De Week Waarin… het klimaat zijn hoogsteigen momentum had

Als je vroeger op een feestje het woord ‘klimaat’ liet vallen, moest iedereen opeens hoognodig naar de wc en stond je al snel in je eentje naar de schaal met gevulde eieren te staren. Maar dezer dagen heeft het klimaat ‘momentum’. Een wat vaag begrip, vergelijkbaar met ‘vorm’ bij een voetballer of ‘X-factor’ bij een zangtalentje. Momentum is de ‘it’ die een doodgewone girl tot ‘it-girl’ maakt.

Kennelijk zijn er ergens wat kwartjes gevallen. Bij Obama bijvoorbeeld, die bevrijd van het verkiezingsjuk nog even een mooie erfenis wil achterlaten. Of bij de Paus, die zich tussen het voeten kussen door ontpopte als een ware klimaatactivist. Aan de vooravond van de top in Parijs gingen er wereldwijd 600.000 mensen de straat op, en dat waren echt niet allemaal doorgewinterde boomknuffelaars. In de Franse hoofdstad zetten duizenden mensen hun schoenen neer op de Place de la République. Daarbij stonden ook de pauselijke stappers en een paar opvallend hippe sneakers van Ban Ki-moon.

Na een reeks toppen die weinig méér opleverden dan de enorme kerosinewolken van het rondvliegende klimaatcircus, zou je er bijna hoop van krijgen. De urgentie is voelbaar. Het enige waar het nog aan ontbreekt, is een Gandalf-achtig figuur die op de trappen van de Sacré-Coeur zijn staf in de lucht heft en bliksem en donder ontketent, als startschot van de loodzware missie die wij aardbewoners schouder aan schouder dienen te volbrengen. ‘And so it begins…’

Tot zover de sfeer op de planeet. Gaan we over naar Den Haag, waar Diederik Samsom en Jesse Klaver samen een ambitieuze klimaatwet presenteerden om de CO2-uitstoot in 2050 met 95 procent terug te dringen. Op Twitter begon het terstond zuur te regenen. Dat Samsom een draaier was. Goed, gezien ’s mans rol in het kabinetsbeleid viel daar weinig op af te dingen, maar wie kan er nou op tegen zijn dat iemand de goede kant op draait? Wij smeekten er al jaren om: draai, Didi, draai!

Sommigen vonden het gratuit dat het duo een doel stelde voor de opvolgers van hun opvolgers. Tja, het klimaat houdt zich nou eenmaal slecht aan regeerperiodes, dus een langetermijnvisie is precies wat we nodig hebben. En trouwens, die Jesse Klaver kan nooit ouder zijn dan een jaar of zestien, dus tegen die tijd zit hij er vast nog.

Een klimaatwet!? Bij VVD en CDA leken ze te denken dat ‘twee voor twaalf’ een gezellig tv-programma met Astrid Joosten was. ‘Vlug!’ zeiden Halbe Zijlstra en Sybrand Buma tegen hun fracties. ‘Geef ons leugens en kletsverhalen om aan het Journaal te verkopen.’

Eerst kwam Halbe voor de microfoon. ‘We doen al heel veel,’ zei hij. Ziedaar de leugen. ‘Veel’ is een rekkelijk begrip, maar niet toepasbaar op een land dat wat klimaatinspanningen betreft in Europa helemaal onderaan bungelt. ‘Als we opeens méér gaan doen dan de rest,’ mokte hij verder, ‘vertrekken bedrijven naar het buitenland.’ Hmm, dat was dezelfde redenering die je altijd hoorde als de bonussen in de bankensector gerechtvaardigd moesten worden.

Toen Mark Rutte eerder dit jaar op een partijcongres plotseling een kwartiertje last kreeg van idealisme, maakte hij met één woord korte metten met het argu-dreigement dat anders het ‘toptalent’ de grens over ging: ‘Toedeledokie’. Maar Zijlstra wist het zeker. ‘Dan wordt de wereld nog steeds warmer, en wij armer.’ Het rijmde nog ook, en dat zo vlak voor 5 december. Halbe had het maar mooi getroffen met zichzelf.

Toen was het de beurt aan Sybrand. ‘Juist dáárom hebben we die top in Parijs,’ zei hij, ‘om te voorkomen dat alle landen hun eigen beleid gaan voeren.’ Ja, stel je voor: straks worden we net als de Duitsers en de Denen, die wijsneuzen die er zo nodig in moesten slagen geheel op eigen houtje een duurzame revolutie te laten voltrekken.

Nee, we bidden dat er in Parijs een echte doorbraak bereikt zal worden om de CO2-uitstoot terug te dringen. Maar voorlopig happen wij nog even naar adem vanwege de rookgordijnen die onze eigen volksvertegenwoordigers uitstoten.