VN MediagidsWaar ligt de grens?

Op deze pagina vind u de volgende onderwerpen:

U kunt ook direct naar het hoofdmenu of het zoekveld springen.

22.07.2011

Door Max van Weezel

Illustratie: Bas van der Schot
Illustratie: Bas van der Schot

Omdat ik wist dat het seksnummer van Vrij Nederland eraan kwam, volgde ik op vakantie in Amerika met bijzondere belangstelling de berichtgeving over de tsunami van affaires die het land overspoelde. Dominique Strauss-Kahn had in kamer 2806 van het Sofitel New York een kamermeisje belaagd. Oud-gouverneur Schwarzenegger van Californië bleek een kind bij zijn huishoudster te hebben verwekt. Even later brak het 'penisschandaal' rond Congreslid Anthony Weiner uit. Hij had pikante foto's van zichzelf op Twitter gezet en droop met de staart tussen de benen af.

De televisietalkshows konden hun geluk niet op. Gretig belichtten ze de vele andere affaires waarin politici verwikkeld waren geraakt: presidentskandidaat John Edwards die het met zijn campagnemedewerkster had gedaan, gouverneur Spitzer van New York die tot de klantenkring van een escortservice behoorde, Bill Clinton en Monica Lewinsky. Dat was pas interessante stuff! Heel wat interessanter dan het vredesproces in het Midden-Oosten en het schuldenplafond dat dreigde te worden doorbroken!

De Amerikanen doen zich voor als een puriteins volk dat dweept met dominees die donderpreken houden over alles wat slecht en verdorven is. De gemiddelde Hollywoodfilm laat minder bloot zien dan onze Spetters en Oesters van Nam Kee. De naakte borst van zangeres Janet Jackson bij de finale van het American Football zorgde voor grote commotie. Net als het te diepe decolleté van haar vakgenoot Jennifer Lopez. Maar ondertussen praat het hele land over bijna niets anders dan politici en sterren die hun partner ontrouw zijn geweest. De preutsheid van de Amerikanen leidt in de praktijk tot een ongebreidelde vorm van voyeurisme: ze verlekkeren zich aan de ondeugd van seksuele zondaars.

- De talkshows in de VS konden hun geluk niet op

Terug in de oude wereld bleek zich een controverse te hebben ontwikkeld tussen de Amerikaanse journalisten en hun Franse vakbroeders. Schandelijk hoe DSK was veroordeeld zonder vorm van proces, mopperden Le Monde en Le Nouvel Observateur. De Franse media hadden de seksuele escapades van hun politici wel heel lang met de mantel der liefde bedekt, vonden de Amerikanen. Hoe was Strauss-Kahn er al die jaren in geslaagd zijn van een hoog testosterongehalte getuigend gedrag buiten de publiciteit te houden? De Franse collega's waren geen verslaggevers maar wegmoffelaars.
Bij zo'n botsing der meningen stel je als politiek journalist in Nederland jezelf uiteraard de vraag: sta ik aan de kant van de Amerikanen en Britten die vinden dat het liefdesleven van gezagsdragers op straat hoort te liggen? Of kies ik voor de continentalen die van oudsher de overtuiging koesteren dat het politieke en het private angstvallig gescheiden dienen te worden gehouden?
Eerlijk gezegd sta ik al heel lang in de laatste traditie. Wat ik als jonge verslaggever bij Vrij Nederland leerde, vind ik nog steeds: corrupt en frauduleus gedrag van politici moet genadeloos aan de kaak worden gesteld. Maar wat ze in de kroeg of tussen de lakens uithalen, doet er niet toe. Tenzij er sprake is van machtsmisbruik of van een politicus die zich chantabel maakt. Reden om een uitzondering op de regel te maken kan ook zijn dat persoonlijke akkefietjes een rol in de besluitvorming gaan spelen. Zoals in 1991, toen PvdA-fractieleider Wöltgens en staatssecretaris Ter Veld van Sociale Zaken, die goed bevriend met elkaar waren geweest maar ruzie hadden gekregen, hun vete uitvochten over de rug van negenhonderdduizend arbeidsongeschikten. Daarover heb ik in VN geschreven.
Twijfelgeval is wat je aan moet met politici die het ene prediken en het andere doen, zoals pal voor het gezin staan en er toch een maîtresse op nahouden. Zou ik als eerste de geruchten over staatssecretaris De Vries van Defensie en zijn adjudante naar buiten hebben gebracht? Nee, maar de bedenker van oneliners als 'Fatsoen moet je doen' maakte zich met zijn gedrag wel uiterst kwetsbaar. Ga ik tot publicatie over als André Rouvoet een homoseksuele verhouding begint of Hero Brinkman een relatie aanknoopt met een moslima? Ja. Maar daar ligt dan ook de grens.
Het zinde me niets dat De Telegraaf aandacht besteedde aan de affairettes van SP-Kamerlid Harry van Bommel. Ik vond het stuitend dat HP/De Tijd de 'glossip' Binnenhof uitbracht. Vol niet ter zake doende nieuwtjes als: de vrouw van Pechtold heeft een zwangerschapstest gedaan. Als voorzitter van perscentrum Nieuwspoort deed ik mijn best dat soort geroddel binnen vier muren te houden. Was dat achterkamertjesgedrag? Nee, eerder respect voor privacy. Een paar avondjes televisiekijken in de Verenigde Staten hebben mij in die opvatting gesterkt. In mijn privéleven gedraag ik me niet puriteins. Als journalist wel.





  • Cannes Het filmfestival van Cannes is in volle gang. Wat zijn de beste films en de smakelijkste roddels?
  • Sap of Dibi GroenLinks houdt een ledenreferendum. Wat is er eigenlijk te kiezen?
  • Griekse verkiezingen Op 17 juni gaan de Grieken weer stemmen. De radicaal-linkse partij Syriza en de rechts-extremistische partij Gouden Dageraad doen het goed. Wat willen ze?
  • Uit het zicht Steeds meer grote kunstwerken verdwijnen naar de huizen van rijke particulieren. Wat nu?
  • Netneutraliteit Nederland heeft als eerste Europese land netneutaliteit in de wet verankerd. Maar wat is het eigenlijk?