{"id":114357,"date":"2007-09-12T11:29:00","date_gmt":"2007-09-12T09:29:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/bij-de-dood-van-jacques-van-veen-journalist-van-het-recht\/"},"modified":"2007-09-12T11:29:00","modified_gmt":"2007-09-12T09:29:00","slug":"bij-de-dood-van-jacques-van-veen-journalist-van-het-recht","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/bij-de-dood-van-jacques-van-veen-journalist-van-het-recht\/","title":{"rendered":"Bij de dood van Jacques van Veen, journalist van het recht"},"content":{"rendered":"
\n

12-09-2007
Door Marian Husken<\/p>\n

Op 7 september overleed Jacques van Veen (87) Als \u2018journalist van het recht\u2019 berispte hij twaalf jaar lang de vertegenwoordigers van justitie in een wekelijkse column voor Vrij Nederland. Van Veen was niet zomaar een rechtbankverslaggever. Vriend en vijand beschouwde hem als de nestor van de justitiejournalistiek. <\/p>\n

Van Veen behoorde tot de generatie voor wie het geen usance was om kritiek op de rechterlijke macht te hebben. \u2018Dat waren de jansaliejaren,\u2019 zo zei hij zelf. \u2018Journalisten gingen naar de rechtbank om een verslag te maken van de gruwelijke dingen die ze daar hoorden. De bloederigste moorden werden tot in detail beschreven. Bij kleinere zaken kwam je voor de humor. Sommige politierechters maakten graag grappen ten koste van de verdachte. Dat was heel onaangenaam. Toch lachten veel verslaggevers in die tijd met de rechter mee.\u2019 Hij stak ook de hand in eigen boezem toen ik hem in 1997 interviewde over zijn jarenlange schrijfcarri\u00e8re met vele kritische artikelen: ‘Ik herinner me dat ik Romke de Waard, een legendarische politierechter in Amsterdam, wilde interviewen. Ik heb toen letterlijk gezegd: “Ik zal het niet hebben over u als rechter.” Waarop De Waard antwoordde: “Nee, natuurlijk niet.”‘<\/p>\n

Bijna zeventig jaar geleden schreef Van Veen zijn eerste artikel, niet over recht maar over muziek. In ‘Jazzwereld’, vertelde hij destijds trots. Het belangrijkste deel van zijn journalistieke leven \u2013 hij werkte jarenlang voor Het Parool – bracht hij echter door in de rechtszaal. Hij deed verslag van brute moorden en kleine burenruzies tot zwart bijklussende bijstandsmoeders. Hij had vooral oog voor het kleine, de spektakelzaken met grote fraudeurs en drugsbaronnen meed hij. <\/p>\n

Prijzen<\/b>
Van Veen, die zelf nooit de ambitie had om rechten te studeren, schreef vanaf de jaren zestig in feite recensies van processen. Hij hekelde de haast, het gestuntel, de misverstanden, de slordigheden en de fouten van de rechterlijke macht. Hij ergerde zich aan de geestelijke luiheid, eigengereidheid, het onbegrip en de arrogantie die hij tegenkwam, vooral bij aanklagers, rechters en raadsheren. Voor zijn verslaggeving van het proces-Hans van Z., een beruchte moordzaak, kreeg hij de prijs voor de dagbladjournalistiek. Zijn kritieken over de rechtspraak in Nederland – en soms ook in Belgi\u00eb \u2013 werden uitgegeven. Bij het verschijnen van de eerste bundel De advocaat-generaal bij de Hoge Raad, prof.mr. J.C.M. Leijten schreef in zijn kritiek op een van Van Veens bundels: ‘Het is een briljant, maar ook een verdomd vervelend boekje.’ Voor rechters, bedoelde de magistraat.<\/p>\n

In 1982 \u2018veroordeelde\u2019 Het Parool hem tot de vut, zoals het vroegtijdig pensioen werd genoemd. Zijn generatiegenoten Henk Hofland (NRC) en Jan Spierdijk (de ‘Koos Tak’ van De Telegraaf) die dit ook overkwam, vochten hun gedwongen vertrek aan. Van Veen niet. Hij wilde zijn tijd besteden aan al die ongelezen romans en boeken over recente historie, zijn hobby. Bij zijn eigen afscheid werd er een prijs naar hem vernoemd: voor zijn opvolgers, de jonge rechtbankverslaggevers. <\/p>\n

Terug in de rechtszaal<\/b>
Op de dag dat Jac. van Veen vijfenzestig werd, begon hij weer te publiceren. ‘Uit irritatie, en niet omdat ik me thuis verveelde,’ zei hij. Hij kreeg een wekelijkse rubriek ‘Paleis van Justitie’ in het Algemeen Dagblad en een kroniek in Vrij Nederland. Hij voelde zich uitgedaagd. Van Veen: \u2018Van rechters en officieren van justitie hoorde ik dat het zo goed ging, sinds ik weg was. Met andere woorden: ik zou al die jaren overdreven hebben met mijn kritiek op de rechtspraak. Van mijn vroegere collega’s vernam ik heel andere verhalen, over fouten en vergissingen. Ik dacht toen: wat een klootzakken. Het gaat nog steeds niet goed, dat zal ik opschrijven. Ik was geprikkeld.\u2019<\/p>\n

Undercover<\/b>
Van Veen kende in zijn schrijfzame bestaan ook ‘een vermakelijke periode’, zoals hij dat zelf noemde. Hij ging avant la lettre ‘undercover’, omdat hij erachter kwam dat sommige rechters zich \u2018misdroegen\u2019 als er geen pers in de rechtszaal zat.<\/p>\n

\u2018Ik kwam een keer later binnen en vond dat de president van de rechtbank het aardig deed. Ik zei dat tegen een meisje van de reclassering die het proces bijwoonde. Ze antwoordde: “Hij deed juist erg rot tegen mijn cli\u00ebnt. Maar toen hij u zag, draaide hij om als een blad aan de boom.”‘ Vanaf dat moment probeerde Van Veen, met een opvallende witte haardos, zich te verstoppen. \u2018Ik ging een keer tussen het publiek op de tribune zitten. Dat was bij een zitting van politierechter mr. Gerard Nomes, die de jonge studenten van het Maagdenhuis veroordeelde zonder dat hij naar ze luisterde. Nomes keek naar boven en zei: “Meneer Van Veen wat doet u daar in vredesnaam? Waarom zit u niet beneden in de zaal bij de pers?” In mijn wanhoop riep ik dat ik de akoestiek wilde onderzoeken.\u2019<\/p>\n

Van Veen ging ook wel eens achter dikke pilaren zitten, bijvoorbeeld in Den Haag, om de magistraten te controleren. \u2018De ontzetting op hun gezicht, als ik later te voorschijn kwam! Die enge man uit Amsterdam is er!\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Op 7 september overleed Jacques van Veen (87). Als \u2018journalist van het recht\u2019 berispte hij twaalf jaar lang de vertegenwoordigers van justitie in een wekelijkse column voor Vrij Nederland.<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":290390,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[59,269],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Marian Husken","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/114357"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=114357"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/114357\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Marian Husken","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media\/290390"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=114357"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=114357"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=114357"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}