{"id":106075,"date":"2008-06-13T09:56:00","date_gmt":"2008-06-13T07:56:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/wie-is-boumediene-het-hooggerechtshof-en-de-bosnier\/"},"modified":"2008-06-13T09:56:00","modified_gmt":"2008-06-13T07:56:00","slug":"wie-is-boumediene-het-hooggerechtshof-en-de-bosnier","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/wie-is-boumediene-het-hooggerechtshof-en-de-bosnier\/","title":{"rendered":"Wie is Boumediene? Het Hooggerechtshof en de Bosni\u00ebr"},"content":{"rendered":"
\n

Is drie keer inderdaad scheepsrecht? Voor de derde keer heeft het Amerikaanse Hooggerechtshof besloten dat terreurverdachten die gevangen zitten op de Amerikaanse marinebasis Guant\u00e1namo Bay het recht hebben om hun detentie aan te vechten voor een federale rechtbank. <\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

Een nipte meerderheid van het Hof (5 voor, 4 vier tegen) bepaalde dat de Guant\u00e1namo gedetineerden wel degelijk recht hebben op habeas corpus \u2013 het onvervreemdbare recht om de gevangenhouding voor een rechter aan te vechten. Dit recht is zo oud als de Magna Carta en is verankerd in de Amerikaanse grondwet.<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n
\"Lakhdar
Lakhdar Boumediene<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n
\n

De zaak waarover het Hof gisteren een uitspraak deed heet officieel Boumediene vs. Bush. Boumediene is Lakhdar Boumediene, een van de zes Bosnische Algerijnen waarover Vrij Nederland eerder schreef. De zes Bosni\u00ebrs werden in oktober 2001 gearresteerd op aandringen van de Amerikanen, op verdenking van het beramen van een aanslag op de Amerikaanse ambassade in Sarajevo. Ze werden in januari 2002 in vrijheid gesteld door de Bosnische rechtbank, omdat er geen bewijs was voor vervolging. Toen ze de gevangenis verlieten werden ze gekidnapt door Bosnische en Amerikaanse veiligheidsagenten. Twee dagen later zaten ze in Guant\u00e1namo Bay.<\/p>\n

De zes Bosni\u00ebrs, van Algerijnse afkomst en met gezinnen in Bosni\u00eb, vormden altijd een aparte groep in de gevangenis voor terreurverdachten. Deze \u2018vijandelijke strijders\u2019 werden als enigen opgepakt op Europees grondgebied, ze waren ook de enigen die voor hun detentie op de Amerikaanse marinebasis aan een gerechtelijk onderzoek werden onderworpen.
Lakhdar Boumediene, wiens naam aan de historische uitspraak van het Hof is verbonden, is 41 jaar. Hij werkte voor een humanitaire organisatie in Sarajevo, is getrouwd en heeft twee kinderen. Robert Kirsch, van het advocatenbureau Wilmer Hale, is een van de advocaten die de Bosni\u00ebrs pro bono bijstaat. <\/p>\n

Kirsch zag zijn cli\u00ebnt voor het laatst in april. Kirsch: \u2018Lakhdar weigert sinds 2006 voedsel. Twee keer per dag wordt hij vastgebonden in een stoel en wordt hij gedwongen gevoed. Gek genoeg is hij mentaal de sterkste van mijn zes cli\u00ebnten. De hongerstaking geeft hem in zekere zin enige controle over zijn situatie. Het maakt hem emotioneel sterker.\u2019<\/p>\n

Kirsch is extatisch over de uitspraak van het Hof: \u2018het Hof heeft ons in al onze argumenten gelijk gesteld. Wij hebben alles gekregen waar we om vroegen, behalve de onmiddellijke vrijheidstelling van onze cli\u00ebnten. Voor het eerst in jaren klinkt Kirsch optimistisch over de vrijlating van zijn cli\u00ebnten. Het dieptepunt was in oktober 2006 toen het Amerikaanse Congres de Military Commissions Act aannam waarin de gedetineerden het habeas corpus recht met terugwerkende kracht werd ontnomen (John McCain stemde voor de wet, Barack Obama tegen). Kirsch had er toen een zwaar hoofd in dat het Hooggerechtshof de wet ongrondwettelijk zou verklaren. Dat is nu wel gebeurd.<\/p>\n

Wat betekent dit concreet voor zijn cli\u00ebnten? Kirsch: \u2018Ik denk dat de overheid nu vrij snel een meerderheid van de 270 Guant\u00e1namo-gedetineerden zal vrij laten.\u2019 Lakhdar Boumediene en andere gedetineerden kunnen nu voor het eerst voor een federale rechter de vraag stellen: waarom zit ik vast? Hierdoor is de overheid verplicht om de opsluiting van terreurverdachten op strafrechtelijke gronden te verdedigen.<\/p>\n

Inmiddels zijn een tiental Guant\u00e1namo-gedetineerden wel officieel aangeklaagd voor de militaire commissies, een speciaal tribunaal. Hoe de uitspraak van het Hof deze juridische aanklacht zal be\u00efnvloeden is onduidelijk. Tegen vijf terroristen verdachten, onder wie Khalid Sjeik Mohammed, het \u2018brein\u2019 achter de 11 september aanslagen, is de doodstraf ge\u00ebist. De rechtzaken zullen vlak voor de presidentsverkiezingen in november plaatsvinden en veel critici noemen de militaire commissies \u2018politieke show trials.\u2019<\/p>\n

Zelfs als Lakhdar Boumediene en andere Guantanamo-gedetineerden vrijkomen, zijn hun overlevingskansen precair. Sommigen zullen meer dood dan levend uit Guant\u00e1namo komen. Een van de Bosnisch\/Algerijnse cli\u00ebnten van Rob Kirsch is Saber Lahmar. Hij zit al twee jaar in extreme isolatie op Guant\u00e1namo. Een rapport van Human Rights Watch over de geestelijke gezondheid van gedetineerden in extreem isolement, belichtte deze week de situatie van Lahmar. Hij kan nauwelijks meer lopen vanwege de pijn in zijn benen door gebrek aan beweging. Hij is vrijwel blind aan een oog door het fluorescente licht dat 24 uur lang in zijn cel aanstaat en is zo depressief dat hij nog nauwelijks opstaat. Zijn advocaat Robert Kirsch: \u2018We weten uit talloze studies hoe extreme isolatie de geestelijke gezondheid van een gedetineerde aantast. Dat is het geval in Saber\u2019s zaak. In juli ga ik weer naar Guant\u00e1namo, dan kan ik mijn cli\u00ebnten tenminste het goede nieuws vertellen dat ze voor een Amerikaanse rechter hun gevangenschap kunnen aanvechten.\u2019 <\/p>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Is drie keer inderdaad scheepsrecht? Voor de derde keer heeft het Amerikaanse Hooggerechtshof besloten dat terreurverdachten die gevangen zitten op de Amerikaanse marinebasis Guant\u00e1namo Bay het recht hebben om hun detentie aan te vechten voor een federale rechtbank.<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":286923,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[47,71,69,193,59,2041,1741,493],"tags":[783],"acf":[],"author_name":"Freke Vuijst","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/106075"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=106075"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/106075\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Freke Vuijst","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media\/286923"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=106075"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=106075"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=106075"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}