Ere wie ere toekomt: de politieke partij met het beste wetenschappelijk tijdschrift is het CDA. Gerenommeerde publicisten als Lans Bovenberg, Gabriel van den Brink en James Kennedy laten elk kwartaal hun licht schijnen over relevante vraagstukken als de bevolkingskrimp in Nederland, het belang van zelfbeheersing en het materialisme en consumentisme onder de jeugd van tegenwoordig. Hoofdredacteur is oud-Vrij Nederland-collega Marcel ten Hooven, voorzitter van de redactieraad het in communicatiezaken uiterst bedreven Tweede Kamerlid Jan Schinkelshoek.

Vorige zomer bracht Christen Democratische Verkenningen een special uit over het thema 'benauwd in het midden'. De middenklasse – traditioneel de groep waaruit het CDA de meeste van zijn kiezers rekruteert – maakte zich steeds meer zorgen over onderwerpen als toenemende onveiligheid, stijgende kosten van levensonderhoud en de opmars van de islam, werd gesignaleerd. Met electorale consequenties voor centrumpartijen als het CDA. De generatie die nog in God en het gezag geloofde, was aan het uitsterven, waarschuwde Martijn Lampert van onderzoeksbureau Motivaction. Bij verkiezingscampagnes moest steeds meer rekening worden gehouden met ontevreden burgers die zich bedreigd voelden door 'globalisering, afkalvende zekerheden en immigratie'.

Volgens Peter Achterberg en Dick Houtman van de Erasmus Universiteit was een ‘stille contrarevolutie’ gaande: rechtse populisten daagden overal in Europa het gematigde midden uit. Hoogleraar politicologie Wouter van der Brug rekende voor dat een groot deel van de Nederlandse kiezers zat te springen om een partij die linkse sociaal-economische standpunten (tegen vrijemarktwerking en privatisering) combineerde met een harde opstelling ten aanzien van immigratie, integratie en criminaliteitsbestrijding. Waar-na minister Ernst Hirsch Ballin van Justitie de gelegenheid kreeg het verstandige midden te verdedigen.

'Aan het nodeloos versterken van ongenoegen in de samenleving moeten wij nooit meedoen, geen millimeter, oordeelde hij, 'Ook niet als de opiniepeilingen lijken te suggereren dat we een paar kiezers van Trots op Nederland of Wilders kunnen afvangen door hun woorden een beetje tot de onze te maken. Het CDA moest zich assertief opstellen tegenover groeperingen die 'driekwart miljoen moslims' tot 'tweederangsburgers' dreigden te degraderen. Anders kwamen de democratie en de rechtsstaat in gevaar.

Zouden partijvoorzitter Van Heeswijk en de Tweede Kamerfractie van het CDA hun eigen tijdschrift wel eens lezen? Van Heeswijk sloot in een interview met de Volkskrant samenwerking met Wilders na de verkiezingen van 2011 niet uit. De fractie keerde zich in het kielzog van VVD, TON en PVV tegen de benoeming van legerimam Ali Eddaoudi. Reden voor partij-ideoloog Anton Zijderveld om zijn lidmaatschap van het 'islamofobische' CDA te beëindigen. In Trouw kwamen de oudgedienden Dries van Agt, Hans van den Broek, Arie Oostlander en Bert de Vries in het geweer tegen een mogelijke coalitie met Wilders. Zij steunden het standpunt dat Hirsch Ballin al innam.

Opmerkelijk is dat die ferme afwijzing van het rechtse populisme voornamelijk van de grijsaards binnen het CDA komt: Van Agt (78), Van den Broek (72), Oost-lander (73), De Vries (71). Zijderveld ook. Jongerenclub CDJA liet meteen weten de moederpartij helemaal niet 'islamofobisch' te vinden. Integendeel! Volgens voorzitter Harry van der Molen (29) moet het CDA juist een hardere toon in het integratiedebat aanslaan om te voorkomen dat de kiezers naar de PVV overlopen. Bij het CDJA lonken ze kennelijk al volop naar de bezorgde burgers die volgens Motivaction de groeimarkt van de toekomst vormen.

Opmerkelijk is ook het discrete stilzwijgen dat kopstukken als premier Balkenende en fractievoorzitter Van Geel over de mogelijkheid van een coalitie met Wilders in acht nemen. Van Pieter van Geel weet ik dat hij net zo beducht is voor de 'verlosser uit Venlo' als Van Agt, Van den Broek en De Vries. Met Wilders aan de macht ga ik emigreren, zei Pechtold van D66 onlangs. Van Geel hád dat kunnen zeggen, maar hij zegt het niet hardop. Balkenende geeft op dit moment leiding aan een centrumlinkse coalitie met PvdA en Chris-ten-Unie, maar in zijn eerste kabinet zaten vertegenwoordigers van de Lijst Pim Fortuyn. In zijn tweede en derde Rita Verdonk. Hij is er de man naar zijn opties open te houden. Minister Verhagen van Buitenlandse Zaken riep weer wél dat het Land van Wilders 'niet het Nederland is waar ik wil leven'.

Een trefzekere indruk maakt de houding van de partijtop niet. Het CDA heeft het benauwd in het midden. Maar met hun geflirt geven Van Heeswijk en Van der Molen de PVV een vorm van respectabiliteit die die partij alleen maar kiezers kan opleveren. De christen-democraten hebben de mond altijd vol van waarden en normen als 'respect'.
Zouden ze er niet beter aan doen eerst een beetje zelfrespect op te brengen?