Tot mei dit jaar was Jack de Vries voor het CDA staatssecretaris van Defensie. Mijn collega Thijs Broer en ik bezochten hem een keer voor een interview. Wat zagen we? Op zijn bureau stond de hele dag teletekst-pagina 101 aan. Ook al was hij nu officieel ambtsdrager, de spindoctor in Jack was nog altijd springlevend.

Sinds zes weken zit er een nieuw CDA-bewindspersoon op Defensie: Hans Hillen. Afgelopen weekend haalde hij uitgebreid het nieuws. In De Volkskrant liet hij weten dat het CDA veel te progressief was geworden. Hij pleitte voor een conservatieve koers. À la de Duitse CDU/CSU: geen verzorgingsstaat-fetisjisme, maar eigen verantwoordelijkheid gekoppeld aan vernieuwingszin. Zoals ze in Beieren zeggen: ‘Laptop und Lederhosen’.

Hillens pleidooi leidde tot veel verontwaardiging op het CDA-congres afgelopen zaterdag. De leden, doorgaans een stuk linkser dan de partijtop, moesten in meerderheid niets hebben van Hillens strategische plan. Volgens hen moet het CDA in de toekomst het schild der zwakken blijven, geen club van rechtse houwdegens.

Maar ik vond de uitspraak van Hillen helemaal niet zo opmerkelijk. De man maakt al jaren geen geheim van zijn conservatieve sympathieën. Tien jaar geleden nam hij plaats in het comité van aanbeveling van de Edmund Burke Stichting, de eerste conservatieve denktank van Nederland (de oud-directeur van deze stichting, Joshua Livestro, kwam afgelopen week in het nieuws vanwege zijn werk als adviseur van de Amerikaanse Tea Party-heldin Sarah Palin). Ook was Hillen een groot voorstander van samenwerking met de PVV. Achter de schermen knapte hij tijdens de formatie met plezier allerhande klusjes op voor Maxime Verhagen, van het temmen van opstandige christendemocraten tot het zeggen van de juiste dingen in De Telegraaf. Dat Hillen zijn partij dus graag naar rechts ziet opschuiven: what’s new?

Twee andere aspecten van het interview vind ik veel opvallender. Om te beginnen: de keiharde manier waarop Hillen de CDA’ers wegzet die zich afgelopen zomer tegen de Wilders-coalitie verzetten. Eerzame lieden als Herman Wijffels, Cees Veerman en Bert de Vries - Hillen zegt geen namen te noemen, maar het is duidelijk om wie het gaat - heten ineens ‘evangelische radicalen’ en ‘de heiligen der laatste dagen’. Zij zouden ‘het alleenvertoningsrecht opeisen voor moreel gelijk’ en daarmee ‘een discussie onmogelijk’ maken. Mijn hemel! Zo hard gaan ze zelfs bij de PvdA, de dolkstoot-partij bij uitstek, niet met elkaar om. Is dit niet juist de partijcultuur van insinuaties en zwartmakerij waar de commissie-Frissen in zijn rapport zo’n hard oordeel over velt?

En dan: de timing van het interview. Daar heb ik niemand over gehoord. Begin deze week kwam Hans Hillen niet al te best in het nieuws. Hij bleek als Eerste Kamerlid betaalde werkzaamheden te hebben verricht voor de sigarettenlobby van British American Tobacco, terwijl zijn partijgenoot Ab Klink op hetzelfde moment het rookverbod probeerde in te voeren. Dit baantje had Hillen tegen de regels in niet openbaar gemaakt. Slechte pers dus, en terecht.

En wat doet de man nu? Een paar dagen later doet hij in een interview uitspraken waarvan hij weet dat ze geheid de voorpagina’s halen. Ineens babbelt iedereen over de strategische plannen van Hillen. Weg aandacht voor British American Tobacco.

Het lijkt me duidelijk: na Jack de Vries huist er op Defensie opnieuw een spindoctor van formaat.