Marian Donner. Lily. Prometheus, 240 p., € 17,95
**
door David Duijnmayer
Roman
Marian Donner werkte als telefoniste voor een escortbureau en deed daar inspiratie op voor haar tweede roman, Lily, die zich afspeelt in de wereld van betaalde seks. &#8216;Ik ben de hele wereld,&#8217; zegt prostituee Lily al vroeg in het boek (en later nog een paar keer). De hint is duidelijk: Lily staat model voor hoe het met de wereld is gesteld. En dat is niet zo heel best, want Lily is een vadsige en schaamteloze hoer die zich door haar klanten op alle mogelijke manieren laat gebruiken als ze maar genoeg geld neerleggen. Kapitalisme viert hoogtij, alles draait om het lichaam en om spullen, er bestaan geen grote ideeën of idealen meer &#8211; erg nieuw is het allemaal niet wat Donner ons voorschotelt. Ze is derhalve weinig origineel in haar maatschappelijke analyses, maar daar staat tegenover dat ze grappig en beeldend schrijft over de Amsterdamse hoerenwereld.
Jonas Jonasson. De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween. Signatuur, 358 p., €19,95
***
door Marjolijn Pouw
Roman
Allan Karlsson klimt op zijn honderdste verjaardag uit het raam van zijn Malmköpingse bejaardentehuis en neemt de benen. Wat volgt is even onverwacht als wat er in zijn werkzame leven gebeurde. In een terugblik zien we hoe deze buitenstaander door zijn handigheid met springstoffen op de meest uiteenlopende plaatsen terechtkwam. Karlsson maakte bommen voor Franco, Truman en Chiang Kai-shek, tafelde met De Gaulle, Kim Il Sung en Mao, en zet telkens de omgeving naar zijn hand. Slecht is deze scepticus niet, hij weigerde voor Hitler of Stalin te werken. Het boek toont hoe van alle narcotica idealisme het meeste onheil aanricht &#8211; vooral communisten, maar ook de gelovigen van de Zweedse verzorgingsstaat krijgen er stevig van langs. Jonasson is een meester in slapstick, maar gaat vaak over de top.
Jennifer Egan. A Visit from the Goon Squad. Knopf, 274 p., €23,99
****
door Kathy Mathys
Roman
Jennifer Egan overtreft zichzelf met dit boek dat de grenzen van het romangenre opzoekt, zonder te verzanden in gekunsteld experiment. Meer nog, dit boek slokt je op met zijn schitterende verhaallijnen, hartverscheurende personages en wijde vertakkingen. Goon Squad laat zich nauwelijks samenvatten, al hebben bijna alle spelers een link met de muziekindustrie. In elk hoofdstuk gooit Egan een nieuw personage in de arena, dat er binnen de kortste keren in slaagt de lezer te begeesteren. De oudste hoofdstukken spelen in het hippietijdperk, in een San Francisco vol drugsdoden, de meest recente in een futuristisch New York. Sommige personages ontmoet je als jonge belofte en, tien hoofdstukken later, als verpieterd wrak. Egans centrale thema is de tijd: wat richt die aan in een mensenlichaam, in een leven? Het resultaat is somber, donkerkomisch en verbluffend.

Marjolijn Pouw

David Duijnmayer

Kathy Mathys

fictie

Opvangcrisis escaleert wéér

'Klimaatverandering vraagt om populisme'

Filosoof Chris Julien

Opvangcrisis dreigt weer te escaleren in Nederland

Verhaal van de week

Op de cover van Men’s Health

Teun van de Keuken

Westelijke Jordaanoever

Beeldreportage

Interview met Molly Crabapple

Over anti-zionisme

Het kabinet offert welvaart op voor productiviteit

Hans against the machine

Nog eentje dan!

Column Amber Wiznitzer

Queer Amsterdam, de roze stad

Cultuurtips