VN MediagidsGrunberg week 23
06.06.2009
Mensen zijn in mijn ogen egocentrisch en egoïstisch. Gelooft u in altruïsme?
A. L. E. Amsterdam
Altruïsme is gebaseerd op het misverstand dat als ik tien euro aan een bedelaar geef en de bedelaar naar mij lacht, er geen sprake is van een transactie. Altruïsme bestaat omdat wij ons niet kunnen voorstellen dat iemand tien euro over heeft voor een glimlach.
Het belangrijkste doel van hulpverlening is ervoor te zorgen dat de hulpverlener zich superieur kan voelen aan degene aan wie hij hulp verleent. Andere effecten van hulp zijn neveneffecten. Alle hulp gaat dus over macht.
Wij praten over altruïsme omdat wij vinden dat de waarde van bepaalde zaken niet in geld mag worden uitgedrukt. Is de zogenaamde mercy fuck altruïstisch?
Er kunnen dwingende morele redenen zijn om een ander bij te staan. Wie gehoor geeft aan deze oproep doet niet aan altruïsme; wat belangeloos lijkt, is dat meestal allerminst. Het is vreemd om het schijnbaar belangeloze zo te hoogachten. Alsof een transactie waarbij slechts een van beide deelnemers gelukkig wordt, superieur is aan een transactie waarbij beide deelnemers hun geluk zien toenemen.
Om het woord altruïsme te gebruiken voor de daad waarbij de een zijn leven offert om het leven van de ander te redden, is ook ongepast. Het Oude Testament heeft het mensenoffer verboden, daarmee is het buiten ons reguliere betalingsverkeer komen te vallen. Het mensenoffer is net als sommige vormen van romantische liefde een daad van waanzin. Iets waarover zij die hun leven niet geofferd hebben alleen met gepaste terughoudendheid kunnen spreken.
Of het mogelijk is je werkelijk te verplaatsen in de ander weet ik overigens niet. Of dit te betreuren is weet ik evenmin.
Mijn vriend en ik gaan met de motor naar Schotland. Ik houd van warm en zonnig weer, maar het regent daar veel en dat haat ik, ik word er humeurig van! Wordt dit de ultieme relatietest? Anoniem
Dat mensen een vaste relatie aangaan omdat ze zich willen voortplanten is nog te begrijpen. Zodra de prikkel van de voortplanting wegvalt, is de vaste relatie feitelijk een soort verzekering.
Deelnemers aan de relatie vrezen later, als zij minder mooi en energiek zijn, alleen achter te blijven, zonder dat er iemand op hen past. Om deze angst te onderdrukken zweren mensen trouw aan een ander, en beloven ze voor een bepaalde tijd thuis te zijn.
Men doet afstand van bepaalde verlangens in ruil voor de zekerheid dat als men in de markt van het mensenvlees een afdankertje is geworden men niet alleen achterblijft.
Wie niet van plan is oud te worden of wie bereid is risico te lopen, heeft aan een dergelijke verzekeringspolis, in het dagelijks leven meestal relatie genoemd, weinig. Vóór u afreist naar Schotland moet u zich afvragen of uw verzekeringspolis bij u past. De zorgen om de regen in Schotland zijn een afleidingsmanoeuvre van uw werkelijke verlangens.
Dat tederheid die geen lust in vermomming is, kan bestaan, sluit het bovenstaande overigens niet uit.
