Dat nobele principes bij het CDA al snel naar de achtergrond verdwijnen als het gaat om de macht, werd vorige week treffend ge\u00efllustreerd bij een zitting in de Utrechtse rechtbank. Aan de orde: de zaak tussen het Wetenschappelijk Instituut voor het CDA en de hoofdredacteur van het tijdschrift Christen Democratische Verkenningen, Thijs Jansen.<\/p>\n
Een maand geleden kreeg Jansen zijn ontslag aangezegd omdat hij niet goed zou functioneren. Maar ter zitting \u2013 waar alleen Vrij Nederland als toehoorder aanwezig was \u2013 had de rechter er nog geen twintig minuten voor nodig om vast te stellen dat het arbeidsconflict eigenlijk draait om iets anders: de redactionele vrijheid van het christen-democratische tijdschrift. Onder hoofdredacteurschap van Thijs Jansen heeft het blad zich de laatste jaren ontwikkeld tot een spraakmakend platform, waar ook critici van buiten de partij hun stem laten horen. Maar door de partijtop van het CDA wordt die eigenzinnige koers niet op prijs gesteld. Tijdens de zitting bleek dat Ab Klink, tot een half jaar geleden directeur van het Wetenschappelijk Instituut, nu minister van Volksgezondheid, de hoofdredactie van Christen Democratische Verkenningen geregeld onder zware druk heeft gezet om niet van de partijlijn af te wijken.<\/p>\n
Het conflict begon in 2005, toen rechtstheoretica Dorien Pessers, geen CDA-lid, op uitnodiging van Jansen meewerkte aan een nummer over beroepseer. Daarin werden kritische noten gekraakt over het nieuwe zorgstelsel, dat mede door het CDA was opgetuigd. Onder druk van Ab Klink werd een kritische passage geschrapt uit het openingsartikel, waarna Pessers woedend opstapte. Na de pijnlijke affaire werd de redactionele onafhankelijkheid nog eens uitdrukkelijk vastgelegd in een nieuw redactiestatuut, dat ook door het bestuur van het W.I. werd ondertekend. Maar het conflict tussen Klink en Jansen ziekte door. Ook uit een ander openingsartikel, mede ondertekend door gastredacteuren Erik Borgman en Gabri\u00ebl van den Brink, wilde Klink passages laten schrappen die niet in lijn zouden zijn met het christen-democratisch gedachtegoed. Weer heibel. In februari van dit jaar werd Jansen voor de keuze gesteld: hij moest \u2018alle grieven\u2019 van de W.I.-directie erkennen, of hij kon vertrekken. Jansen weigerde te tekenen. In plaats daarvan werkte hij door aan een nieuw spraakmakend zomernummer, waarin oud-minister Pieter Kooijmans de ruimte kreeg het kabinetsbesluit over de steun aan de oorlog in Irak te bekritiseren, tot wrevel van de partijtop. Kort voor publicatie kwam er viavia een niet mis te verstane boodschap van premier Balkenende: \u2018Het Torentje maakt zich zorgen.\u2019<\/p>\n
Niet lang n\u00e1 publicatie kreeg Jansen zijn ontslag aangezegd.<\/p>\n
Aangepakt<\/p>\n
In de rechtszaal zat Evert Jan van Asselt, waarnemend directeur van het W.I., zichtbaar met de kwestie in zijn maag. Op de vraag van de kantonrechter of er nog kans was dat de partijen tot elkaar zouden komen, gaf hij een hakkelend maar veelzeggend antwoord: \u2018Wat ik proef bij het bestuur van het W.I. en breder eromheen, daar proef ik zaken die laten zien dat het vertrouwen niet aanwezig is.\u2019<\/p>\n
De affaire rond het ontslag van Thijs Jansen past in een breder patroon bij het CDA. In de oppositietijd kregen christen-democratische denkers alle ruimte voor de \u2018herbronning\u2019 van de partij, ook als het om politiek gevoelige standpunten ging. Ook partij-ideologen Jan Peter Balkenende en Ab Klink hebben die ruimte benut. Maar nu zij hun idee\u00ebn in het kabinet kunnen uitvoeren, blijkt de macht een grote verleiding: tegenspraak vanuit de eigen partij wordt niet langer geduld. De afgelopen jaren werden kritische partijprominenten als oud-minister Bert de Vries en CDJA-voorzitter Ronald van Bruchem hard aangepakt. En nu is de hoofdredacteur van Christen Democratische Verkenningen aan de beurt.<\/p>\n
Het CDA zou het CDA niet zijn als het W.I. in de zaak tegen Thijs Jansen geen advocaat uit eigen kring had ingeschakeld: mr. Robertus Hermanus van de Beeten, oud-vicevoorzitter van het CDA, oud-bestuurslid van het W.I., thans lid van de Eerste Kamer. Opmerkelijk genoeg was het dezelfde Van de Beeten die in maart in Trouw schreef dat de vacatures van partijvoorzitter (voorheen Marja van Bijsterveldt) en W.I.-directeur (voorheen Ab Klink) vooral vervuld moeten worden door \u2018stevige persoonlijkheden, die niet uitsluitend het coalitiebelang en het uitdienen van de kabinetsrit in het oog houden\u2019.<\/p>\n
Maar in de politieke praktijk gelden kennelijk andere eisen.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
De partijtop van het CDA stelt de eigenzinnige koers van het tijdschrift Christen Democratische Verkenningen niet op prijs. \u2018Het torentje maakt zich zorgen.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[171,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Thijs Broer","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/114541"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=114541"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/114541\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Thijs Broer","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=114541"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=114541"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=114541"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}