{"id":108963,"date":"2008-03-18T11:44:00","date_gmt":"2008-03-18T09:44:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/weg-rookgordijn-van-defensie\/"},"modified":"2008-03-18T11:44:00","modified_gmt":"2008-03-18T09:44:00","slug":"weg-rookgordijn-van-defensie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/weg-rookgordijn-van-defensie\/","title":{"rendered":"Weg rookgordijn van Defensie"},"content":{"rendered":"
\n

22-03-2008
Door Kees Schaepman<\/p>\n

Een klacht van het ministerie van Defensie over het radioprogramma Argos is ongegrond verklaard. Wat betreft Kees Schaepman, hoofdredacteur VPRO Radio, is \u2018ufo-journalist\u2019 nu een geuzennaam.<\/p>\n

\u2018Wat kan journalistiek soms toch eenvoudig zijn!\u2019 Dat zijn niet mijn woorden, maar die van minister van Defensie Eimert van Middelkoop en ze waren ironisch bedoeld. Hij sprak ze vorig jaar november uit op het verjaarsfeest van het radioprogramma Argos (VPRO\/VARA), dat zijn vijftienjarig bestaan vierde.<\/p>\n

De minister had een cadeautje meegenomen: een klacht bij de Raad voor de Jour\u00adna\u00adlis\u00adtiek. Want Argos had bericht over clandestiene operaties van Nederlandse commando\u2019s in Afghanistan \u2013 een ernstige beschuldiging die volgens de minister voortkwam uit sensatiezucht: \u2018Argos heeft het Nederlandse publiek graancirkels voorgesteld en ufo-journalistiek bedreven. Spectaculair en fascinerend, maar ook iets te makkelijk, want het parasiteert op het wantrouwen bij groepen burgers over de bedoelingen van onze buitenlandse en defensiepolitiek.\u2019<\/p>\n

Vorige week donderdag deed de Raad voor de Journalistiek uitspraak: \u2018De klacht is ongegrond.\u2019
Als ik nu de verjaarsrede van de minister herlees, lukt het mij nauwelijks een glimlach te onderdrukken bij passages waarin hij nogal wild om zich heenslaat. \u2018Het bewijsmateriaal van Argos is dun en eenvoudig te weerleggen,\u2019 poneerde de minister. Hij daagde Argos uit om de flodderige en onverantwoorde berichtgeving \u2018ruiterlijk te erkennen\u2019 en vroeg zich af hoe het zit met \u2018de verantwoordingscultuur van de Nederlandse media\u2019. <\/p>\n

De minister had in zijn aanval op Argos ook nog enkele complimenten verwerkt. Onderzoeksjournalistiek? Prima. Program\u00adma\u2019s als Reporter, Zembla en Argos bewijzen \u2018dat er gelukkig meer is dan het fetisjisme van de kijkcijfers en de zompige vloed van amusement\u2019.
Ik geef toe: dat laatste ben ik volstrekt eens met Van Middelkoop. Maar dat zijn dan ook meteen de enige woorden in de tekst die de minister vorig jaar uitsprak. Een knappe, gewaagde tekst, humoristisch zelfs \u2013 maar toch vooral een vileine tekst, bedoeld om de aandacht van de eigenlijke zaak (clandestiene militaire operaties) af te leiden. <\/p>\n

Van Middelkoops collega Piet Hein Donner sprak op 3 mei 2004, de Dag van de Pers\u00advrijheid, ook al eens zo\u2019n felle en amusante rede uit. Hij beweerde toen dat zijn ministerie steeds meer voorlichters nodig had om de fouten van journalisten recht te zetten. Ook dat was een verjaarsrede, ditmaal ter gelegenheid van het honderdtwintig\u00adjarig bestaan van de Nederlandse Vereniging van Journalisten. Het lijkt bij bewindslieden traditie te worden om zulke ongewenste presentjes mee te nemen, want sinds die donderpreek van Donner is het bon ton geworden onder gezagsdragers om de waakhond van de democratie in het kruis te trappen.<\/p>\n

Gotspe<\/b>
Daarom ben ik ook zo fel over Van Middel\u00adkoop, die ik in alle overige opzichten als een achtenswaardig man beschouw. Ik kan zijn uitval naar Argos niet anders zien dan als een weloverwogen poging om hem onwelgevallige berichtgeving te pareren met een rookgordijn.<\/p>\n

Nadat Van Middelkoop had aangekondigd dat zijn Directeur Voorlichting een klacht zou indienen tegen Argos, duurde het bijna twee maanden voor de klacht ook inderdaad bij de Raad voor de Journalistiek in de bus viel. Dus erg gretig om het vermeende ongelijk beargumenteerd aan de kaak te stellen en door een onpartijdig forum te laten toetsen, was het ministerie van Defensie niet. Sterker nog: in de klacht werd niet ingegaan op de inhoud van de Argos-berichtgeving die volgens Van Middelkoop zo eenvoudig te weerleggen zou zijn. Het ministerie van Defensie vroeg de Raad alleen te toetsen of Argos voldoende gelegenheid had geboden voor wederhoor.<\/p>\n

Dat was, zacht gezegd, een gotspe: ruim een maand voor de eerste uitzending op 17 oktober stelde Argos per e-mail elf vragen aan Defensie, twee dagen voor die uitzending gevolgd door vijf aanvullende vragen. Twee dagen voor de tweede uitzending volgden nog eens negen nieuwe vragen. Dat waren, naar het oordeel van de Raad \u2018zeer gerichte en concrete vragen\u2019. Bovendien moet het voor Defensie: \u2018Vanaf de eerste mail op 5 september 2007 (\u2026) duidelijk zijn geweest dat verweerder bezig was een uitzending voor te bereiden over een (voor klager) zeer gevoelig onderwerp.\u2019 Desondanks koos Defensie ervoor \u2018om slechts in beperkte mate gebruik te maken van de door verweerder geboden gelegenheid tot wederhoor\u2019.<\/p>\n

Maar de grootste brutaliteit van Defensie was het verwijt dat Argos voor de uitzending geen inzage had gegeven in foto\u2019s waarop de beschuldiging van clandestiene militaire operaties mede gebaseerd was. De bronnen van Argos hadden uitdrukkelijk gevraagd om die inzage niet te geven.<\/p>\n

Als aan de wens van het ministerie zou zijn voldaan, was dat een schending geweest van de bronbescherming die een journalistiek medium zijn informanten moet kunnen bieden. Voor journalisten is die bronbescherming net zo\u2019n heilig principe als het recht op wederhoor. Een zaak van normaal fatsoen. Voor Defensie bleken zulke fatsoensoverwegingen geen argument.
Wat mij betreft, is ufo-journalist vanaf nu een geuzennaam. Lang leve de graan\u00adcirkels!<\/p>\n

Kees Schaepman is hoofdredacteur VPRO Radio<\/i><\/p>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Een klacht van het ministerie van Defensie over het radioprogramma Argos is ongegrond verklaard. Wat betreft Kees Schaepman, hoofdredacteur VPRO Radio, is ‘ufo-journalist’ nu een geuzennaam.<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[519,399,269],"tags":[783,2499],"acf":[],"author_name":"Kees Schaepman","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/108963"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=108963"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/108963\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Kees Schaepman","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=108963"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=108963"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=108963"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}