De Libische moskee, de spion en Ivo Opstelten

door Harm Ede Botje

De moskee in het Utrechtse Overvecht staat al sinds jaar en dag bekend als ‘de Libische Moskee’. Nu Libië volop in het nieuws is, komt een oude affaire weer naar boven. Een voormalige imam werd uitgezet omdat hij zou hebben gespioneerd voor Khadaffi.

Een cameraploeg van de migrantenzender MTNL kreeg maandag rake klappen toen ze bij de moskee in Overvecht reacties zocht op een bericht in de Volkskrant dat het gebedshuis gefinancierd wordt door het regime van kolonel Mouammar Khadaffi. De defensieve reactie van de moskeegangers is op zijn minst vreemd te noemen. Want het verhaal in de Volkskrant is niet nieuw. Al sinds jaar en dag is bekend dat de moskee nauwe banden onderhoud met Libië.

Cameraploeg van MTNL kreeg maandag rake klappenCameraploeg van MTNL kreeg maandag rake klappen

Het gebouw werd in 1983 gekocht door de World Islamic Call Society, een zendingsorganisatie die onder toezicht staat van de Libische staat. De moskee fungeerde als informele ambassade van Khadaffi. De Libische imam Ahmed Ali Hadi ontving er ambassadeurs uit het Midden-Oosten en organiseerde een bijeenkomst met een vooraanstaande korangeleerde van de Al Azhar universiteit. ‘Hoe kan ik mijn zoon toestaan Nederlands te leren als ik die taal zelf niet versta,’ zei die geleerde.

Video-opname van het suikerfeest 1998. Imam Ahmed Ali Hadi (in het wit) in gezelschap van o.a. de Utrechtse burgemeester Ivo Opstelten
Video-opname van het suikerfeest 1998. Imam Ahmed Ali Hadi (in het wit) in gezelschap van o.a. de Utrechtse burgemeester Ivo Opstelten

Pikant is dat de imam in de jaren ervoor nauwe relaties had opgebouwd met tal van Nederlandse gezagsdragers. Zo sprak de huidige minister van Justitie en Veiligheid Ivo Opstelten (destijds burgemeester van Utrecht) lovende woorden over de imam tijdens een bezoek aan het gebedshuis. De verhouding verkilde abrupt toen de Binnenlandse Veiligheidsdienst Hadi in 1999 ontmaskerde als geheim agent. In een ambtsbericht, waar Vrij Nederland in 2001 uit citeerde schreef de BVD: ‘Zijn functie van imam is slechts een cover. Hij is feitelijk een inlichtingenofficier. Diverse buitenlandse inlichtingendiensten hebben dit bevestigd. Vastgesteld is dat Hadi daadwerkelijk in en vanuit Nederland als zodanig actief is.’ Hadi werd in 2000 het land uit gezet.

De huidige voorzitter Adbelmajid Khairoun liet de Volkskrant weten dat Libië de moskee in Utrecht nog steeds financieel steunt. De vaste lasten worden nog steeds door Tripoli betaald. Het is de vraag hoe het verder moet als het regime in Libië valt. Voorzitter Khairoun deed er in de Volkskrant luchtig over. ‘De WICS blijft bestaan, welk regime Libië ook krijgt.’ Hier lijkt de vader de wens van de gedachte. De zendingsdrang van nieuwe Libische machthebbers zou net zo goed veel minder groot kunnen zijn.