De belegger als wereldverbeteraar<\/p>\n
\u2018The point is, ladies and gentlemen, that greed \u2013 for lack of a better word \u2013 is good. Greed is right. Greed works,\u2019 zegt Michael Douglas, als Gordon Gecko, in de film Wall Street. Hebzucht is en blijft het bestaansrecht van de beurs, maar met dank aan een andere film, An Inconvenient Truth van Al Gore, is \u2018klimaatbewust\u2019 plotseling het buzz word onder beleggers. Groen beleggen was tot voor kort iets voor geitenwollensokkendragers en voormalige hippies. Bij grote banken was het een ondergeschoven kindje. Alleen Triodos Bank en ASN Bank richten zich sinds jaar en dag juist op die hoek van de financi\u00eble sector.<\/p>\n
Tegenwoordig kun je geen financi\u00eble website meer bezoeken zonder daar reclame-uitingen aan te treffen voor groene, duurzame en klimaatbewuste financi\u00eble producten. Maar is \u2018green\u2019 ook \u2018good\u2019? Er is in elk geval geen term in de financi\u00eble journalistiek die zo wordt misbruikt als \u2018groen beleggen\u2019. In feite hebben alleen fondsen die onder de fiscaal-vriendelijke Groenregeling uit 1995 vallen recht op die titel. Dat zijn het Triodos Groenfonds, ASN Groenprojecten Fonds en zeven groenfondsen van grootbanken als ABN Amro, ING en Rabobank. Omdat ze bestaan bij de gratie van het fiscale voordeel van 2,5 procent zijn deze fondsen alleen geschikt voor particuliere beleggers. Is groen beleggen daarmee gedoemd een te verwaarlozen niche te blijven? Nee.<\/p>\n
De markt voor groene beleggingen heeft met een jaarlijkse groei van ruim twintig procent volgens de laatste cijfers uit 2005 een omvang van zes miljard euro bereikt. Als die groei de laatste anderhalf jaar in hetzelfde tempo heeft doorgezet, dan is het totaal belegde \u2018groene\u2019 vermogen van Nederlandse particulieren ondertussen opgelopen tot 8 miljard. Dat bedrag wordt door 200.000 particuliere beleggers bijeen gebracht. En dan hebben we het alleen over de Nederlandse markt, want fiscaal vriendelijk groen beleggen is een honderd procent Nederlands fenomeen.<\/p>\n
Nieuwe hype<\/p>\n
Het kennisniveau bij zowel beleggers als media blijkt intussen voor verbetering vatbaar. Een vergissing van veel beleggers is te denken dat de groenfondsen aandelenfondsen zijn. Groenfondsen zijn niet meer dan obligatieleningen waarbij de belastingdienst een deel van zijn inkomsten terugsluist naar groenprojecten, die daardoor tegen lagere kosten kunnen opereren. Qua rendement moeten ze daarom worden vergeleken met andere obligaties en daar blijven ze in de regel zelfs bij achter. Dat verliesje wordt weer weggepoetst door het fiscale voordeel van 2,5 procent dat de Groenregeling biedt. Thomas Steiner, hoofd communicatie van Triodos Bank: \u2018Het vergelijken van het rendement van een groenfonds met de aandelenmarkt is het vergelijken van appels en eieren. Eieren h\u00e8, niet peren.\u2019<\/p>\n
Toen groen beleggen nog een zaak was van een klein clubje beleggers met verantwoordelijkheidsgevoel, begin jaren negentig, schoot de overheid te hulp met de Groenregeling. Beleggers die investeerden in zogenaamde groenfondsen kregen fiscaal voordeel, om precies te zijn een vrijstelling van 1,2 procent en een extra heffingskorting van 1,3 procent. VROM bepaalde de spelregels voor die fiscale beloning. De regeling geldt voor fondsen die een portefeuille aanhouden met investeringen in bijvoorbeeld goedgekeurde milieuprojecten, zoals windmolenparken of biologische landbouw. Inmiddels heeft op dat gebied een ware aardverschuiving plaatsgevonden. Was het vijf jaar geleden nog een zaak van \u2018alternatievelingen\u2019, tegenwoordig verdringen mannen in suit and tie elkaar om een slaatje uit het klimaat te slaan. Groen beleggen bleek de opmaat tot een nieuwe hype: klimaatbeleggen. En de animo is zo groot dat de overheid geen stimuli hoeft toe te dienen.<\/p>\n
Milieuproof<\/p>\n
Er spelen ook fondsen mee die strikt genomen geen groenfondsen mogen heten. Het zijn aandelenfondsen die investeren in milieuvriendelijke oplossingen en alternatieve, schone energie. In de volksmond worden ze al snel groenfondsen genoemd, maar ze zijn het niet. Er is dan ook geen fiscaal voordeel te behalen. Het zijn aandelenfondsen als alle andere, alleen beleggen ze in beursgenoteerde bedrijven die \u2018iets\u2019 met het milieu hebben. Deze groep beleggingsfondsen bestaat al een tijdje en ze doen het de laatste jaren best goed.<\/p>\n
De sector is, afgezien van een handvol veteranen, feitelijk nog piepjong en bestaat uit een dermate gem\u00ealeerd gezelschap dat onderling vergelijken bijna onbegonnen werk is. Er zitten aandelenfondsen tussen die beleggen in nieuwe energie (wind- en zonne-energie), milieutechnologie, maar ook waterfondsen. Logischerwijs lopen risicoprofiel en rendement sterk uiteen. Het voordeel daarvan is dat je een goed gespreide milieuproof portefeuille kunt opbouwen (zie ook kader \u2018VN Groenportefeuille\u2019)<\/p>\n
Over het algemeen is duurzaam een betere verzamelnaam dan groen. Over de eerste negen maanden van 2007 steeg de Amsterdamse index AEX met 5 procent in waarde. Het gemiddelde rendement van duurzame aandelenfondsen lag op 4,3 procent voor Europa-fondsen en op 5,6 procent voor wereldwijd actieve fondsen. Van \u2018underperformance\u2019 is nauwelijks sprake. En dan zijn er binnen de groep groene fondsen nog positieve uitschieters als Ohra Milieutechnologiefonds (23 procent) en Fortis Environmental Sustainability (18 procent). Ook een waterfonds \u2013 dat belegt in waterzuiveringsbedrijven \u2013 doet het twee keer zo goed als de AEX.<\/p>\n
Poolkappen<\/p>\n
Traditionele groenfondsen pikken ongetwijfeld hun graantje mee van de groeiende bewustwording omtrent milieuproblemen, maar het pure groen beleggen wordt in de publiciteit sinds een jaar weggeblazen door de marketingmachines van de grote banken. Het ene na het andere Climate Change-aandelenfonds speelt met rampscenario\u2019s in op het geweten. \u2018Help, het poolijs smelt\u2026 maar u kunt daar geld mee verdienen\u2019, zo luidt \u2013 tussen de regels door \u2013 de boodschap. Save the planet and make money. Want, met alle CO2-perikelen, Al Gore, het Kyoto-verdrag, zichtbaar smeltende poolkappen en de stijgende zeespiegel is klimaatbewust beleggen plotseling niet alleen noodzakelijk, maar ook bijzonder aantrekkelijk geworden.<\/p>\n
Al die reusachtige wereldproblemen worden groots aangepakt en dat vergt investeringen waar bedrijven gespecialiseerd in schone energie en andere milieutechnologie volop van kunnen profiteren. En dus staan grote financi\u00eble aanbieders als ABN Amro, Deutsche Bank-dochter DWS en Robeco plotseling vooraan in de rij om te laten weten hoe duurzaam, groen en milieubewust zij wel zijn. In het eind februari gelanceerde DWS Climate Change-beleggingsfonds is ondertussen bijna 800 miljoen euro ge\u00efnvesteerd. In het eerste halfjaar boekte het ruim 10 procent rendement. Dat laatste is geen overbodige luxe: het zou na\u00efef zijn te verwachten dat beleggers plotseling lagere rendementen op de koop toe willen nemen. En daarom wordt steeds vaker geconstateerd dat groene beleggingen allang niet meer onderdoen voor gewone beleggingen.<\/p>\n
Marketing-blabla<\/p>\n
Met het aanbod neemt ook de keuze toe, en daarmee de kans dat de milieubewuste belegger een kat in de zak koopt. Groen of niet groen, beleggers moeten hun huiswerk doen. En al is een goed geweten fijn en een schoon milieu van levensbelang, het draait bij beleggen uiteindelijk om geld. En een beleggingsrekening met een bekende naam als ASN Groenprojectenfonds of het ABN Amro Groen Fonds doet het niet per definitie beter dan aandeeltjes Philips of Ahold. Beide groenfondsen zijn namelijk, al is dat uit de naam niet op te maken, obligatiefondsen. Het zijn in feite leningen die rente opleveren plus fiscaal voordeel. Het zijn fondsen die prima passen in een beleggingsportefeuille, maar dan niet in plaats van aandelen of aandelenfondsen, maar in plaats van obligaties.<\/p>\n
Rendementen uit het verleden vormen ook een valkuil. Het KBC Eco Water-fonds heeft dit jaar de AEX ruimschoots achter zich gelaten. Maar wie al zijn geld in dat fonds steekt, belegt maar in \u00e9\u00e9n kleine sector, de waterzuiveringsindustrie. Gaat daar om een of andere reden iets mis, dan wordt u rechts ingehaald door de AEX. Het zijn twee beginnerslessen: weet waar u uw geld insteekt en zorg voor spreiding. Een derde harde les: beleg alleen in een sector die u begrijpt. Te midden van alle tamtam rond het Kyoto-protocol en de CO2-uitstoot, lanceerde ABN Amro de CO2 Emissie Certificaten. CO2 lag op ieders lippen en een groenere belegging was anno 2006 nauwelijks denkbaar. Inmiddels is het certificaat dik 99 procent in waarde gedaald en alleen nog geschikt als keukenpapier. Ondanks alle mooie marketing-blabla bleek het product niet te kloppen. Het ABN Amro CO2 Emissie Certificaat volgde de prijs van CO2-uitstootrechten die door bedrijven onderling werden verhandeld. Het probleem bleek echter dat de Europese Unie het bedrijfsleven te ruim had bedeeld met uitstootrechten en dat er veel meer aanbod dan vraag was. Ondanks een vliegende start zakte het certificaat van dik 30 euro naar minder dan 10 eurocent.<\/p>\n
Mixfondsen<\/p>\n
De grote bulk aan klimaat- en milieuvriendelijke beleggingen zit in de wereld van beleggingsfondsen. Wie een beleggingsfonds koopt, koopt een portefeuille vol aandelen binnen een bepaalde sector of regio. Het fonds wordt actief beheerd door een fondsbeheerder die de aandelen selecteert en de portefeuille bijhoudt. In de regel wordt de prestatie ervan afgezet tegen een index. Door slimme keuzen van de beheerder moet het fonds beter presteren dan de passieve index. Beleggingsfondsen bestaan niet allemaal uit aandelen, maar kunnen ook obligaties bevatten \u2013 of allebei, de zogenaamde mixfondsen. In Nederland zijn via diverse kanalen ondertussen negentig beleggingsfondsen te verkrijgen onder de noemer \u2018duurzaam\u2019. In deze categorie bevinden zich ook de echte groenfondsen met het fiscale voordeel. Wie een aandelen- of obligatiefonds koopt, doet er goed aan eerst na te gaan welk type fonds het is (obligaties of aandelen), wat de re\u00eble rendementsverwachtingen zijn en of het onder de Groenregeling valt of niet.<\/p>\n
Daarnaast zijn er certificaten, vooral door ABN Amro uitgebracht. Dat zijn in feite mandjes aandelen binnen een bepaalde sector, gekoppeld aan een bepaalde index. De certificaten worden niet actief beheerd en de inhoud alleen aangepast als de index wordt gewijzigd. Zo volgt het ABN Amro Eco Certificaat de ABN Amro Eco Total Return Index. Deze certificaten vallen, net als al die schone-energie- en klimaatbeleggingsfondsen, niet onder de Groenregeling. Er zijn ook certificaten op water, windenergie en zonne-energie. Het voordeel is dat deze certificaten een beursnotering hebben en daardoor op elk moment van de dag tussen 9.00 en 17.30 uur verhandelbaar zijn. Het nadeel is dat je beperkte spreiding hebt, omdat je in \u00e9\u00e9n specifiek thema belegt. Bovendien zit er soms een groot verschil tussen de bied- en de laatprijs: de koers van het certificaat is bijvoorbeeld 25 euro, maar als je het wilt kopen, betaal je 26 euro en als je het verkoopt, krijg je 24 euro. Een verschil tussen bied- en laatkoers is op zichzelf niet vreemd, maar bij sommige certificaten loopt het op tot 5 procent.<\/p>\n
Neerwaarts risico<\/p>\n
Groen met garantie. Het klinkt te mooi om waar te zijn, maar zelfs in de categorie structured products is groen doorgedrongen. Structured products zijn beleggingsvehikels die ook een bepaalde index volgen, maar door slim gebruik van derivaten (bijvoorbeeld opties) kan de inleg worden beschermd. Het neerwaartse risico is daardoor beperkt, maar \u2013 u raadt het al \u2013 het opwaartse potentieel lijdt er in veel scenario\u2019s ook onder. Het zijn defensieve producten, die bovendien voor veel beleggers te gecompliceerd zijn en zelfs na het lezen van de brochures nog veel vragen oproepen. Hoewel de producten prima een bescheiden plekje in een groene portefeuille kunnen innemen, is het wel zaak de risico\u2019s en rendementskansen goed te bestuderen. Als u het na de uitleg nog steeds niet snapt \u2013 en dat is niks om u voor te schamen \u2013 dan kiest u gewoon iets uit de andere productgroepen.<\/p>\n
Wie uit overtuiging \u00e9cht 100 procent groen wil beleggen, houdt het gewoon op de eerdergenoemde, traditionele groenfondsen van Triodos, ASN, Rabo, ABN Amro en ING, die immers uitsluitend in groenprojecten investeren. Een bescheiden rendement moet daarbij voor lief worden genomen.<\/p>\n
En dan is er de nieuwste financi\u00eble hype: het klimaatfonds, met aandelen van bedrijven die ongetwijfeld minder slecht zijn voor het milieu dan Chinese steenkolenmijnen, maar het laagje \u2018klimaat\u2019 is niet overal even dik. Neem het gloednieuwe Postbank Klimaatfonds. Hoe klimaatvriendelijk is de Postbank? Uit het eigen persbericht: \u2018Het fonds richt zich op een nieuwe combinatie van de subthema\u2019s energie efficiency, schone energie, energie met lage CO2-uitstoot en oplossingen voor het tekort aan drinkwater. Er wordt alleen ge\u00efnvesteerd in bedrijven die minimaal 20 procent van hun inkomsten halen uit activiteiten in een van de vier subthema\u2019s.\u2019 Dat klinkt behoorlijk Al Gore-proof, maar eigenlijk garandeert de Postbank slechts dat 20 procent van het fondsvermogen wordt aangewend voor klimaatvriendelijke oplossingen. Het blijft gissen naar het klimaatgehalte van die andere 80 procent.<\/p>\n
\u2018Groen beleggen = slecht beleggen\u2019<\/p>\n
In het pr\u00e9-Al Gore-tijdperk moest groen beleggen het vooral van het fiscale voordeel hebben om beleggers te lokken. De rendementen bleven vaak achter. Logisch, volgens Thomas Steiner van Triodos Bank. \u2018Een lager rendement zit in de hele structuur van groenfondsen ingebakken. Maar met het fiscale voordeel voor beleggers en de lagere kosten voor de financiering van groenprojecten is het het beste voorbeeld van publieke en private samenwerking dat Nederland kent.\u2019 Lang niet iedereen heeft daar begrip voor. Begin augustus pakte het Algemeen Dagblad uit met de kop \u2018Duurzaam beleggen levert erg weinig op\u2019. Als voorbeeld werd het oudste groene beleggingsfonds van Nederland, Triodos Groenfonds, genoemd. Terwijl de wereldindex van aandelen de afgelopen drie jaar zo\u2019n 50 procent opliep, bleef het Triodos Groenfonds daar ver bij achter met een slordige 7 procent. Die vergelijking gaat echter op alle fronten mank, omdat het Triodos Groenfonds een obligatiefonds en geen aandelenfonds is. Voor obligatiebegrippen was de performance helemaal zo gek nog niet. Toch werd in het afgelopen halfjaar ruim 37 miljoen euro aan het fonds onttrokken door ontevreden beleggers, circa 7,5 procent van het fondsvermogen.<\/p>\n
Pril groen<\/p>\n
In 1991, vier jaar voordat de Groenregeling er was, lanceerde de Triodos Bank het beursgenoteerde Biogrond-beleggingsfonds dat investeerde in landbouwgrond die (ook) voor biologische verbouw werd gebruikt. Later volgde het Windfonds van dezelfde bank, waarbij elke euro werd omgezet in \u00e9\u00e9n kilowatt windenergie. In politiek Den Haag besloten Tweede Kamerleden Vermeend, Melkert en Van der Vaart vervolgens een fiscale aftrek als aanmoedigingspremie in het leven te roepen. Met de Groenregeling kreeg groen beleggen veel meer bekendheid.<\/p>\n
Waar kopen?<\/p>\n
Niet alle groenfondsen zijn beursgenoteerd, u kunt de niet-genoteerde producten wel via uw bank aanschaffen. Alle certificaten van ABN Amro zijn direct op de beurs aan te schaffen (via elke bank of broker). Bij beleggingsfondsen is dat iets moeilijker. Banken hebben de beleggingsfondsen uit hun eigen keuken in de schappen liggen, maar niet die van de concurrent. Via bekende en goedkope online brokers als Alex en Binck is al een veel groter aanbod voorhanden, maar wie in groene beleggingsfondsen wil beleggen, kan dat het beste doen via de online \u2018beleggingssupermarkten\u2019 Fundix en SNS Fundcoach. Vindt u zelfs daar het beoogde fonds niet, dan rest u niets anders dan de beleggingsdesk van uw eigen bank te bellen.<\/p>\n
Alles op groen<\/p>\n
Wat moet u doen? Risico nemen? Alles op rood? Of toch alles op zwart? Anders dan in het casino, geldt op de beurs: risico spreiden, ook als u alles op groen wilt zetten. Maar u hoeft het niet zelf te doen. Peter van Kleef presenteert de VN Groenportefeuille.<\/p>\n
De groene industrie \u2013 want dat is het inmiddels natuurlijk wel geworden \u2013 biedt volop spreidingsmogelijkheden. Het te beleggen vermogen kunt u opdelen in aandelenfondsen, obligatiefondsen, certificaten en structured products. De ideale verhouding tussen aandelen (hoger rendement \u00e9n hoger risico) en obligaties (lager rendement, lager risico) is er een die elke belegger zoekt, afhankelijk van risicobereidheid \u00e9n beleggingshorizon. Hoe dichter je bij het moment komt dat je je geld voor andere doeleinden wilt gebruiken, hoe minder risico je neemt. In deze VN Groenportefeuille ga ik er gemakshalve vanuit dat u nog even de tijd hebt en niet vies bent van een beetje risico. U wilt tenslotte geld verdienen met uw groene beleggingen.<\/p>\n
Ik kies daarbij voor de volgende verdeling:<\/p>\n
50 procent aandelenfondsen (hoog risico)<\/p>\n
20 procent certificaten (hoog risico)<\/p>\n
20 procent obligatiefondsen (laag risico)<\/p>\n
5 procent turbo\u2019s (zeer hoog risico)<\/p>\n
5 procent structured products (laag risico)<\/p>\n
Gekozen door VN<\/p>\n
Aandelenfondsen<\/p>\n
2.000 euro Ohra Milieutechnologiefonds (belegt wereldwijd in beursgenoteerde bedrijven die technologische oplossingen ontwikkelen en aanbieden voor milieuproblemen)<\/p>\n
2.000 euro DWS Climate Change (belegt in bedrijven die inspelen op vermindering en\/of aanpassing van het broeikaseffect)<\/p>\n
1.000 euro Triodos Value Pioneer Fund (belegt in kleine bedrijven die baanbrekend en vernieuwend invulling geven aan een schone aarde, een gezonde levensstijl en klimaatbescherming)<\/p>\n
Certificaten<\/p>\n
1.000 euro ABN Amro Windenergie Certificaat (belegt in bedrijven in de windenergiesector)<\/p>\n
1.000 euroABN Amro Eco Certificaat (belegt in bedrijven die actief zijn op het gebied van waterzuivering, afvalverwerking, zonne- en windenergie en bio-ethanol)<\/p>\n
Obligatiefondsen<\/p>\n
1.000 euro ASN Groen Projectenfonds<\/p>\n
1.000 euro Triodos Groenfonds<\/p>\n
(beleggen in projecten die direct van invloed zijn op een beter milieu, groenprojecten die door de Nederlandse overheid officieel zijn erkend en fiscaal worden beloond; fiscaal voordeel van 2,5 procent)<\/p>\n
Turbo\u2019s<\/p>\n
500 euro ABN Amro Water Turbo Long (belegt in activiteiten van de Wereldbank die wereldwijd projecten financiert voor armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling)<\/p>\n
Structured products<\/p>\n
500 euro World Bank Eco-3 Plus Note (deze turbo volgt de waterprijs met een hefboom naar keuze (van 2 tot 6). Stijgt de waterprijs met 5 procent, dan stijgt de turbo met factor 2 tot 6 in waarde. Bij dalingen geldt het omgekeerde)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Geld moet geld opleveren. Dat is de simpele drijfveer van de belegger, geeft niet waar het geld vandaan komt. Is \u2018groen beleggen\u2019 een gewetenszaak \u2013 of is het doodgewoon opportunisme? De vraag is of dat iets uitmaakt. Groen is groen en het groeit. Een overzicht van idealen, misverstanden en feiten.<\/p>\n","protected":false},"author":3380,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[27],"tags":[2651],"acf":[],"author_name":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/113743"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=113743"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/113743\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"AndorT","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/3380"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=113743"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=113743"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=113743"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}