Hoe het AD Samsom steeds weer op het schild hijst

Sinds een paar maanden wordt in de media weer volop gespeculeerd over de politieke toekomst van de veelgeplaagde PvdA-leider Diederik Samsom. Zet de PvdA hem al voor de verkiezingen aan de dijk of slaagt hij erin een comeback te maken? Wordt hij lijstrekker of niet? Vrijwel alle dagbladen en actualiteitenrubrieken deden mee aan het gezelschapsspel. Maar wie de berichten terugleest, komt tot een verrassende ontdekking. Het vuurtje werd telkens weer opgestookt door één journalist: Jan Hoedeman, parlementair verslaggever van Het Algemeen Dagblad, voorheen jarenlang werkzaam bij de Volkskrant.

Hij was het die begin september zijn best deed Diederik Samsom weer op het schild te hijsen. Onder de titel ‘PvdA hoopt stiekem op kunststukje’ (in partnerkrant Het Parool afgedrukt als ‘Samsom is de stress ver voorbij’) noteerde Hoedeman dat Samsom zich onttrok aan de doem van de barre peilingen: ‘Hij oogt opvallend uitgerust en monter’, ‘Ineens staat hij er weer, de bevlogen Samsom’ en: ‘Het geroep om een andere leider is verstomd’.

Vier dagen later bleek de werkelijkheid alweer anders te zijn, toen PvdA-coryfee Felix Rottenberg in Vrij Nederland Samsom ‘de bedrijfsleider van het kabinet’ noemde en suggereerde dat Lodewijk Asscher de fakkel moest overnemen. ‘De PvdA gaat weer eens rollebollend over straat’, schreef Hoedeman, om vervolgens te concluderen dat de kritiek van Rottenberg de positie van Samsom alleen maar leek te versterken, doordat de fractie zich unaniem achter Samsom schaarde. Bovendien zouden ‘steeds meer PvdA’ers’ zich afvragen wat een leiderschapswissel de partij eigenlijk zou opleveren.

Op dat moment was Hoedeman nog één van de weinigen in Den Haag die een comeback van Samsom voorzag. Maar in december deed de AD-verslaggever en Binnenhof-veteraan weer een poging de revival van de PvdA-leider op de agenda te krijgen. Tijdens een interview vroeg hij minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem of zijn vriend en strijdmakker Samsom opnieuw lijsttrekker moest worden. ‘Wat mij betreft wel,’ zei Dijsselbloem. De kop boven het artikel: ‘Diederik is veel beter dan ik.’

Eind januari berichtte Hoedeman dat Samsom ‘sluipenderwijs’ bezig zou zijn het lijsttrekkerschap te prolongeren. Onder de titel ‘Samsom is weer helemaal in de race’ liet hij een rijtje PvdA-ministers aan het woord, van Lilianne Ploumen tot Ronald Plasterk, die desgevraagd verklaarden dat Samsom weer lijsttrekker moest worden. De uitsmijter kwam van PvdA-voorzitter Hans Spekman: ‘Ik denk dat Diederik een comeback kan maken.’

Op de dag van het PvdA-congres in de Rijtuigenloods te Amersfoort, 13 februari, meldde het AD bij monde van Jan Hoedeman dat ‘vriend en vijand zich verbazen over de metamorfose die de partijleider het afgelopen jaar heeft ondergaan: wég is de verbeten politicus die het iedereen nog één keer uitlegt’.

Bij het ter perse gaan van het stukje was nog niet bekend dat PvdA-Kamerlid Jacques Monasch op hetzelfde moment in de Leeuwarder Courant de aanval op Samsom had geopend uit ergernis over het feit dat de partijtop – inclusief Spekman – zich al vóór diens hernieuwde lijsttrekkerschap had uitgesproken: de keuze voor de lijsttrekker was niet aan de partijtop, betoogde Monasch, maar aan de partij. En waarom zou het niet een ander worden, zoals Lodewijk Asscher of Ahmed Aboutaleb? De aanval van Monasch was het nieuws van de dag. In de wandelgangen van het PvdA-congres viel te beluisteren dat het van de partijtop helemáál geen opzetje was geweest om Samsom nu al op het schild te hijsen. Een ingewijde: ‘Wat moet je als minister anders zeggen als een AD-journalist komt vragen of Diederik een goede lijstrekker zou zijn? Als je “nee” zegt zien ze het meteen als een mes in de rug.’

Vorige week leverde Hoedeman de nieuwste episode in zijn Samsom-saga. Nadat Samsom niet alleen irritatie had gewekt binnen zijn eigen fractie, maar ook bij de VVD, door te bepleiten dat er in afwachting van een deal met Turkije alvast vluchtelingen per luchtbrug naar Europa moesten worden gehaald, noteerde het AD dat Samsom ‘alle ruimte pakt om het PvdA-blazoen op te poetsen. De honden blaffen, maar hij trekt vooralsnog ijzeren-heinig voort.’

Kortom: petje af voor Hoedeman, zo komt de krant wel vol.

Wij zijn benieuwd naar de volgende aflevering.