Er waren dit jaar twee momenten, zegt Wouter Bos, dat zijn beveiligers hem adviseerden via de achterdeur naar binnen te gaan. Eerst bij een partijraad van de PvdA, eind oktober in de Utrechtse Jaarbeurs, waar hij de verhoging van de AOW-leeftijd moest verdedigen. En toen bij het debat over de AOW in de Tweede Kamer, half november. Beide keren stond een menigte woedende vakbondsleden onder leiding van Agnes Jongerius hem op wachten.

Beide keren sloeg Wouter Bos het dringende advies van zijn beveiligingsmensen in de wind. 'Bij de partijraad dacht ik: het gaat me niet gebeuren dat ik bij mijn eigen partij door de achterdeur naar binnen moet. Ook in de Kamer heb ik de voordeur genomen. Ik dacht: dat overleef ik wel. Ik ben uit mijn auto gestapt, ben op Agnes afgelopen en heb even met haar gepraat. Het viel me op dat ze zich had voorgenomen om die dag héél boos te kijken.'

Omringd door journalisten betrad Bos het parlement, een klein lachje rond de mond, terwijl Jongerius met een verbeten grimas achterbleef tussen de spandoeken.

'Later heb ik begrepen dat premier Balkenende en minister Donner, die ook bij het debat aanwezig waren, wél via de achterdeur naar binnen zijn gegaan. Maar ik loop niet weg voor de confrontatie met de achterban.'

Getergd man

In december 2008 was Wouter Bos de held van de natie. Hij had op doortastende wijze ABN Amro van de ondergang gered, gedupeerde spaarders van IceSave uit de zorgen geholpen en een noodfonds voor de financiële sector opgezet. Zijn partij, de PvdA, ging voor het eerst sinds lange tijd weer omhoog in de peilingen. Het rechts-liberale weekblad Elsevier zette hem op de cover als Man van het Jaar. 'Ik heb mijn intuïtie terug,' sprak hij in het kerstnummer van Vrij Nederland.

In 2009 is Wouter Bos weer terug in de hoek waar de klappen vallen. Zelf had hij al voorzien dat de stemming snel kon omslaan. 'Van hosanna naar kruisigt hem is een kleine stap,' zei hij in VN. Maar dat het afgelopen jaar zó rampzalig zou uitpakken voor zijn kabinet en zijn partij, hadden weinigen verwacht. Moeizame onderhandelingen rond het crisisakkoord in maart. Een bijna-kabinetscrisis over de Joint Strike Fighter in april. Een onthutsende nederlaag voor de PvdA bij de Europese verkiezingen in juni, gevolgd door een nieuwe ronde sociaal-democratische zelfkastijding. Een premier die de Algemene Beschouwingen verprutst in september. Hevige botsingen met de vakbeweging over de AOW-leeftijd in oktober en november. En in december als klap op de vuurpijl grote onenigheid in het kabinet over de missie in Uruzgan. Intussen kelderde de PvdA van Wouter Bos in de peilingen naar een nooit eerder vertoond dieptepunt van dertien zetels.

De laatste maanden verschijnt Bos voor de camera's als een getergd man, alsof hij van alle kanten wordt tegengewerkt: door het CDA, door de oppositie, door de politiek-correcte vleugel in zijn eigen partij. De lichtvoetigheid van vorig jaar is verdwenen. Maar teruggezakt in de tobberigheid van vóór de crisis is Wouter Bos niet. De euforie heeft eerder plaatsgemaakt voor grimmige vastberadenheid. 'Verdomme,' zal hij tijdens het gesprek zeggen, 'ik zal ze eens wat laten zien.'

Torentje in-Torentje uit

Wouter Bos zit in zijn werkkamer op het ministerie van Financiën. In hemdsmouwen. Het is vrijdagmiddag, de dag voor Sinterklaas. Geen pepernoten op tafel, maar drop - net als in Beetsterzwaag, waar ooit zo eendrachtig de basis werd gelegd voor zijn kabinet. De ministerraad is net achter de rug, nog twee afspraken en Bos kan naar huis om gedichten te schrijven.

Hij blikt terug op het afgelopen jaar. Waar was het omslagpunt? Wanneer was het gedaan met de euforie?

'Eigenlijk wilde ik in de eerste weken van dit jaar al een ingrijpend crisispakket presenteren,' zegt Bos. 'In november vorig jaar had ik de contouren van het crisisakkoord al uitgedacht. Maar van het CDA mocht het begrotingstekort onder geen beding oplopen. Daardoor kwamen we terecht in een bijzonder moeizaam proces van semi-openbare onderhandelingen, Torentje in-Torentje uit, gedoe voor de camera. Pas eind maart lag er een akkoord. Dat heeft gevreten aan het positieve beeld van het kabinet dat we vorig najaar hadden opgebouwd.'

Vervolgens weigerde Balkenende maandenlang uitsluitsel te geven over zijn ambities om voorzitter te worden van de Europese Raad. Zelfs niet toen Bos en Rouvoet bij herhaling een persoonlijk appél op de premier deden om aan te blijven.

U bent blij dat Balkenende is gebleven?

'Ja. Ik had hem die baan persoonlijk wel gegund. Maar voor de stabiliteit van het kabinet en de klus die we nog moeten klaren, was het goed nieuws dat hij bleef. Hoe we er ook mee om gegaan zouden zijn, Balkenendes vertrek zou ellende hebben veroorzaakt. Als we hadden gezegd: er moeten verkiezingen komen, was het land een half jaar onbestuurbaar geweest. Als we geen verkiezingen hadden georganiseerd, waren we in eindeloze formatie-achtige onderhandelingen beland. En als we gewoon waren doorgegaan, hadden we het verwijt gekregen regentesk bezig te zijn.'

Wie in het kabinet, behalve André Rouvoet en uzelf, proberen het gemeenschappelijke idee vast te houden waarmee u ooit in Beetsterzwaag begon?

'Ernst (Hirsch Ballin, minister van Justitie, red.). En verder hangt het een beetje van de onderwerpen af. Jan Kees (de Jager, staatssecretaris van Financiën, red.) ook, denk ik. Dat zijn de voornaamste dragers van de coalitiegedachte binnen het CDA.'

Zou Balkenende daar niet meer aan kunnen doen?

Zuinige blik: 'Ik ga dit interview niet gebruiken om de premier te becommentariëren. Er zijn ook genoeg momenten geweest dat hij een kabinetsstandpunt goed verdedigde, ook als we wisten dat het hem moeite kostte.'

De PvdA heeft het afgelopen jaar best wat voor elkaar gekregen in het kabinet: uitstel van de JSF, verhoging van de AOW-leeftijd, tóch een Irak-onderzoek, een crisisakkoord met investeringen en niet alleen bezuinigingen...

Grijnzend: 'Zegt het voort, zegt het voort!'

Waarom is de PvdA in de beeldvorming dan keer op keer de verliezer?

'Ehm...' Lange stilte. 'Het heeft vast en zeker te maken met fouten die we in het kabinet, de fractie of de partij hebben gemaakt. We hebben onze successen onvoldoende verkocht, denk ik. Het komt ook doordat we in de regering zitten met het CDA, de partij die we tijdens de laatste verkiezingscampagne het hardst hebben bestreden. Als coalitie hebben we nog steeds een enorm geloofwaardigheidsprobleem. Het bredere verhaal is dat sociaal-democratische partijen het overal ter wereld moeilijk hebben. Voor een brede volkspartij wordt het in een steeds diversere samenleving almaar lastiger om solidariteit te organiseren. Door de emancipatie van de arbeidersklasse wordt de sociaal-democratie soms eerder als vijand dan als bondgenoot gezien.'

Zoals in de AOW-kwestie. U krijgt bittere verwijten van de vakbonden.

'Binnen de FNV speelt zich net zo'n strijd af als in de PvdA, tussen een conservatieve, naar populisme neigende achterban en een meer liberale, hervormingsgezinde leiding. Alleen loopt de vakbond een paar jaar achter op de PvdA. Maar de vakbonden weten dat ze het niet zullen redden als ze kiezen voor een bondgenootschap met de SP en de PVV. Als ze mee willen praten en niet in de marge willen belanden, zullen ze moeten samenwerken met de PvdA. Vroeg of laat gaan ze weer meedoen, dan sluiten de rijen zich weer.'

Waarom krijgt u zoveel meer kritiek uit uw achterban dan het CDA?

'Ik kan twee verklaringen verzinnen. Ten eerste' - de minister gebaart grijnzend richting de interviewers - 'hebben we natuurlijk een notoir linkse pers in Nederland. Als linkse partijen een compromis sluiten met rechts, wordt hen dat zwaar aangerekend. Maar als rechtse partijen een compromis sluiten met links, krijgen ze alle lof. Er is bijna geen journalist in Nederland die kritisch zal schrijven over het feit dat het CDA uiteindelijk toch heeft ingestemd met het generaal pardon of het Irak-onderzoek - omdat het gros van de journalisten dat eigenlijk wel een prima draai vindt.

Ten tweede is het kader van het CDA in een aantal opzichten linkser dan de top van het CDA waarmee wij in het kabinet zitten. Dus als die top een compromis maakt met links, vindt het kader dat prima. Maar bij de PvdA is het kader ook linkser dan de top. De compromissen die het CDA sluit, verkleinen dus het gat tussen top en kader. Terwijl de compromissen die wij sluiten, het gat juist vergroten.'

Je kunt ook zeggen: het CDA weet de rijen altijd gesloten te houden.

'Dat is zo. Het CDA heeft een partijcultuur van discipline en volgzaamheid. Ze kunnen een buitengewoon goed geoliede en soms nietsontziende machtsmachine op de been brengen. Bij het CDA zeggen ze heel vaak niet wat ze vinden totdat ze zeker weten wat haalbaar is. Op die manier wordt het nooit een verlies. Terwijl PvdA'ers toch altijd een beetje Greenpeace-actievoerders zijn die het ook prachtig vinden om heldhaftig strijdend ten onder te gaan. Maar als je dat te vaak doet, blijft toch vooral hangen dat je verliest.'

De PvdA kan in het kabinet goed overweg met de ChristenUnie. Is dat zo omdat beide partijen minder met de macht bezig zijn dan het CDA?

'In elk geval zijn de persoonlijke verhoudingen tussen André Rouvoet, Arie Slob, Mariëtte Hamer en mij gewoon heel erg goed. We flikken elkaar niks. En bij gevoelige onderwerpen als embryoselectie of homorechten proberen we ons in de ander te verplaatsen. Op die manier kun je met elkaar verder en hoef je niet op een machtspolitieke basis over elkaar heen te denderen.'

U bedoelt: zoals het CDA geregeld doet bij de ChristenUnie?

'Laat ik daar nou eens niets over zeggen, behalve dat de verhoudingen tussen twee partijen die allebei pretenderen christelijk en sociaal te zijn, extra gevoelig liggen.'

Zin in campagnevoeren

Op 3 maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen. Bos heeft zin in campagnevoeren, zegt hij. Ondanks de beroerde peilingen voor zijn partij. 'Ik kan nog altijd slecht tegen mijn verlies. Het maakt iets bij me wakker van: verdomme, nu zal ik ze eens laten zien dat het onredelijk is wat ze de PvdA verwijten. Die strijdbaarheid is er. Ik ben er ook oprecht van overtuigd dat we in dit kabinet ongelooflijk veel goede dingen doen voor linkse mensen.'

U heeft er lol in als het moeilijk wordt?

'Ja, als ze me uitdagen kunnen ze me krijgen. Ik ga de tegenstellingen opzoeken met de coalitiepartners. Straks in campagnetijd heb ik meer vrijheid. Dan verdedig ik niet noodzakelijk meer het kabinetsbeleid. De handschoenen gaan uit.'

De laatste verkiezingen, voor het Europees Parlement, heeft de PvdA verpletterend verloren. Na afloop kreeg u het verwijt dat u zich te weinig heeft laten zien.

'Er is iets gigantisch misgegaan in onze campagneorganisatie. Ik had een flink aantal dagdelen beschikbaar gesteld voor de campagne, maar ik werd niet gebeld. Er is ergens een enorme kortsluiting geweest tussen de lokale mensen en het campagneteam. Deze verkiezingen zal het anders gaan.'

De PvdA wordt van twee kanten bedreigd. Aan de linkerzijde door de SP, en sinds de Europese verkiezingen ook nog aan de rechterzijde door D66. Waarom zouden mensen nog op Bos moeten stemmen en niet op Pechtold?

'Pechtold verdient complimenten voor de manier waarop hij stelling neemt tegen Wilders. Maar D66 is een heel elitaire partij. De kloof tussen hoog- en laagopgeleiden dreigt zich in dit land verder te verdiepen. De PvdA wil die kloof overbruggen, maar D66 gaat gewoon aan de kant van de hoogopgeleiden staan. Hun verhaal is puur gericht op de grachtengordel. Ze hebben het alleen maar over de kenniseconomie, niet over het vmbo of over Marokkaanse jochies uit Amsterdam-West die met een taalachterstand van twee jaar aan school beginnen. Pechtold denkt dat het met de integratie allemaal vanzelf wel goed komt. Hij zegt gewoon tegen de mensen in de Schilderswijk: wacht nog even dertig jaar. Dan laat je mensen aan hun lot over. Dat laten wij niet gebeuren.'

Een partijgenoot van u zei tegen ons: als de uitslagen van de gemeenteraadsverkiezingen zo zijn als de peilingen voorspellen, hebben we na maart geen kabinet meer.

'Een goede reden om een mooi resultaat te boeken in maart.'

Het zou een flinke impact hebben als CDA en PvdA allebei niet goed uit die verkiezingen komen.

'Het zou een fantastische impact hebben als we er allebei wél goed uitkomen.'

Is dat mogelijk? Bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen heeft de PvdA zo goed gescoord dat het nooit te evenaren is.

'Dat gaan we ook niet halen. Ik vind eerlijk gezegd dat we té goed gescoord hebben in 2006. Er zijn delen van Amsterdam en Rotterdam waar we de absolute meerderheid hebben gehaald. Dat is voor niemand gezond in een democratie, en dus ook voor ons niet. Het wordt minder, en dat is prima. De doelstelling voor maart zal iets bescheidener zijn. We willen in zo veel mogelijk gemeenteraden de grootste links-progressieve partij blijven. Dan zijn we nog steeds in staat goed ons werk te doen.'

Heeft u door de slechte peilingen het gevoel: nu trekken we een streep in het zand, het is de dood of de gladiolen?

'Zelf zat ik al een tijdje in die stemming. Inmiddels beseft iedereen in de partij dat we ons heel weinig fouten meer kunnen veroorloven. Maar we moeten ons ook niet gek laten maken. In de moderne politiek zeggen peilingen zo ver voor de verkiezingsdatum niks. Tegenwoordig beslist de helft van de kiezers pas in de laatste weken wat ze gaan stemmen. In sommige peilingen zijn de eerste zes partijen maar vijftien zetels van elkaar verwijderd. Dat gat kun je in twee à drie weken campagnevoeren overbruggen.'

Wilt u nog steeds premier van Nederland worden?

'Met die vraag ben ik helemaal niet bezig.'

Vorig jaar was Wouter Bos erg tevreden dat hij Gerrit Zalm, zijn vroegere baas op het ministerie van Financiën, kon benoemen tot de nieuwe topman van ABN Amro. Inmiddels is er minder reden tot blijdschap. ABN Amro blijkt de overheid vijftien miljard meer te kosten dan verwacht. En Gerrit Zalm is in opspraak geraakt. Als financieel topman bij DSB Bank zou hij te weinig hebben gedaan aan de wanpraktijken die in oktober leidden tot de val van Dirk Scheringa's imperium.

Een jaar geleden suggereerde u dat ABN Amro een koopje was.

'Ik heb gezegd dat ik ervan overtuigd was dat we in principe gezonde bedrijfsonderdelen te pakken hadden. En dat blijft zo. Het merk ABN Amro is ijzersterk, nog altijd.'

Gaat ABN Amro nog met winst verkocht worden?

'De eerste schatting, dat we rond 2011 wel van de bank af zouden zijn, is duidelijk te optimistisch gebleken. Op dit moment wil niemand een bank kopen. Veiligheidshalve zeg ik nu: het wordt 2012 of daarna.'

Gaat de belastingbetaler ooit zijn geld nog terugzien?

'Het streven blijft om tenminste zoveel terug te krijgen als we erin hebben gestopt. Maar ik kan het niet waterdicht garanderen. Dat zal afhangen van wanneer je verkoopt en hoeveel de gek er tegen die tijd voor geeft.'

Dat is toch een ander verhaal dan: we grijpen nu even in, en straks spekken we de staatskas.

'Wat we straks ook terugkrijgen voor onze investering in ABN, we hebben de Nederlandse spaarder, belastingbetaler en ondernemer enorme kosten bespaard door die bank te redden. Het was een onvermijdelijke en goede transactie.'

U heeft Gerrit Zalm vorig jaar beloofd dat hij een bonus zou krijgen als ABN Amro binnen een aantal jaren met winst verkocht zou worden. Gaat hij die bonus ooit nog krijgen?

Resoluut: 'Zeer onwaarschijnlijk.'

Omdat Zalm de bank niet met winst zal verkopen of omdat hij er zelf niet meer zal zijn om die bonus in ontvangst te nemen?

Lachend: 'Nee, het is gewoon ontzaglijk veel moeilijker geworden om de bank met zoveel winst te verkopen dat Gerrit Zalm er een bonus aan overhoudt.'

U heeft gezegd: mocht blijken dat Zalm echt in de fout is gegaan, dan moet er gekeken worden naar zijn positie bij ABN Amro.

'Er wordt nu onderzoek gedaan naar de praktijken van DSB omdat we af willen van verhalen die zijn functioneren belasten. Daar willen Gerrit en ik allebei vanaf. Ik heb er vertrouwen in dat het resultaat Gerrit Zalm zal vrijpleiten.'

Maar als het hem niet vrijpleit, heeft u een probleem.

'Als het hem niet vrijpleit' - plechtstatig - 'dan zal ik mij moeten buigen over wat mij verder te doen staat.'

Het gerucht gaat dat u oud-minister Joop Wijn, die in de Raad van Bestuur van ABN Amro zit, alvast hebt gebeld of hij Zalm wil opvolgen.

'Joop is een goede vriend van me. Maar dit is totále onzin.'

Wanneer heeft u besloten dat u DSB niet zou gaan redden?

'Half oktober, in de zaterdagnacht voordat de noodregeling voor DSB werd aangevraagd. Die avond zeiden de banken die we hadden benaderd dat zij alleen bereid waren DSB Bank te redden als de overheid er een heleboel geld in zou steken. Maar onze analyse was dat DSB een groot, zwart gat zou zijn. Dat we geen enkele garantie konden bieden dat het dan weer een gezond bedrijf zou worden. DSB Bank was voor het Nederlandse financiële systeem niet belangrijk genoeg om koste wat het kost overeind te houden. En we hadden het onmogelijk kunnen uitleggen aan bedrijven die buiten hun eigen schuld in de problemen zijn geraakt. Het afgelopen jaar zijn een heleboel ondernemers failliet gegaan, helemaal niet omdat ze met veel te hoge provisies hebben gewerkt of claims van Pieter Lakeman aan hun broek kregen of met de hand in de eigen koekjestrommel zaten...'

Zoals bij DSB allemaal wél is gebeurd.

'... maar gewoon omdat het slecht ging met de Nederlandse economie. Er zou een deur zijn opengegaan die we nooit meer dicht zouden hebben gekregen.'

Heeft u in die tijd intensief contact met Dirk Scheringa gehad?

'Nee. Maar hij heeft wel heel intensief contact met míj gezocht. Ik had hem vorig jaar gebeld toen ik Gerrit Zalm wilde vragen voor ABN Amro. Toen heeft hij mijn mobiele nummer keurig opgeslagen. En dat merkte ik in die weken. Telkens als Scheringa me belde, heb ik zijn boodschap doorgegeven aan medewerkers van mij op het ministerie. Ik vond het verstandig hem op afstand te houden.'

U nam de telefoon niet op?

'Nee, ik liet hem mijn voicemail inspreken.'

U herkende zijn nummer?

'Ja, hij staat ook in míjn telefoon, als DSB Scheringa.'

Er gingen al heel lang verhalen dat DSB niet deugde. Maar toen de bank in de problemen kwam, wist Scheringa zich opeens als slachtoffer te presenteren.

'Knap hè?'

Hoe kan dat?

'Scheringa is een aardige vent. Dat vind ik zelf ook.' Grinnikend: 'Op een gegeven moment zat ik in een uitzending van Pauw en Witteman te praten over DSB. Kreeg ik een sms'je: "Correct gedaan. Dirk." Onze persoonlijke verhouding is altijd goed geweest. Ik heb ook nooit onder stoelen of banken gestoken dat ik onder de indruk was van zijn ondernemerschap. En hij maakt handig gebruik van zijn gewone uitstraling. Daar is hij heel ver mee gekomen.'

In de media werd hij opeens een soort volksheld die het opnam tegen het financiële establishment onder leiding van Wouter Bos.

'Ik heb daar geen last van gehad. In alle onderzoeken die ik heb gezien, van mijn geliefde dagelijkse Telegraaf-enquête tot en met Stand.nl, vond een duidelijk meerderheid altijd dat DSB door eigen toedoen in de problemen was gekomen. Ik vond dat Scheringa het knap deed, maar wij stonden sterk.'

Scheringa vindt zelf dat De Nederlandsche Bank en het ministerie van Financiën hem bewust kapot hebben gemaakt.

'Daarover kan ik alleen maar zeggen dat het niet zo is. Ik neem aan dat het onderzoek dat ook uit zal wijzen. Kijk, het redden van een bank is geen moeilijke beslissing. Je maakt mensen blij. Toen we ABN Amro hadden gered, kreeg ik zelfs cadeautjes. In een wereld waarin politici over het algemeen gehaat worden, waren we opeens helden. Maar een bank níét redden is dus heel moeilijk. Dat weekend in oktober voelde ik het fysiek. Ik had buikpijn van de spanning, omdat ik me realiseerde dat door mijn beslissing bij honderden werknemers van DSB, bij honderden gezinnen, opeens het licht uit zou gaan. Dat valt mij als persoon en als sociaal-democraat heel zwaar. Een bank bewust kapot maken, dat zou ik nooit over mijn hart kunnen verkrijgen.'

Vond u het ook een drama voor Scheringa zelf?

'Ja, het laat me niet koud. Maar het échte slachtoffer is niet Dirk Scheringa. Dat waren de gedupeerde hypotheeknemers en werknemers. Ik bedoel, een miljonair die z'n miljoenen kwijtraakt is toch iets anders dan Jan Modaal die met zijn gezin z'n huis uit wordt gezet.'

Nout Wellink, president van De Nederlandsche Bank, ligt onder vuur omdat hij in de DSB-affaire als toezichthouder zou hebben gefaald.

'Ik begrijp die kritiek, maar ik vind het in hoge mate unfair. DSB-spaarders zeggen: waarom horen we nu pas dat de Nederlandsche Bank al heel lang wist dat er iets mis was bij DSB? Maar ook ik weet niet alles. Een groot deel van het toezicht vindt per definitie achter de schermen plaats. Als het in de openbaarheid zou gebeuren, zou er meteen een run op zo'n bank ontstaan en zou het financiële systeem een chaos worden. Paradoxaal genoeg weet je als consument dus nooit helemaal zeker of er een probleem is of niet. Dat kan leiden tot een gebrek aan vertrouwen in de toezichthouder, zoals nu is gebeurd.'

Als blijkt dat Wellink toch heeft gefaald, gaat u zich dan ook op zijn positie beraden?

'Ook dan zal ik mij beraden. Maar dat geldt uiteraard ook als er conclusies over míjn functioneren in staan.'

De nieuwe bankencode, die in januari ingaat, moet de bonussen aan banden leggen. Volgens critici is dat lang niet genoeg: alleen de hoogte van bonussen wordt aangepakt, niet het systeem.

'Ik denk dat we met die bankencode nog geen perfecte wereld hebben bereikt. Maar we zijn het enige land ter wereld dat nu een norm hanteert voor de verhouding tussen vast en variabel loon. Dat is een enorme stap vooruit.

Maar is het voldoende om te voorkomen dat de bankiers terugvallen in hun oude gedrag?

'Dat weet ik niet. Maar er is écht wat veranderd, met Obama in het Witte Huis en Sarkozy in het Elysée. Er komt een Europese toezichthouder voor de banken en wereldwijd toezicht op bonussen. Als je daar twee jaar geleden over was begonnen in internationale fora, was je met pek en veren de zaal uit gedragen. En nu hebben we het geregeld.

Het laat zien dat globalisering en deregulering helemaal geen autonome krachten zijn waar je niets aan kunt doen. Ineens blijkt dat we die ontwikkelingen tóch kunnen sturen. Dat vind ik prachtig, en hoopgevend.'