
 {"id":110879,"date":"2008-01-12T00:00:00","date_gmt":"2008-01-11T22:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/de-kleine-wereld-9\/"},"modified":"2008-01-12T00:00:00","modified_gmt":"2008-01-11T22:00:00","slug":"de-kleine-wereld-9","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/de-kleine-wereld-9\/","title":{"rendered":"De kleine wereld"},"content":{"rendered":"<p>Obama\u2019s Beatles-flip<\/p>\n<p>\u2018De Beatles-flip, daar doet het me aan denken, in 1963 toen opeens iedereen overstag ging en Beatlesfan werd.\u2019 De immense?locker room van mijn YMCA sportschool, 14de straat, twee blokken vanwaar ik woon, de ochtend na de Iowa caucuses (altijd meervoud). Ik schat hem in de zestig. En terwijl hij spiernaakt rondloopt, legt hij mij Obamania uit: Amerika kan eindelijk weer eens trots zijn op zichzelf: het blanke, boerse Iowa heeft de \u2018black kid uit Chicago\u2019 goedgekeurd. Nu de rest van Amerika nog.<\/p>\n<p>Afgelopen vrijdag was een van die zeldzame momenten dat ?iedereen in New York over hetzelfde praat: mijn Libanese koffieman in zijn karretje, hoek 16de straat en Fifth Ave zegt: \u2018Obama: goed voor wereld\u2019, bij de free weights in de sportschool hoor ik Obama en diens sleutelwoord change en in de stretch room strekken twee keurige dames zich eens lekker uit en giechelen over Barack, als fantaserend over een gewenste interracial affair. Opvallend hoe door haar New York de Obama-liefde zweeft en de Clinton-weerzin walmt.<\/p>\n<p>Die eerste voorverkiezingsavond was smullen: alle netten hadden hun beste analisten naar voren geschoven en toen duidelijk werd dat \u2018the kid\u2019 ging winnen, bleven de historische vergelijkingen niet lang uit: \u2018De nieuwe Robert Kennedy! \u2018FDR in 1932 die het wint van Hoover!\u2019 \u2018Deze man uit Kenia, Indonesi\u00eb en Hawa\u00ef is een godsgeschenk.\u2019 Na zeven jaar Bush is het historische moment voor de analisten voelbaar, evenals de vileine opluchting onder hen dat Hillary er in ieder geval voor zal moeten knokken: \u2018She is fighting history,\u2019 en dat is moeilijk, was de consensus. Inspiratie zou het hebben gewonnen van organisatie en de Clintons \u2013 steevast beschreven als clan en als duo en niet meer als kandidaat Hillary \u2013 waren volgens hen een versleten machine, vermoeid als de grauwe wallen onder Bills ogen. Enkele weken voor Iowa had ik al een vermoeden van de Clinton-vermoeidheid. \u2018I am ?afraid at night,\u2019 vertelde een bevriende reporter die voor de Washington Post de campagne van Hillary Clinton volgt. \u2018Ik loop nooit meer alleen langs een doodlopende steeg,\u2019 bang dat ze was dat de Clinton-campagne haar iets zou aandoen vanwege een kritisch stuk in de krant. Zo vijandig staat de publiciteitsmachine van Hillary en haar staf tegenover de pers. \u2018Ze haten de media,\u2019 zegt ze, refererend aan zowel Bill als Hillary. \u2018Ze verachten ons.\u2019 Met als inspiratie RFK \u2013 en in stijl met diens campagnemotto: The Impossible Dream \u2013 vecht Obama zijn generatiestrijd uit. Net de sixties.<\/p>\n<p>Michiel Vos<\/p>\n<p>Naar Istanbul om De Brug te zien<\/p>\n<p>Op het terras van het Galata Caf\u00e9 komt de kelner naar buiten gesneld met een beduimeld exemplaar van Geert Maks De brug. De passage waarin hijzelf voorkomt, is alvast met een gele stift gemerkt. Voorin hebben caf\u00e9\u00adgangers hun eigen lofzang op de brug geschreven. De collega\u2019s van de naburige caf\u00e9s zien alle Hollanders tegenwoordig met lede ogen bij het Galata Caf\u00e9 neerstrijken. Maar toeristen zijn niet de enige fans van Geert Mak in Istanbul.<\/p>\n<p>Ook Yassin Sakal (22), geboren in Konya in Midden-Turkije, is speciaal naar het Galata Caf\u00e9 gegaan om er foto\u2019s en brieven van Mak te zien en de sfeer van het boek te proeven. Yassin werkt in een modern hotel  in het oude centrum van Istanbul en woont een kleine twintig kilometer verderop, in de wijk Sirinevler. Jarenlang liep hij bijna dagelijks over de Galatabrug zonder al te veel aandacht te schenken aan de brug zelf of aan de mensen die er werken en rondhangen: de tientallen vissers, het meisje dat loten verkoopt, de zwarthandelaars in sigaretten of de parapluverkoper. Nu kijkt hij met andere ogen. \u2018Ik had nooit gedacht dat die brug zulke mooie dingen had. Je wordt gelukkig als je eroverheen loopt, nadat je dit boek hebt gelezen.\u2019<\/p>\n<p>Nieuw was ook dat hij al die tijd, behalve over een brug over de Gouden Hoorn, eigenlijk ook over een metafoor had gewandeld. De Galatabrug, toonde het boek van Mak hem, staat voor de verbinding tussen Oost en West, tussen het oude Istanbul en de moderne, multiculturele stad die bij Europa hoort. In zijn enthousiasme liet Geert Mak zijn brug behalve heden en verleden ook nog Azi\u00eb en Europa  verbinden \u2013 dat dat niet klopt, zij hem vergeven.<\/p>\n<p>Yassin heeft zichzelf Nederlands geleerd met dank aan het toerisme \u2013 \u2018ik pik nu eenmaal gemakkelijk talen op\u2019. Het begon met \u2018goedesmorgens\u2019 en \u2018alles goed\u2019 \u2013 maar inmiddels leest Yassin Mak in het origineel en heeft hij hem ook een brief geschreven: \u2018Ik wilde Geert Mak graag bedanken en complimenteren.\u2019<\/p>\n<p>Hij promoot De brug op de fotosite Flickr en raadt het boek aan al zijn vrienden aan: \u2018Dit boekje gaat over de Turkse geschiedenis en over het Turkse land.\u2019 Zijn vrienden knikken begrijpend, maar lezen kunnen ze het boekje niet \u2013 in de boekwinkels van Istanbul is de Turkse vertaling \u2013 K\u00f6pr\u00fc \u2013 volgens Yassin niet te vinden. Niet in de eerste, gecensureerde versie, ook niet in de gecorrigeerde tweede druk.<\/p>\n<p>\u2018Het is heel ironisch dat dit boek over ons gaat en dat wij het niet kunnen lezen,\u2019 zegt Yassin. \u2018Terwijl Nederlanders me hebben verteld dat ze tegenwoordig niet naar onze stad komen voor de Aya Sofia of het Topkapipaleis, maar om koffie te drinken in het Galata Caf\u00e9 en om De Brug te zien!\u2019<\/p>\n<p>Mischa Cohen<\/p>\n<p>De C\u00e9line van New York<\/p>\n<p>Een vriend bracht als cadeautje een beduimelde Amerikaanse pocket mee. Het boekje had ooit vijfentwintig dollarcent gekost. Ik sprong een gat in de lucht. Wat ik in handen had was een exemplaar van Naked City, het rauwe en tegelijk o zo gevoelige fotoportret van de stad New York uit 1945. Het boek bleek een bestseller die de fotograaf, Weegee, blijvende roem bezorgde.<\/p>\n<p>In het FOAM aan de Amster\u00addamse Keizersgracht is ruim zestig jaar later een expositie over de fotograaf ingericht, die ruim tweehonderd door hemzelf gemaakte afdrukken omvat. Ongetwijfeld zijn er in het museum boeken over Weegees werk verkrijgbaar \u2013 niet op krantenpapier, maar op het glanzende kunstdrukpapier dat vloekt met de foto\u2019s. Op een zo\u2019n foto zien we een man die zojuist wegens moord is gearresteerd. Hij heeft, schrijft Weegee, al een blauw oog. Wat hij nog kreeg in de Sing Sing-gevangenis was de elektrische stoel.<\/p>\n<p>Weegee, die in werkelijkheid Arthur Fellig heette, en als zoon van arme Oost-Europese emigranten in New York was opgegroeid, verdiende zijn brood als freelance persfotograaf. Hij wordt beschreven als een ietwat zwaarlijvige, sigaren rokende, slecht geschoren man, die veel had meegemaakt, maar desondanks verlegen en gevoelig was gebleven.<\/p>\n<p>In zijn oude Chevrolet doorkruiste hij de stad, zijn radio afgestemd op de politiezender, steeds op jacht naar het moment dat hij een unieke foto kon maken. Gewapend met een zesde zintuig dook hij bijna altijd als eerste op die plaatsen op waar het nieuws op straat lag. Hij schreef er zijn eigen commentaar bij: cynisch, sarcastisch, maar bijna altijd met een ondertoon van compassie. De drie puntjes die hij zo veelvuldig gebruikte, doen natuurlijk aan C\u00e9line denken. Zoals ook zijn toon associaties oproept met het idioom van de Franse schrijver.<\/p>\n<p>Weegee werkte vooral \u2019s avonds en \u2019s nachts, en zo ontwikkelde hij als vanzelf een voorkeur voor de nachtzijde van het bestaan. Er zijn foto\u2019s bij waarop mensen halsoverkop uit hun brandende huizen zijn gevlucht, met achterlating van al hun bezittingen. Op een andere foto is een gearresteerde straatrover te zien in de angstwekkende uitmonstering waarmee hij zijn beoogde slachtoffers de stuipen op het lijf joeg.<\/p>\n<p>Of neem die oude man die zich onder valse voorwendselen door een vrouw liet meetronen, en toen merkte dat het haar niet om liefde te doen was, waarop hij in woede ontstak en haar ombracht. De oude baas was blind.<\/p>\n<p>Frits Stevens<\/p>\n<p>Opmars van het wegwerptapijt<\/p>\n<p>Terwijl in de gewone wereld de hoogtijdagen van tapijt sinds lang voorbij zijn, en de gemiddelde woonconsument zijn huis bij voorkeur van exotica als rubber, epoxy of siergrind voorziet, worden de vloeren van congrescentra en beurshallen steeds vaker met duizelingwekkende hoeveelheden tapijt gestoffeerd. Op de vakbeurs \u2018Lekker ondernemen\u2019, beter bekend als Horecava, was het niet anders.<\/p>\n<p>Aan de vooravond van de beurs werd in een nachtelijke operatie dertigduizend vierkante meter tapijt uitgerold, in krap tien uur tijd. De heer Schreuder, van de gelijknamige firma, op de Horecava verantwoordelijk voor de vloeren, maakt duidelijk dat de keuze gaat tussen tegels en tapijt. Tegels worden verhuurd en weer teruggenomen. Die gaan soms wel tot vier keer mee. Maar tapijt wordt verkocht en is eenmalig. Zo ook bij de Horecava. \u2018Na afloop maken ze er in Zweden geloof ik tabletten van, om verwarmingsovens mee te stoken.\u2019 De ene beurs is wat dat betreft de andere niet. En de Horecava is erkend lastig. \u2018Vaak zitten er na afloop meer brandgaten en kauwgom in het tapijt dan er vezel over is.\u2019<\/p>\n<p>Vroeger lag op elke beurs hetzelfde: grijze kokoslopers. En dan nog alleen op de gang\u00adpaden. Die sobere uniformiteit is tegenwoordig ver te zoeken. Op de Horecava wandelt de bezoeker achtereenvolgens over een zwarte, paarse, rode, turquoise, zandkleurige en een gifgroene vloer. De Hortifair van vorig jaar lag zelfs vol roze vloer\u00adbedekking. De eisen zijn inmiddels aardig opgeschroefd. Het tapijt moet niet alleen brand\u00advertragend zijn, het moet ook goed vastliggen, goedkoop zijn \u00e9n hoogwaardig.<\/p>\n<p>Veel reden tot klagen hebben de projectstoffeerders echter niet. Er zijn steeds meer beurzen, en de beurzen worden ook steeds groter. Met verhuurbare tegels werken, wordt daardoor wel moeilijk. Uitrollen van tapijt is veruit het snelst.<\/p>\n<p>Daarbij willen de mensen steeds meer luxe. In onze belevenis\u00adeconomie scoren kokoslopers en stijfharige Heugafelttegels nu eenmaal minder dan een tapijt dat weldadig golft als het denkbeeldige korenveld. De opmars van de wegwerptapijtvloer lijkt daarmee onstuitbaar. Dat zo\u2019n trend in deze duurzame tijden wel eens vragen zou kunnen oproepen, lijkt ook Schreuder te beseffen. Onderzoek naar her\u00adgebruik is gaande, zo haast hij zich te zeggen, recyclingmogelijkheden worden onderzocht. Maar erg concreet lijkt dat vooralsnog allemaal niet. Voorlopig zullen ze in Zweden dus niet hoeven wanhopen dat op korte termijn de verwarming uitvalt.<\/p>\n<p>Hans van Wetering<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Barack Obama is een Godsgeschenk \/ Istanbulers over De Brug \/ Weegee hoort thuis op krantenpapier \/ Dertigduizend vierkante meter tapijt<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[27],"tags":[2555,1627,2505],"acf":[],"author_name":"Mischa Cohen (archief)","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/110879"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=110879"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/110879\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Mischa Cohen (archief)","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=110879"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=110879"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=110879"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}