Advocaat genocidezaak Bosni\u00eb<\/p>\n
\u2018Ik ben zeker teleurgesteld. Je gaat in zo\u2019n zaak absoluut voor het maximum. De hoop was dat er uit zou komen: Servi\u00eb is medeplichtig aan genocide. Dat is niet gebeurd. De massamoord in Srebrenica was genocide, daar zijn de rechters in meegegaan. Maar het Bosnisch-Servische leger dat volgens het Hof verantwoordelijk is, werd wel aangestuurd door officieren die in Belgrado op de payroll stonden. Generaal Krstic, inmiddels tot vijfenveertig jaar veroordeeld vanwege Srebrenica, zit vast in Engeland. Hij opereerde in het Bosnisch-Servische en tegelijkertijd ook in het Joegoslavische leger. Zijn pensioen wordt betaald door Belgrado, evenals de flat van zijn vrouw. Het meest schrijnende vind ik dat deze man eind 2005 nog een promotie kreeg van de Servische autoriteiten. We hebben zijn personeelsdossier overgedragen aan het Hof. Dat dossier hadden we; het was buitgemaakt in Bosni\u00eb. Dus de rechters wisten het. Maar dat is je lot als je gaat procederen.<\/p>\n
Het Internationaal Gerechtshof zegt: we reserveren het begrip genocide voor het allerergste. Daar kan ik me rechtspolitiek wel in vinden. Maar wat er allemaal aan bewijs ligt, is z\u00f3 ernstig. De raadslieden van Servi\u00eb zeiden na afloop: dames en heren, er is niets in deze uitspraak waar wij ons vrolijk over kunnen maken. Dat siert ze. Belgi\u00eb had meteen een goede verklaring: gegeven het feit dat Servi\u00eb gewoon doorgaat met het schenden van het genocideverdrag, moeten we niet met ze praten. Nederland hangt het niet aan de uitspraak op, maar zegt hetzelfde. Maar Solana zegt: het gaat de goede kant op met Servi\u00eb. Dat je gaat praten met een land dat, volgens Carla del Ponte, Mladic huisvest\u2026 onverteerbaar. Natuurlijk weten ze in Belgrado alles. Mladic heeft tot en met de hoogste kringen bescherming genoten en doet dat vermoedelijk nog steeds.<\/p>\n
We waren van het begin af aan \u2013 om juridische redenenen \u2013 beperkt tot het genocideverdrag. Desondanks zijn alle feiten die we hebben aangedragen uiterst zorgvuldig bekeken. Er ligt nu een catalogus van bloedbaden, schiet- en moordpartijen. Verschrikkelijk. Geen genocide, maar wel aangemerkt als oorlogsmisdaden en misdrijven tegen de mensheid. Ik vind dat Bosni\u00eb daar verder mee kan. De ondersteuning die Belgrado van begin tot eind aan de Bosnische Servi\u00ebrs gaf, was \u2013 ook volgens het Hof \u2013 z\u00f3 groot: zonder dat waren ze niet zo ver gekomen. Dat is ook een element waarmee Bosni\u00eb verder zou moeten kunnen; het mag niet zo zijn dat Belgrado in zijn handen wrijft. Europa zou hiertegen in het geweer moeten komen. Belgrado heeft genocide niet voorkomen. Op dat punt zijn ze veroordeeld op grond van het genocideverdrag. En zolang ze legerleider Mladic niet uitleveren, blijven ze het genocideverdrag schenden. Het Servi\u00eb van vandaag is veroordeeld. Montenegro heeft zich weliswaar afgesplitst, maar het Hof heeft nadrukkelijk ook deze staat hierbij betrokken. Montenegro mag Mladic dus ook niet herbergen en dat geldt trouwens ook voor elke andere staat. Met de feitelijke situatie van doorlopende schending van het genocideverdrag en de medeverantwoordelijkheid van Servi\u00eb voor in Bosni\u00eb gepleegde misdaden tegen de mensheid moet snel iets gebeuren.<\/p>\n
Per 1 mei wordt Servi\u00eb voorzitter van de Raad van Europa. Dat is een weerzinwekkende gedachte. Het hart van de mensenrechten in Europa wordt vertegenwoordigd door Servi\u00eb! Dat is toch om misselijk van te worden? Het is voor het eerst dat een staat schuldig is bevonden aan schending van het genocideverdrag. Het Hof heeft geoordeeld dat in Europa ook na 1940-1945 genocide is gepleegd. Je kunt als Europa dan toch niet zomaar overgaan tot de orde van de dag? Mijn teleurstelling over Europa is hier groter dan die over de uitspraak.<\/p>\n
De zaak van Bosni\u00eb tegen Servi\u00eb is in 1993 begonnen door een Amerikaanse hoogleraar. Ik kende hem van IALANA, Internationale Juristen tegen Kernwapens. Hij belde me, het was midden in de oorlog, mensen waren radeloos, in ieder geval mensen met een geweten. Hij kwam hier, kon terecht op mijn kantoor, ik droeg zijn tas. Op 1 april 1993, bij de mondelinge behandeling, heb ik Muhamed Sacirbey leren kennen, de gemachtigde namens Bosni\u00eb. Met hem kon ik meteen goed overweg. Altijd als hij hier was, nam hij me mee naar besprekingen. Sacirbey en Izetbegovic, de voormalige president van Bosni\u00eb, kregen ruzie met de Amerikaan. In het najaar vroeg \u201cMo\u201d me of ik me meer voor hun zaak zou willen inzetten. Geld was er niet. Dat kwam later wel. Hij had iemand nodig die op korte termijn de zaak wilde gaan trekken en een nieuw team van juristen kon samenstellen. Zo ben ik Deputy Agent of Bosnia and Herzegovina geworden en ging ik leiding geven aan een gezelschap van internationale juristen. Ik ben meteen bij allerlei hoogleraren volkenrecht langsgegaan met de vraag wie ik moest nemen. Ze zeiden: je moet beginnen bij Alain Pellet, dat is de beste. Deze Fransman, met behoorlijk wat ervaring bij het Internationaal Gerechtshof, zei ja en adviseerde me de Amerikaanse hoogleraar Thomas Franck er bij te nemen. Vervolgens namen we Brigitte Stern, een Fran\u00e7aise en de Italiaan Luigi Condorelli erbij. Januari 1994 konden we beginnen. Ons team, inclusief researchers, bestond op piekmomenten uit vijfentwintig man. In Sarajevo had ik vier, vijf geweldige researchers zitten. De hoogleraren brachten hun assistenten in. De grote pleidooien hebben we met zijn tienen gedaan.<\/p>\n
Het was een mega-operatie. Niet jaar in jaar uit, het ging met pieken en met complicaties. De Servi\u00ebrs hebben alles gedaan om de zaak de eindstreep niet te laten halen. In piektijden lag het hart van de operatie hier in Amsterdam, tussentijds werd er heen en weer gevlogen. Vorig jaar, tijdens de behandeling in het Vredespaleis, bivakkeerden we met zijn allen in het Crowne Plaza Promenade Hotel in Den Haag. Ons kantoor was in een suite waar letterlijk dag en nacht werd gewerkt. Computers, stukken, mensen: het was een ongelooflijke snelkookpan. Met elkaar tijden achtereen zo bezig zijn, is een ervaring die zal ik niet snel vergeten. De pleidooien begonnen eind februari, begin mei was het laatste. Hoe we dat volgehouden hebben? Je drijft op adrenaline. Het is ook zo\u2019n grote zaak. In wezen behandelt die de hele oorlog. Toen we eraan begonnen, moest Srebrenica nog plaatsvinden. Ons eerste echte verhaal hebben we in 1998 gemaakt. Later, aan de hand van materiaal van het Joegoslavi\u00eb Tribunaal, konden we met hardere bewijzen komen, want bij het Tribunaal was alles door de molens van het strafrecht gegaan.<\/p>\n
Van samenwerking met het Joegoslavi\u00eb Tribunaal was overigens geen sprake. Daar waren ze overdreven benauwd voor het eventueel wekken van de schijn van voortrekkerij ten opzichte van Servi\u00eb. We kregen alleen wat het publiek ook kan krijgen. Dat is trouwens wel heel veel. Mijn idee was: geef ons wat wij willen en geef dat ook aan de tegenpartij. Daar kwam niks van in. In onze zaak wilde Servi\u00eb nog geen snipper papier aandragen. Voor het Tribunaal deden ze dat wel, maar alleen onder voorwaarde dat ze delen mochten censureren. Rechters en aanklagers daar kregen w\u00e9l alles. Del Ponte heeft dat goed gevonden. Stom. Waarschijnlijk ook slecht voor onze zaak. Over dat \u2018zwarten\u2019 van Servische stukken begint nu de discussie los te komen. Vorige week opende de Herald Tribune ermee en de New York Times nam het een dag later over.<\/p>\n
Phon van den Biesen<\/p>\n
1952Geboren in Amsterdam<\/p>\n
1971-1978Rechtenstudie UvA<\/p>\n
1979-hedenAdvocaat, gespecialiseerd in de rechtsbijstand aan natuur- en milieuorganisaties en lagere overheden en aan organisaties en individuen die zich met vraagstukken van oorlog en vrede bezighouden<\/p>\n
1984-1988Oprichter en voorzitter van de Vereniging Sociale Advocatuur Nederland<\/p>\n
1991-2005 Lid van de Raad van Discipline van de Amsterdamse Orde van Advocaten<\/p>\n
1993-2007Deputy agent van Bosni\u00eb en Herzegovina voor het Internationaal Gerechtshof in Den Haag. Gedaagde partij: Servi\u00eb en Montenegro<\/p>\n
2002Vice-president van IALANA<\/p>\n
2004Voorzitter Stichting Advocaten voor Advocaten<\/p>\n
2006Deputy agent van Djibouti voor het Internationaal Gerechtshof Gedaagde partij: Frankrijk<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Eind februari deed het Internationaal Gerechtshof van de VN uitspraak in de genocidezaak van Bosni\u00eb tegen Servi\u00eb: de moord op moslims in Srebrenica is genocide, directe verantwoordelijkheid van Belgrado is niet vastgesteld, maar Servi\u00eb maakte zich w\u00e9l schuldig aan schending van het genocideverdrag van 1948. Advocaat Phon van den Biesen leidde dertien jaar lang het juridisch team van de Bosni\u00ebrs.<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[193,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Ingrid Harms","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/117835"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=117835"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/117835\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Ingrid Harms","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=117835"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=117835"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=117835"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}