VN MediagidsKinderopvang maakt niet alleen mogelijk dat zíj werkt maar net zo goed dat híj werkt

Op deze pagina vind u de volgende onderwerpen:

U kunt ook direct naar het hoofdmenu of het zoekveld springen.

Economie 03.10.2011

Door Kees Kraaijeveld

Het is steeds hetzelfde liedje. Zodra de overheid aan de subsidiekraan voor de kinderopvang draait, verschijnen er reportages waarin ouders verontwaardigd aankondigen dat het zo niet langer kan. De minst verdienende van het ouderpaar - steevast de moeder - rekent voor dat haar salaris niet meer opweegt tegen de kosten van de kinderopvang. En dus, alsof het vanzelf spreekt, gaat mevrouw nóg minder werken.

Bij actualiteitenprogramma Nieuwsuur was vorige week een vrouw die haar vaste baan als gemeenteambtenaar ging inruilen voor een schoonmaakbaantje in de avonduren. Haar man (vrachtwagenchauffeur) had er op het werk ook al over gepraat. Veel van zijn collega's waren van plan voortaan 'de vrouw maar thuis te houden'.

De verontwaardiging is groot. Iedereen weet dat de overheid wil dat vrouwen werken. En door te bezuinigen op de kinderopvang zou kabinet-Rutte het vrouwen juist onmogelijk maken aan de slag te blijven. Dat ouders het jammer vinden dat ze minder geld krijgen, is begrijpelijk. Maar hun verontwaardiging is onterecht. Zowel macro-economisch als op microniveau maken de boze ouders denkfouten. Naar het grote plaatje hebben we op deze plaats al vaker gekeken. Het doel van de kinderopvangtoeslag is het verhogen van de arbeidsparticipatie. Een nobel doel, zeker nu Nederland steeds minder werkenden telt, die - in reële termen - steeds minder verdienen. Als we onze welvaart op peil willen houden, zullen we harder moeten werken. Meer uren maken helpt dan. Maar voordat we nou de voltijdbanen opschroeven naar veertig of tweeënveertig uur, ligt het voor de hand de deeltijdwerkers aan te sporen. In Nederland deeltijdland werkt bijna de helft van de werkende bevolking minder dan vijfendertig uur per week. Deeltijdplus - het vorige kabinet had nog een programma dat zo heette - is hierom een goede gedachte.

- De boze ouders maken twee denkfouten

Om deeltijders meer uren te laten werken, is kinderopvangtoeslag in principe een fijn lokkertje. Maar dan moet het belastinggeld dat hieraan wordt besteed wel doelmatig worden ingezet. De helft van de drie miljard euro die het vorige kabinet jaarlijks aan kinderopvang uitgaf, ging naar tweeverdieners met een inkomen van meer dan zestigduizend euro per jaar. Dat is zonde, want de kans dat deze hoog opgeleide geëmancipeerde ouders meer gaan werken door de subsidie, is niet zo groot. Terecht dus dat dit kabinet aan deze groep minder geld besteedt. Voor arme gezinnen, die over het algemeen minder hoog opgeleid en minder geëmancipeerd zijn, blijft de kinderopvang vrijwel gratis. Het is dus onzin dat kabinet-Rutte het vrouwen onmogelijk maakt om (meer) te gaan werken.

Hoe zit het dan met de middengroepen? Hebben die anderhalfverdienders die nu aan Nieuwsuur voorrekenen dat moeder de vrouw maar weer beter thuis kan gaan zitten, dan ongelijk?

Dat hebben ze. Ten eerste vergelijken ze de kosten van de kinderopvang met het inkomen van degene die het minst verdient en niet met het gezinsinkomen. Dit lijkt misschien cosmetisch, maar de kinderopvang is afgezet tegen het gezinsinkomen ineens een stuk goedkoper. Bovendien: de kinderopvang maakt niet alleen mogelijk dat zij werkt, maar net zo goed dat hij werkt. De tweede fout is dat deze mensen kijken naar het hier en nu en geen rekening houden met wat minder werken of ophouden met werken betekent voor de beroepsmatige ontwikkeling van de vrouw en met haar toekomstige verdiencapaciteit. Feit is dat vrouwen die stoppen met werken als ze kinderen krijgen, daarvoor een fors deel van hun verdienvermogen inleveren.

De vrouw die haar baan als gemeenteambtenaar opgeeft om 's avonds een paar uurtjes te gaan schoonmaken, zet zonder het te beseffen het mes in de hoeveelheid geld die ze over haar hele leven zou hebben kunnen verdienen. En dat is dan nog afgezien van zaken als haar pensioenopbouw en andere secundaire arbeidsvoorwaarden. Wie iets verder kijkt dan zijn neus lang is, weet dat wie moeders thuishoudt omdat de kinderopvang duurder wordt op termijn een dief is van zijn eigen portemonnee.