Peter Balkenende aantrad als premier deed Abeltje Hoogenkamp spontaan haar televisie de deur uit. Nu pleit ze voor een nieuwe Doorbraak in de PvdA: een verbond van rode dominees om de sociaal-democratie weer te voorzien van een Groot Verhaal. \u2018We moeten het christendom niet laten monopoliseren door de ChristenUnie en het CDA.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[171,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Thijs Broer","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/118777"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=118777"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/118777\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Thijs Broer","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=118777"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=118777"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=118777"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}