Sommige mensen maken het zichzelf wel erg gemakkelijk. Ze zeggen bijvoorbeeld: 'Ik ben typisch zo iemand die niet te laat naar bed moet, slecht tegen drank kan en vooral gebaat is bij structuur en orde.'

Met dat gemakkelijke bedoel ik dat ze geloven in hun eigen beweringen en zich daar ook in de praktijk aan houden. Dat is niets voor mij. Geef mij de moeilijke weg: ik zou het heel terecht vinden als ik een avondmens was, een nachtbraker, zo een die pas op stoom komt na twaalven, met veel cognac en whiskey, terwijl ik kale en toch gevoelige verhalen schrijf die geen greintje vet bevatten.
Ik ben ook zo iemand die altijd en overal kan slapen en die zich na een half uurtje verkwikt in de ogen wrijft, die alweer kien en helder staan.

Ik zou het eigenlijk niet meer dan logisch vinden wanneer dat zo zou zijn. Het past uitstekend bij mijn zelfbeeld. Welbeschouwd past het zelfs beter bij mijn zelfbeeld dan bij dat van heel veel anderen - maar het wil maar niet waar worden.

Ik ben een slechte slaper die niet goed tegen drank kan en 's ochtends op z'n best is. Simpel en overzichtelijk. Je zou denken: een man die flink over de helft van zijn leven is, weet onderhand wel wat hem te doen staat. Maar al die ervaring baart geen praktijk. Ik ben iedere keer weer verbaasd over dat nachten doorhalen - dat dat me sloopt.

Dat was vroeger al zo, dat is nu nog meer zo. Ik word ouder en feitelijk nog meer mij dan ik om te beginnen al was, maar blijf hardnekkig vasthouden aan persoonlijkheidskenmerken die ik nooit heb bezeten en hoogstwaarschijnlijk ook nooit zal bezitten.

Maar juist die nooit ervaren eigenschappen hebben voor mij de allure van 'het ware, authentieke zelf'. Oppervlakkig gezien heeft het er inderdaad alle schijn van dat ik een slechte slaper et cetera et cetera ben, maar deep down...

Deep down dus niks. Waarom kost het zoveel moeite het evidente te geloven en ernaar te handelen? Omdat - en dit is typisch menselijk; dieren kennen het niet - wij niet alleen leven, maar tegelijkertijd ook een verhaal leven.

Zo heb ik gemerkt hoe belangrijk 'tussentijd' voor me is - dat is de ogenschijnlijk loze tijd die je doorbrengt tussen andere, productieve bedrijven. Ik heb al snel het idee dat ik, wanneer ik met andere mensen verkeer, continu op het toneel sta en aan het werk ben. Tussentijd is de tijd achter de coulissen, oplaadtijd, die je al mijmerend doorbrengt. Ik heb daar iets meer van nodig dan de meeste mensen, merk ik.

Maar wat heb ik er lang naar gestreefd een groepsmens te zijn, die vierentwintig uur per dag in touw is en moeiteloos van het ene karwei naar het andere taakje holt. Op gezette tijden doe ik verwoed mijn best om zo te leven, en als ik dat maar flink doorzet, volgt vanzelf de overspanning en even later de depressie. Allebei net achter de rug, en overwonnen door pillen, die wonderbaarlijk snel verschil maken - al na drie weken.

Op dit moment ben ik in Suriname, en een betere therapie had ik mijzelf niet kunnen voorschrijven, want hier is tussentijd de regel en productieve tijd de anomalie. Ik zie hier zo veel mannen (ja, vooral mannen; vrouwen houden het hier draaiende) urenlang op een stoel zitten, bij een garage of een toko. Ze kijken naar wat zich aan hun oog voordoet of niet voordoet. Het maakt niet uit. Soms worden ze lastig gevallen door een mug of een vlieg en die waaien ze dan met enige tegenzin weg.
De eerste avond hier at ik in een groot Chinees restaurant, waar een nog groter flatscreen hing. Het geluid stond uit, maar de beelden waren onmiskenbaar van de NOS, het achtuurjournaal. Gedoe bij de PVV, wat zou er aan de hand zijn, wachtende treinreizigers, straks even nakijken op nos.nl.

Tot ik ineens besloot: niks nakijken, je zit op negen uur vliegafstand, je gaat nu kip met cashewnoten eten en dat is al. Op mijn kamer is een vaste telefoon die hooguit één keer per dag rinkelt - en dan is het het bevriende stel in het andere hotel.

Toen Suriname nog een kolonie was, functioneerde het als wingewest. Later, in meer verlichte tijden werd het een Nederlandse plicht het land te onderhouden. En nu, als ex-kolonie, is het het perfecte repoussoir voor overspannen Nederlanders die tot rust willen komen. Geen land ter wereld dat het Nederlandse zozeer relativeert als Suriname - juist omdat het ogenschijnlijk zoveel op Nederland lijkt en als Nederland klinkt.

Ik wil hier heel weinig. Het bevalt angstaanjagend goed.