<div class="lead">De PvdA wil niet dat wij nog verdachten aan Polen overleveren. Het land zou Europese regels misbruiken.</div>
<div class="image center"><img decoding="async" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2012/03/4a9bf888-7b4a-4c88-80b9-a9a9c5ad4010_Robert-Horchener-voor-en-na1.jpg" width="476" height="243"alt="Brabander Robert Hörchner vóór en na zijn tien maanden lange detentie in Polen" border="0" /><em class="credit">Brabander Robert Hörchner vóór en na zijn tien maanden lange detentie in Polen</em></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>De relatie was net hersteld. Immigratieminister Gerd Leers was vorige week nog hoogstpersoonlijk naar Warschau getogen om de woede over de PVV-plannen voor een Polenmeldpunt te sussen. Maar deze week strijkt de PvdA de Polen opnieuw tegen de haren in. </p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Kamerlid Jeroen Recourt wil dat het land op een zwarte lijst komt. Nederland moet stoppen met het overleveren van onderdanen aan de Poolse justitie. ‘Polen maakt aantoonbaar misbruik van Europese regels en de detentieomstandigheden zijn er beneden peil,’ meent Recourt. Hij ziet zich in zijn standpunt gesteund door mensenrechtenorganisaties als Fair Trials International, rapportages van de Raad van Europa en uitspraken van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens. </p>
<p>Sinds enkele jaren leveren Europese lidstaten verdachten zonder al te veel plichtplegingen aan elkaar over. Dat is geregeld in het Europese Aanhoudingsbevel (EAB), een welkom middel voor opsporingsinstanties om zaken sneller voor de rechter te kunnen brengen. In de praktijk blijkt een land als Polen het EAB vooral te gebruiken om verdachten massaal te laten overkomen, vaak voor futiliteiten en op grond van halfbakken verdenkingen. Sommigen zitten vervolgens onder beroerde omstandigheden maanden in voorarrest.</p>
<p>Schrijnend is het geval van de ernstig zieke Nederlandse zakenman Cor Disselkoen die in 2011 onderdook toen Polen om zijn overlevering vroeg. Hij zat eerder twee maanden vast in het land, onder mensonterende omstandigheden en op basis van een zwakke tenlastelegging. Uiteindelijk werd hij vrijgesproken. Minstens zo beroerd verging het de Brabantse ondernemer Robert Hörchner. Hij zat tien maanden vast op verdenking van betrokkenheid bij wietteelt en keerde in 2008 op borgtocht terug, zwaar vermagerd, met huidziektes en een posttraumatische stressstoornis. Hörchner, die zegt onschuldig te zijn, heeft verscheidene documenten in zijn bezit die lijken te wijzen op manipulatie van het verzoek waarmee Polen zijn overlevering vroeg. </p>
<p>Er zijn veel meer voorbeelden waaruit misbruik van het EAB blijkt. En niet alleen door Polen. Mensenrechtenorganisaties en Europese advocaten hebben al talloze gevallen vastgelegd en voeren in Brussel campagne om het EAB aan te passen en om strenger toezicht op de detentieomstandigheden. ‘Het EAB is gebaseerd op vertrouwen in elkaars rechtsstelsels,’ zegt Kamerlid Recourt. ‘Dat vertrouwen is niet terecht. De Nederlandse rechter is echter gebonden aan de afspraak en mag slechts zeer summier kijken of het overleveringsverzoek wel voldoende inhoudelijke grond heeft. Daarom moet de toetsingsbevoegdheid van de rechter worden uitgebreid.’ Zolang dat niet gebeurt en zolang landen hun zaken niet op orde hebben, moet Nederland overlevering weigeren, vindt hij. </p>
<p>Recourt komt met zijn voorstel na <a href="https://www.vn.nl.kpnis.nl/Archief/Justitie/Artikel-Justitie/Hier-heeft-Opstelten-geen-moeite-mee.htm" class="normal" title="Hier heeft Opstelten geen moeite mee">eerdere publicaties in VN</a> en nadat hij vorige week langdurig met ‘EAB-slachtoffer’ Hörchner sprak. Diens overlevering kwam mede tot stand doordat Polen hem in 2007 ten onrechte zag als de eigenaar van het Nederlandse bedrijf Albo BV, dat een loods voor de wietplantage zou hebben gehuurd. Uit brieven tussen het Poolse OM en de Nederlandse politie blijkt dat de Poolse officier van justitie al in 2001 wist dat Hörchner niets met Albo BV te maken had. Op het huurcontract van de loods bleek de verhaspelde naam ‘Roberta Harschnera’ te staan, maar in hun overleveringsverzoek schreef Polen doodleuk dat er ‘Robert Hörchner’ in het contract stond. Toen Hörch-ner en zijn advocaat daar in 2007 bezwaar tegen maakten bij de Internationale Rechtshulpkamer (IRK) in Amsterdam, vroeg de rechtbank de Poolse justitie om een kopie van het contract. Dat werd geweigerd. Bij een volgende zitting van de IRK kreeg Hörchner andere rechters. Die vonden de weigering geen bezwaar en geboden alsnog zijn overlevering. </p>
<p>De gang van zaken rond Hörchners vervolging zou in Nederland zonder meer tot vrijspraak of niet-ontvankelijkheid van het OM hebben geleid. Zo niet in Polen: De Brabander werd veroordeeld tot drie jaar gevangenisstraf. ‘Dat Polen stelselmatig misbruik van het EAB maakt, is evident,’ zegt Jeroen Recourt. ‘Over andere landen durf ik nu zo geen harde oordelen te geven. Maar er is inmiddels voldoende kennis bij Europese instanties. Dat is ook waar je het moet regelen, in Brussel en in Straatsburg. Tot die tijd moet Nederland de deur dicht houden, in elk geval voor Polen.’ </p>
</p></div>


Harry Lensink

Marian Husken

De PvdA: Polen moet op zwarte lijst

Groetjes uit Engelen

Nederland breekt in tweeën

Verhaal van de Week

AfD wordt gevaarlijker

Duitsland

De Oranjezomer

Teun van de Keuken

Olie op het vuur

Hans against the machine

Ontsnappen aan onszelf

Essay escapisme

Bestaat 75 jaar

VN-Vluchtelingenverdrag

Oorlog Iran

Versterken het Iraanse regime

Aanvallen van Amerika

Zo raszuiver

Chard van den Berg

Het succes van ‘The Odyssey’

Cultuurstrijd