Wie had kunnen vermoeden dat het essay nog eens in de gratie zou komen? Het essay is aan het profiteren van de voortschrijdende belangstelling voor non-fictie boeken, de boeken over geschiedenis, maatschappelijke problemen, neurologische bijzonderheden, hersenonderzoek, politieke biografieën en allerlei andere denkbare onderwerpen. Alle boeken met een documentair karakter, waarin feiten en gebeurtenissen in een context worden geplaatst, raken tegenwoordig een snaar. Nederlandse en Vlaamse literatuur vanaf 1880 in 200 essays, de bloemlezing van het formaat kinderzitje die Joost Zwagerman in 2010 samenstelde, had nog voornamelijk een literair karakter.