Nieuws!
Waarom zijn linkse critici zo sterk gekant tegen een gedoogconstructie met Geert Wilders? Om een heleboel redenen natuurlijk, maar een populair argument is dat de PVV een bedreiging is voor de rechtsstaat. In Wilders&#8217; partijprogramma staan voorstellen die zo ingrijpend zijn, zegt men, dat (verkapte) regeringsdeelname een gevaar zou betekenen voor onze grondrechten, en dus, uiteindelijk, voor de democratie. Onlangs is zelfs een &#8216;Comité voor de Rechtsstaat&#8217; opgericht: talloze journalisten en academici ondertekenden een tekst waarin Wilders &#8216;een vijand van onze rechtsstaat&#8217; werd genoemd, met wie je dus nooit mag regeren.
Met andere woorden: in plaats van uit te leggen in welk opzicht Wilders zich vergist in zijn ideeën over islam en integratie, wijst men hem af op diepe, grondwettelijke gronden. Het gaat dus niet meer gewoon over een politiek meningsverschil, nee, het is een principekwestie.
Aan de rechterkant hoor je weer heel andere geluiden. Daar zegt men juist dat &#8216;links&#8217; antidemocratisch op Wilders reageert. Als een partij op democratische wijze in de Kamer is gekomen, en dat is de PVV, dan mag zo&#8217;n partij ook meeregeren of gedogen, vindt men. Het gaat er niet om of we het met zijn standpunten eens zijn, maar om een fundamenteel, democratisch beginsel: wie een democratisch verkozen partij uitsluit, zoals sommigen op dit moment proberen, doet afbreuk aan de democratie.
Dus in plaats van uit te leggen in welk opzicht &#8216;links&#8217; zich vergist bij het afkeuren van Wilders en zijn islamstandpunt, willen rechtse critici de PVV om diepe, grondwettelijke redenen laten meeregeren. Ook voor hen is het dus niet zozeer een vraag van eens of oneens, nee, het is een principekwestie.
Voor beide standpunten, hoe tegenstrijdig ook, is iets te zeggen. Sterker nog, ze kunnen allebei waar zijn, want het gaat hier om een paradox: mag een antidemocratische partij democratisch aan de macht komen? Nee en ja. Mag je een boek verbieden dat tot censuur leidt? Kan God een steen maken die hij zelf niet kan optillen? Zegt u het maar.
Toch is het opvallend hoe stellig de beide kampen zijn. Want is het nou speciaal links om grondrechten boven democratie te stellen? En is het speciaal rechts om democratie boven grondrechten te stellen? Nee. Zou links net zo tekeer gaan tegen een marxistische partij die grondrechten wil inleveren om de welvaart eerlijker te verdelen? Zou rechts net zo enthousiast in de bres springen voor een democratisch gekozen partij die alle grote bedrijven wil nationaliseren? Nee.
Het feit dat links deze paradox met grote vanzelfsprekendheid zus uitlegt, terwijl rechts het juist zonder aarzeling zo ziet, is dan ook puur opportunisme. Op zichzelf is dat logisch: een goede advocaat benadrukt tenslotte ook alleen de wetsartikelen die in het voordeel van zijn cliënt werken. Maar het grote verschil is dat we van een advocaat niet anders verwachten, terwijl de twee kampen die de democratie verdedigen voor/tegen Wilders, nadrukkelijk volhouden dat het ze slechts om het principe is te doen &#8211; en dat kán bijna niet waar zijn.

Jonathan van het Reve

Opportunistische principes

Groetjes uit Engelen

Nederland breekt in tweeën

Verhaal van de Week

AfD wordt gevaarlijker

Duitsland

De Oranjezomer

Teun van de Keuken

Olie op het vuur

Hans against the machine

Ontsnappen aan onszelf

Essay escapisme

Bestaat 75 jaar

VN-Vluchtelingenverdrag

Oorlog Iran

Versterken het Iraanse regime

Aanvallen van Amerika

Zo raszuiver

Chard van den Berg

Het succes van ‘The Odyssey’

Cultuurstrijd