Mark Rutte is bijna zes jaar jonger dan ik. Toen ik al vijftien was, en nadacht over seks en het soms ook deed, moest hij nog een tiener worden - een onoverbrugbare kloof. Dat wordt minder naarmate je ouder wordt, maar het is mij nog niet eerder overkomen dat een Nederlandse premier jonger is dan ik.

Dat is niet onoverkomelijk, een montere kaakchirurg wiens vader ik kon zijn heeft me al te pakken gehad, en dat deed hij buitengewoon professioneel. Steeds vaker ligt je lot in de handen van jongeren, en de wijze oude man moet je zelf spelen. Dat is echt even wennen, omdat ik in vroeger tijden altijd de jongste van een groepje was. Dat kon niet blijven duren, maar toch was je zo met die rol vergroeid, dat de vijf jaar jongere burgemeester of de vijftien jaar jongere politieagent meteen een geamuseerde glimlach bij je oproept. Een tijdje dacht je nog dat die verkeerde toneelstukjes de uitzondering waren, zo hoorde het niet te gaan, maar steeds meer werd hier een tamelijk dwingende regel duidelijk: iemand die in de bloei van z'n leven is, die is jonger.

Mark Rutte maakt het mij makkelijk hem als premier te accepteren, hij doet - althans buitenshuis - niet aan autoritaire krachtpatserij, en ook heeft hij niet de gewoonte die Kok en Den Uyl zo onvergetelijk hebben gemaakt, om iedereen te laten lijden onder hun mannelijke, heteroseksuele chagrijn - ja, heteroseksueel, want mannelijke homoseksuelen doen altijd wel iets voor de bühne. Dat goedgemutste en montere van Rutte is een verademing - het is al vaker geconstateerd - maar de vraag was: wil het Nederlandse volk zo'n frisgewassen 'kom op, joh' jongeman als leider?

Ja, dat blijkt heel goed te gaan, omdat Rutte de hockey-joligheid heeft afgelegd en nu vooral een vastberaden optimisme uitstraalt. 'Can do'. Geen problemen, maar oplossingen, het hele jargon van 'uitdagingen'. Daar ligt denk ik ook z'n zwakke punt. Mark Rutte die aan het worstelen is, met anderen of liever nog met zichzelf - dat is bijna onvoorstelbaar. Terwijl wij in Nederland toch echt van worstelende politici houden - zie het CDA-congres over de gedoogsteun van Wilders.

Ik hou van de zakelijke, antisentimentele kant van Rutte, maar denk altijd dat de meeste mensen een minder gelikt exemplaar eerder zouden accepteren. Eén keer heeft Rutte echt een fout gemaakt, en dat komt omdat hij in zijn jeugd dezelfde Nutella-reclame heeft gezien als ik: 'om je vingers bij af te likken'.

Op 4 september, toen zijn minderheidskabinet alsnog leek te sneuvelen, die beruchte zin: 'Rechts Nederland zou zijn vingers hebben afgelikt bij hetgeen allemaal al op papier stond.'
Het is een atypische uitspraak voor Rutte. Te plastisch, tikje ordinair. Naast die Nutella-reclame, die zich diep in zo'n kinderhoofd boort, had Rutte voorafgaand aan die uitspraak veelvuldig contact met Wilders.

Het is een Wilders-zin. Opruiend, beeldend en polariserend. Mark is, netjes gezegd, perceptief, maar Mark is ook beïnvloedbaar. Hij neemt pittige zinnetjes snel van een ander over.
Overigens: zou deze uitspraak dertig jaar geleden tot veel herrie hebben geleid: 'Links Nederland zou zijn vingers hebben afgelikt bij… et cetera'?

Ik geloof er niets van. Links Nederland had toen vanzelfsprekend bestaansrecht, rechts Nederland moest zich toen verontschuldigen en in bochten wringen. 'Yeah, the times, they are a changin'.

Maar toch moet die lik-uitspraak bij Wilders vandaan komen, vanwege het revanchisme dat erin doorklinkt. Wraak op de linkse culturele hegemonie, het alleenrecht - of het veronderstelde alleenrecht, van het progressieve geluid bij weldenkend Nederland. Dat is niet het stokpaardje van Rutte (de man speelt zelf verdienstelijk piano), dat is Wilders, dat is zijn club, die een pistool trekt zodra het woord cultuur valt.

Nog zo'n Wilders-zin: 'Die hoofddoekjes, die lust ik rauw.'

Typisch ook uit het lik-repertoire.

En dan was er vorige week de gelegenheid om die twee oneliners te combineren: 'Die hoogleraren, ik lust ze rauw en lik mijn vingers erbij af.'

Elfhonderd professoren liepen in toga door Den Haag - dat heet trouwens geen processie, Geert, maar een cortège - en als iemand heeft genoten van die beelden is het Wilders geweest. Daar liep dat verwaande D66-volk dat altijd op 'm neer had gekeken; de culturele en wetenschappelijke elite, deemoedig te voet, vragend om een beetje meer, een beetje minder streng.

Rutte denkt dat z'n hoger onderwijsbeleid noodzakelijk is, maar voor Wilders is het 'echt genieten', zoals anderen dat weer zeggen van een dagje Efteling. Wilders heeft echt zin die elite ook daadwerkelijk op te peuzelen.

Tot zover de anti-intellectuele, al te zinnelijke kanten van de PVV.

Overigens ben ik van mening dat Rutte een veelbelovend premier is - jammer genoeg van het verkeerde kabinet.