12-07-08
Door Rudie Kagie

Internet fungeert soms als open riool voor het dumpen van verdachtmakingen, vuilspuiterij en racistische onzin. Maar kan de verantwoordelijke voor een website worden vervolgd?

Met een sombere begrafenisstoet door de Haagse binnenstad bewezen D66-jongeren van de Jonge Democraten afgelopen week ‘de vrijheid van meningsuiting’ de laatste eer. Op haar ‘condoleancesite’ Mag ik ook nog iets zeggen neemt de organisatie afscheid van het vrije woord: ‘Omdat je al zo lang in ons midden was, was je aanwezigheid bijna vanzelfsprekend. Vooral daarom is het zo’n ontzettende klap dat je zo plotseling heen bent gegaan. We zien het als een ontzettend verlies voor ons land en voor de vrije samenleving waarin wij dachten te leven. Rust zacht, we zullen je missen.’

Signalen voor de gretigheid waarmee het bevoegd gezag zich van het rode potlood bedient, zijn dezer dagen even kwistig voorhanden als kersen in de Betuwe. Cartoonist Gregorius Nekschot is nauwelijks van zijn arrestatie bekomen, of de webmasters van Geenstijl.nl en Hoeiboei.nl krijgen onafhankelijk van elkaar het ‘verzoek’ om zich op een exact aangegeven tijdstip op een Amsterdams politiebureau te melden ten einde ‘gehoord te worden aangaande teksten geplaatst op internet’.

De PVV-Kamerleden Wilders en Bosma (de kampioenen van het vrije woord die eerder een verbod van de Koran bepleitten) haastten zich om Justitie een ‘permanente campagne tegen de vrijheid van meningsuiting’ aan te wrijven. In hun schriftelijke vragen aan Hirsch Ballin heet het: ‘Wilt u politie en justitie in toom houden en ervoor zorgen dat deze DDR-praktijken onmiddellijk worden gestopt?’

De commotie is grotendeels te herleiden tot de vraag of verantwoordelijken voor een website op hun verantwoordelijkheid kunnen worden aangesproken. Internet fungeert behalve als zegen voor de mensheid ook als open riool voor het dumpen van verdachtmakingen, vuilspuiterij en racistische onzin. Als het Meldpunt Discriminatie Internet daarvan aangifte doet, heeft het Openbaar Ministerie de plicht om zich in de klacht te verdiepen. Hoeiboei gaf geen gevolg aan het ‘verzoek’ om de politie ter wille te zijn bij onderzoek, zodat in het ongewisse bleef welke teksten of afbeeldingen op de site de justitiële nieuwsgierigheid prikkelen. Dominique Weesie van GeenStijl ging wél in op de uitnodiging. Het bleek te gaan om vier uitingen uit 2006, die GeenStijl al op eigen gezag had verwijderd omdat ze ‘in strijd met de huisregels’ zijn.

De rechterlijke macht zet haar verkenning van de grenzen van het vrije woord onverdroten voort. Het Gerechtshof in Amsterdam bekrachtigde in hoger beroep de honderd uur taakstraf voor weblogger Ertan Kiliç die op zijn site schreef dat hij, zodra de islamitische wet in Nederland is ingevoerd, ‘de eerste zal zijn die elke protesterende homo, met het hoofd naar beneden, van de Westertoren af zal duwen’. Ook wilde hij het homomonument opblazen, zou de Gay Pride Parade wat hem betreft in een ‘explosief feestje’ ontaarden en riep hij op tot het stenigen van Rita Verdonk.

Maar weblogger Joshadam die op het – inmiddels opgeheven – internetforum Polinco.net homo’s ‘kruipdieren’ noemde, Joden ‘schorem’ en allochtone vrouwen ‘ratten’ (vanwege hun ‘werpfrequentie’) werd ontslagen van rechtsvervolging. De Amsterdamse rechtbank oordeelde dat de teksten van Joshadam ‘onmiskenbaar beledigend en onnodig grievend’ zijn. Toch volgde vrijspraak, omdat de kans op onvoorbereide confrontatie met de scheldkannonades van Joshadam gering was. Artikel 137c van het Wetboek stelt ‘opzettelijk beledigen in het openbaar’ strafbaar, maar bijster ‘openbaar’ was Polinco.net niet.