Jamal Ouariachi. De vernietiging van Prosper Morèl. Querido, 480 p., € 19,95
***
door Dries Muus
Eigenlijk zijn dit twee boeken: een karakterstudie over een psycholoog die langzaam de grip op zijn keurige leven verliest, en een complotthriller met een climax die niet zou misstaan in de betere actiefilm.
De verbindende factor is titelheld Prosper Morèl. Verward, miserabel, vaak ronduit schofterig. Toch blijft al zijn ellende voorstelbaar. In elk geval in de eerste helft.
Ook wat daarop volgt is de moeite waard. Jamal Ouariachi voert je in razend tempo naar de ontknoping. Het contrast met het eerste deel is alleen wel erg groot. Ouariachi is genomineerd voor de Debutantenprijs. Dat is terecht &#8211; vooral op basis van het eerste deel. Met het tweede deel kan hij meedingen naar De Gouden Strop.
Rob van Essen. Elektriciteit. Nieuw Amsterdam, 176 p., € 16,50
***
door Dries Muus
Rob van Essen schreef een handvol romans. Elektriciteit, zijn eerste verhalenbundel, bevat goede, vermakelijke verhalen &#8211; en een paar anekdotische, die het niveau van de flauwe schuine mop nauwelijks ontstijgen. Juist als hij nadrukkelijk probeert grappig te zijn, werkt het &#8216;t minst. In de andere verhalen laat hij je regelmatig in de lach schieten, maar dan is het meer een bijverschijnsel van de verbolgen toon van zijn hoofdpersonen, of de net niet helemaal absurde situaties waarin ze zichzelf werken. Zoals in &#8216;Iemand anders&#8217;, waarin een relatie uitdooft nadat de vrouw in een kast gaat wonen. Als Joost Zwagerman zijn verhalenbloemlezing nog eens gaat updaten, kan hij alvast wat pagina&#8217;s inruimen voor Van Essen.
Aurélia Aurita. Aardbei &#038; Chocola. Aurita&#8217;s tekeningen zijn energiek en primitief, haar lijnvoering is sexy en elegant. Xtra, 148 p., € 15,-
****
door Peter Breedveld
Op zondag 9 januari 2005 om vijf voor twee in de ochtend is Frédéric Boilet klaargekomen in de kont van Chenda Khun. Dit is een van de mijlpalen in het liefdesleven van Boilet en Khun, dat door de laatste &#8211; onder het pseudoniem Aurélia Aurita &#8211; met veel gusto is vastgelegd in het stripboek Aardbei &#038; Chocola.
Daarin nog veel meer hoogtepunten, bijvoorbeeld het &#8216;ongelukje&#8217; van Khun als ze anaal wordt genomen (de &#8216;chocola&#8217; uit de titel), en de cunnilingus als ze ongesteld is (&#8216;aardbei&#8217;). Het boek is één lange aaneenschakeling van de geile vrijpartijen van het verliefde paar, slechts sporadisch onderbroken door Khuns momenten van introspectie.
Marjet Huiberts &#038; Hanneke æde Jager. Circus Pientje. Gottmer, 34 p., € 14,95, 4+
***
door Joukje Akveld
Marjet Huiberts is hard op weg een autoriteit in de Neder-landse prentenboekenwereld te worden. De tekstdichteres van theatervoorstellingen van Frank Groothof hanteert vaak rijm en het hoge no-nonsense gehalte van haar woordkeus schurkt aangenaam tegen het taalgebruik van kinderen aan. Circus Pientje is niet haar sterkste tekst, maar wat een leuk boek is dit! In een huis-tuin-en-keukensetting werkt Pien aan een carrière als circusartiest. Papa, poes en piposchoenen &#8211; alles wordt ingezet om haar acts te laten slagen. Beeldend kunstenares Hanneke de Jager tekende, knipte en plakte blijmoedige collages bijeen waarbij geen materiaal onbenut bleef: spijkerstof, knoopjes, behangpapier, gephotoshopte macaroni, appels en papieren ijsparasolletjes zijn aaneengesmeed tot verrassend harmonieuze illustraties. 
Hanna Kraan &#038; Mies van Hout. De tuin van Krik. Lemniscaat, 98 p., € 13,95, 6+
***
door Joukje Akveld
De net overleden Boze heks-schrijfster Hanna Kraan vond in haar bossige tuin in &#8216;t Gooi inspiratie voor een reeks voorleesverhalen, waarvan onlangs het derde deel verscheen. Een opgewekte eekhoorn (Krik), blaaskakige merel (Melle) en mopperige pad (Domper, wat een prachtnaam!) scharrelen wat door het gras en beleven kleine avonturen. In het huis wonen de keizer en de keizerin, immers: op de voordeur staat M. Keizer. Aardig zijn de interventies van de kinderen: zij verstaan de dieren niet, maar de dieren hen wel, wat leidt tot geestige situaties. Mies van Hout voorzag het boek van vriendelijke zwart-wit illustraties &#8211; zo ziet een kuchende merel er dus uit, weet je na het bekijken van haar tekening, waarop de hoest uit Melles staart lijkt te komen. Met zorgvuldig geformuleerde zinnen op kinderhoogte creëert Kraan een knus dierenrijk, waar het prettig toeven is.
Stephen Vizinczey. Loflied op de rijpe vrouw. De amoureuze herinneringen van András Vajda. Lebowski, vertaling Dolf Koning, 234 p., € 18,95
****
door Aart van Zoest
Stephen Vizinczey (1933) verliet zijn vaderland Hongarije in 1956, kwam via Wenen en Berlijn in Canada terecht en publiceerde daar in pas geleerd Engels zijn sterk autobiografisch getinte roman In Praise of Older Women in 1965. Het werd een wereldsucces. Terecht.
Een jonge man is zo verstandig om af te zien van meisjes van zijn leeftijd; hij leert het beminnen van rijpere vrouwen. Hij vertelt vrijpostig over zijn ervaringen met diverse dames, ieder met hun eigen geaardheden en kwaliteiten. Willig, dominant, frigide, het is aan hem besteed.
Het boek lijkt in eerste instantie een gefictionaliseerd leerboek voor aanstormende versierders. Het is meer dan dat. Dat vloeit voort uit Vizinczeys opvattingen over de plaats van seks in de liefde en in het leven. De liefde dient volgens hem én speels, in ongegeneerde promiscuïteit, én serieus te worden beleefd. Met aandacht en empathie. Vooral in vrijheid, los van opgedrongen restricties. Zijn confrontatie met dictatoriale onderdrukking heeft hem daarvoor allergisch gemaakt. Zijn passie doordringt alles wat hij vertelt, ook als hij ineens een heel hoofdstuk wijdt &#8211; niet het slechtste &#8211; aan de geschiedenis van Hongarije.

Dries Muus

Aart van Zoest

Peter Breedveld

Joukje Akveld

Fictie

Nie wieder is nu

Meebuigen is zinloos

Verhaal van de Week

Van burgerverzet tot dictators

Social media als geheim wapen 

Klimaat, klimaat, klimaat!

Teun van de Keuken

Wat gebeurt er nu>

Europa na de AfD

Weg met de model-minderheid

Interview Pete Wu

Sport wordt almaar duurder

Hans Against the Machine

Schieten en huilen in Israël

Cultuurtip

Staken is winnen

Debat op Dinsdag