Dat dichters allang niet meer de onaangepaste hemelbestormers of halvegare dromers zijn waarvoor ze in het romantische gedachtengoed werden gehouden, is bekend. En ook dat het niet per se overspannen minnaars of hopeloze zuipschuiten hoeven te zijn. Met de meeste dichters van tegenwoordig kun je rustig bij je moeder langs. Nette mannen en vrouwen, als kooplieden hun geld verdienend op aangeharkte festivals, met soms een keurig gezinnetje of zelfs een tweede huisje aan een plas. Gelikte vakanties in buitenlanden waarover de dichter dan schrijft alsof hij enorme gewaarwordingen doet, terwijl hij ook maar gewoon een reisje geboekt heeft. De po\u00ebzie wordt er heus niet minder van, maar de geur van het exotische is van de tegenwoordige dichters wel wat afgegaan.<\/p>\n
Waarom zou je je overigens ook schamen voor de modale wereld waarin je toch ook leeft? De po\u00ebzie ligt al decennialang op straat, thuis! Ook Peter du Gardijn behoort tot het gilde der huis-, tuin- en keukendichters. Hij debuteerde in 2006 met de roman Nachtzwemmen, over een vriendenkring in de misschien ook wel \u2018woelige\u2019 jaren tachtig, en komt nu met de dichtbundel Onder de dieren. Eerst proza, dan po\u00ebzie, meestal gaat het andersom. Du Gardijn lijkt me dan ook geen ?lyrische geest vol opgekropte dichterlijkheid. Zijn gedichten zien er nogal proza\u00efsch en vertellend uit en de geest is sceptisch, afstandelijk. Niet iemand die zijn diepste ik uitstamelt. Of althans niet zichtbaar. Zijn eerste afdeling noemt hij ?\u2018In de stad\u2019 en de eerste regel begint haast op zijn Dikkertje Daps: ?Een olifant als glijbaan, een bak vol koud zand \/ waarin moeders hun roddels delen.<\/p>\n
Vader zit met zoontje in het parkje, er ligt ook ergens een zatte zwerver. Plastischer kan het haast niet: de dichter als nette huisvader met zijn alcoholischer voorzaat als getuige in de buurt. Du Gardijn lijkt zich zijn min of meer comfortabele positie maar al te goed bewust. In \u2018Hongerkunst\u2019 schrijft hij:<\/p>\n
Ik vrees mijn buren niet en drink melk \/ uit een pak. Vaak zie ik in mijn koelkast \/ de augurken spekglad in hun potje zweven. \/\/ ?Veel waarheid kan ik verdragen en ook \/ de ijzel die \u2019s winters op de straten valt, \/ maar soms brandt mijn uitzicht zachtjes door.<\/p>\n
En ook die keurige vakanties komen aan bod, in \u2018City soul\u2019:<\/p>\n
Ik kocht aan de C\u00f4te d\u2019Azur wat sokken. \/ Te strakke, zo bleek in het hotel, wel zwarte \/ maar meer geschikt voor Fransen.<\/p>\n
Jan Modaal uit en thuis. Kan het alledaagser? Gelukkig brandt bij Du Gardijn inderdaad met enige regelmaat het uitzicht door, slaan vreemde herinneringen en fantasie\u00ebn toe of begint hij lichtjes te hallucineren. Geen paddo\u2019s of lijntjes coke, maar het leven zelf levert de absurde beelden, de goudvis die meer bewustzijn heeft dan je denkt, halfbegrepen berichten uit het Jeugdjournaal, een griepje dat nooit meer helemaal verdwijnt, de stofzuiger als \u2018het gordeldier dat in zijn buik een pruik kweekt\u2019. Het leven zelf is vreemd genoeg, misschien juist ook wel omdat het doodgewone zich van gevoelige dichters niks aantrekt.<\/p>\n
Er komt een hoempa-orkest voorbij: Dit bestaat. Meisjes op witte cowboylaarsjes, \/ universele beenmassa van leukoplast, \/ een overzichtelijk levend telraam (…)<\/p>\n
Negentien nachtvlinders met vochtige ogen. \/ De ouders vol bewondering in de berm. \/Allen gehoorzaam aan de verzilverde staf. \/\/ Licht flitst op om ze voorgoed te verdorren. \/ Een naald, fixeer maar straks toch weer terug \/ met de bakkebaard naar het wijkgebouw.<\/p>\n
Het evenement is meer dan lullig, maar prachtig om mee te maken. De onzichtbare hoofdpersoon in de gedichten van Du Gardijn deed me hier en daar een beetje denken aan Frits van Egters uit De avonden, hij is kritisch en ironisch, de wereld is belachelijk maar ten slotte bidt hij toch maar voor zijn omgeving. En het is ook een beetje camp, die belangstelling voor majorettes.<\/p>\n
En waar blijven de dieren uit de titel? Dieren genoeg in deze bundel, een olifant, een hond, een big, maar ik denk dat het Du Gardijns bedoeling is de mens onder de dieren neer te zetten. Zijn hoofdpersoon is er primair genoeg voor. Bijvoorbeeld in het gedicht \u2018Handschoen, opgepakt\u2019, waarin hij zich voorneemt het wezen der vrouw te beschrijven:<\/p>\n
Ik weet heus wel hoe het moet, een gedicht schrijven \/ over wat een vrouw is. Waarna een in zijn clich\u00e9matigheid nogal herkenbaar beeld van de vrouw volgt: geheimzinnig, zoel, doortrapt. Je moet het ook niet mooier of ingewikkelder maken dan het is, lijkt Du Gardijn daarmee te zeggen, net zoals in het gedicht over een zwetende teen waarvan je last hebt aan de bar, of over de manisch-depressieve neef die visioenen heeft en zelfmoord pleegt.<\/p>\n
Du Gardijns gedichten bevinden zich midden in een heldere wereld, maar hij lijkt steeds aan een lichtknopje te draaien waardoor je toch iets geks ziet, een raar detail, een onbenoembare sensatie, zoals in het gedicht over des dichters vriendin die na een bezoek aan een Spaans kerkje even later over het water loopt maar niet heus.<\/p>\n
Het had wat mij betreft lyrischer gekund, met iets meer aandacht voor de taal zelf, iets gekker getoonzet misschien wel. Nu klinkt hij soms wat praatziek en anekdotisch. Maar het materiaal dat hij uitkiest en zijn vervreemdende kijk op de zaken maken hem tot een echte dichter.<\/p>\n
Peter du Gardijn<\/p>\n
Onder de dieren<\/p>\n
De Bezige Bij<\/p>\n
86 pagina\u2019s, \u20ac 16,50<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Dat dichters allang niet meer de onaangepaste hemelbestormers of halvegare dromers zijn waarvoor ze in het romantische gedachtengoed werden gehouden, is bekend. En ook dat het niet per se overspannen minnaars of hopeloze zuipschuiten hoeven te zijn. Met de meeste dichters van tegenwoordig kun je rustig bij je moeder langs. Nette mannen en vrouwen, als […]<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-112879","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"acf":[],"author_name":"Rob Schouten","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/112879","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=112879"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/112879\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Rob Schouten","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=112879"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=112879"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}