<div class="lead">
<p>Ik zie overal om me heen een verlies aan vertrouwen in de instituties en een gebrek aan hoop. Maar is wel degelijk wat te vechten, als we weer groot durven te denken.</p>
</div>
<p>&#8216;Formatie op reces, &#8220;zonder garantie&#8221;&#8216;, luidt een landelijke krant de politieke zomervakantie in. Of, zoals een vriend van mij ingepakte poep altijd duidt: &#8216;t was niks, &#8216;t is niks en &#8216;t zal nooit iets worden.</p>
<p>Drie informateurs en honderdeenendertig dagen verder druipt de nietszeggendheid ervan af, verraden de ‘belangrijke dossiers’ een koers van symptoombestrijding, blijkt de urgentie die in de campagnes werd opgeroepen een wassen neus en zal de Miljoenennota moeten worden opgesteld door een demissionaire minister. En zo gaat deze formatieperiode naadloos over in een wekenlange kunstmatige coma, waarin, zo hoopt informateur Gerrit Zalm, onze vermoeide politieke leiders hun <em>mojo</em> moeten terugvinden onder een steen in Zuid-Frankrijk.</p>
<p>De geesteloosheid van het Binnenhof die Halbe Zijlstra zo perfect symboliseerde in zijn vrijetijdsbeige, is helaas niet alleen aan onze politici voorbehouden. Ik zie het overal om me heen. Een verlies aan vertrouwen in de instituties die onze samenleving vormgeven en een gebrek aan hoop dat er een alternatief in aantocht is. Het legt een deken van gelatenheid over het land die ieder vonkje verontwaardiging dooft; het absurde is alledaags geworden.</p>
<h4>Over zijn poezen</h4>
<p>Een triest dieptepunt bereikten we vorige week, toen de politicus die het afgelopen decennium het meest bepalend was voor het politieke en publieke discours en daarover in de pers nog nooit verantwoording aflegde, primetime over zijn poezen mocht komen praten.</p>
<p>Het heersende defaitisme komt voort uit het gevoel dat er toch niets te vechten valt. Dat een stel miezemuizers in Den Haag een tekening aan het inkleuren is die al tientallen keren eerder van de printer is gerold: dezelfde vorm, dezelfde lijntjes, er wordt alleen nog wat gesoebat over de kleurnuances. Een beetje meer rood hier, wat groen daar, wat aanlengen en iedereen kan zich erin vinden.</p>
<p>Dat de formatie stokt op de voltooid leven-discussie als sociaalliberaal boegbeeld terwijl het sociaalliberalisme op zijn laatste benen loopt, doet denken aan het kunstwerk <em>Follow the Leaders</em> van kunstenaar Cordal in Berlijn. Het verbeeldt een groep witte, oude mannen als wereldleiders, druk in discussie terwijl het water hen al aan de lippen staat. Als het niet zo triest was, zou het hilarisch zijn.</p>
<p><q class="pull-left">Iedereen weet inmiddels dat het antwoord op een wereldwijd migratieprobleem niet een muur is, het antwoord op een falende staat niet méér referenda</q>Stoplappolitiek kan de stinkende wonde onder het oppervlak niet langer verhullen. Iedereen weet inmiddels dat het antwoord op een wereldwijd migratieprobleem niet een muur is, het antwoord op een falende staat niet méér referenda, en een zogenaamd ‘progressief klimaatbeleid’ geen donder waard is zo lang de markt het laatste woord heeft.</p>
<h4>Een structurele aanpak</h4>
<p>Er is visie en een structurele aanpak nodig om de onderliggende problemen aan te pakken: een doorgeschoten vrijemarktdenken ontdaan van iedere moraal, en de verheerlijking van winstmaximalisatie en privé-succes. Een EU die na twee crises geen enkel moreel gezag meer heeft. Een offshore-cultuur die een vrije stroom van kapitaal, goederen en informatie voortstuwt, maar geen raad weet met de mensenmassa die het op de been brengt. Een geglobaliseerde schuldeneconomie, de uitholling van publieke functies en de oppermacht van het bedrijfsleven. Een systeem dat velen ontredderd heeft achtergelaten, maar dat nog steeds werkt voor een kleine bovenlaag die aan de knoppen zit.</p>
<p>Dit alles heeft geleid tot onrust, onzekerheid en gescheiden werelden, waarin de <em>have-nots</em> steeds minder kansen hebben uit hun situatie op te klimmen, en de <em>haves</em> op yogamatten in de lotushouding zitten te wachten tot hen vanuit het universum wat sprankeling wordt toegeworpen.</p>
<p>Maar is wel degelijk wat te vechten, als we weer groot durven te denken.</p>
<h4>Dus: zing, vecht, huil, bid, lach, werk en bewonder</h4>
<p>Dus heren politici: ga op vakantie en kom terug, gooi die sleetse tekening weg en begin met een blanco vel papier op de schetstafel. Heb het erover hoe we de EU anders kunnen inrichten, koester het nationalisme dat ten grondslag ligt aan onze verzorgingsstaat en maak mensen weer open door voor zekerheid te zorgen. Kom met een langetermijnvisie op ons belastingsysteem, technologie, onderwijs, energie, integratie, en heb het over het terugvorderen van belangrijke voorzieningen door de overheid.</p>
<p>Ruk de koffer uit de handen van Jeroen Dijsselbloem en stel zelf die begroting op. Laat Rutte de woorden van zijn idool eens een keer zelf opvolgen: zing, vecht, huil, bid, lach, werk en bewonder. Stop met dat geëmmer over voltooid leven en durf het te hebben over een heel nieuw bestaan.</p>
<p>Als jullie ons aansteken met lef en verzet, zullen wij de gelatenheid afwerpen die nu zo zwaar op dit land drukt. Laat de poezen en de handschoenen maar thuis; ik zie jullie over twee weken.</p>
<div class="info-box">
<p>Woensdagavond (26 juli) vanaf twaalf uur is Roxane van Iperen <a href="https://www.human.nl/brainwash-zomerradio/gasten/roxane-van-iperen.html" target="_blank">Zomergast op Radio 1 bij Brainwash Zomerradio</a>. Aan de hand van muziek zal ze daar voor haar belangrijke thema&#8217;s bespreken.</p>
</div>
