Wat een afgang voor Yvonne Timmerman-Buck! De oud-voorzitter van de Eerste Kamer, nu lid van de eerbiedwaardige Raad van State, gaf leiding aan de headhunters die een nieuwe voorzitter moesten uitkiezen voor het CDA. Want bakkerszoon Peter van Heeswijk kreeg de schuld van het dramatische verkiezingsverlies van Jan Peter Balkenende, interim Henk Bleker maakte promotie tot staatssecretaris van Landbouw en interim Liesbeth Spies wil er na de statenverkiezingen mee ophouden. Ze hoopt op een vaste baan als gedeputeerde van Zuid-Holland. De nieuwe partijvoorzitter moest een zwaargewicht worden en niet opnieuw ‘een koekenbakker uit Brabant’.

Na maanden zoeken kwamen de headhunters met twee kandidaten op de proppen: Wim Deetman, collega van Yvonne Timmerman bij de Raad van State, en Ferdinand Grapperhaus, advocaat bij het steenrijke kantoor Allen & Overy in Amsterdam-Zuid. Dapper genoeg durfde de commissie-Timmerman geen keus te maken. Dat moest het partijbestuur maar doen. Toen liep het mis. De zuidelijke katholieken zagen niets in de steile calvinist en tegenstander van regeren met de PVV Wim Deetman, het noorden en oosten van het land moest weer niets hebben van de katholieke jurist Grapperhaus. Hij had het verkiezingsprogramma geschreven dat het CDA in juni twintig zetels kostte en dat door de evaluatiecommissie-Frissen te eenzijdig economisch georiënteerd en te weinig sociaal voelend was genoemd. Omdat geen consensus werd bereikt, wilde het partijbestuur Grapperhaus én Deetman voordragen.

De twee moesten dan het land in trekken om campage tegen elkaar te voeren. Waarin ze allebei geen zin hadden. Gevolg: Deetman én Grapperhaus trokken zich gepikeerd terug. Liesbeth Spies en haar partijbestuur konden overnieuw beginnen: moest er een kandidaat benaderd worden die in een eerdere fase al door de commissie-Timmerman was afgeschoten, wat te denken van de open sollicitatie van HBO-bestuurder Marcel Wintels die via het Brabants Dagblad liet weten zichzelf uitermate geschikt te vinden, zou het beter zijn nu naar een vrouw te zoeken? Nog een mogelijkheid die werd geopperd: houd primaries zoals in de Verenigde Staten gebruikelijk zijn.

Misschien diende zich dan onbekend talent aan dat de kans kon krijgen. ‘Deuren en ramen moeten open om talent de ruimte te geven om te groeien en de cultuur van binnenuit te veranderen’, zei Liesbeth Spies in reactie op het rapport van de commissie-Frissen die de vreselijke verkiezingsnederlaag van 9 juni heeft geanalyseerd. Een experiment met primaries zou daar goed bij passen. In elk geval heeft de traditionele achterkamertjespolitiek van Yvonne Timmerman tot niets geleid.