Vrij Nederland

Wie zijn de kandidaat-raadsleden van de PVV in Almere en Den Haag? En wat wíl de partij in die steden?

Het ging er stevig aan toe in het Haagse café Luden, afgelopen maandag. In een afgeladen volle zaal traden jonge kandidaat-raadsleden aan om met elkaar in debat te gaan. Namens de PVV verscheen Chris van der Helm (23), nummer 9 op de lijst, student geschiedenis en bij de PVV in 2006 begonnen als stagiair. Het was zijn eerste publieke optreden. De van oorsprong reformatorisch gezinde en in Veenendaal opgegroeide Van der Helm bezigt de gebruikelijke PVV-retoriek.

Den Haag verandert volgens hem in 'een kalifaat', criminaliteit moet 'keihard' worden aangepakt en hij herhaalt het eerder door Tweede Kamerlid Hero Brinkman geopperde idee om de politie straattuig in de knieschijven te laten schieten.

Van der Helm is na afloop allervriendelijkst. Maar een verzoek om een interview wimpelt hij af. 'Dan moet je bij de voorlichter van de Tweede Kamerfractie zijn,' zegt hij.

Instructie
Dat is blijkbaar de instructie die Geert Wilders heeft doen uitgaan: niet praten met journalisten. Ook de nummer 2 in Almere, advocaat Toon van Dijk, laat telefonisch weten dat hij de pers niet te woord staat en verwijst naar de persvoorlichter. Nummer 9 in Almere, René Eekhuis, is iets toeschietelijker. Hij zegt 'zin te hebben' in de komende campagne. Zelf zal hij geen prominente rol spelen, verwacht de ondernemer, die een internetwinkel voor cadeaus en surprises uitbaat: 'Onze lijsttrekker Raymond de Roon zal het woord doen.' Verdere vragen houdt ook Eekhuis af.

Wie zijn de PVV-kandidaten in Almere en Den Haag? Op de tweede plaats staat steeds een zwaargewicht: in Almere dus advocaat Toon van Dijk, in Den Haag ondernemer Machiel de Graaf. Op beide lijsten staan op nummer 3 huisvrouwen. Verder: verplegers, een NS-medewerker, een manager bij de GGD, een sales executive bij de KNP, een Schiphol-beveiliger. Den Haag heeft naast lijsttrekker Fritsma nog een Tweede Kamerlid op de lijst: Richard de Mos (op nummer 7), en verschillende fractiemedewerkers.

Wilders heeft maar mondjesmaat mensen toegelaten die eerder actief waren in andere partijen. In Den Haag staat op nummer 6 Arnoud van Doorn, die bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen regionaal coördinator en kandidaat was voor de LPF en in 2006 op de landelijke lijst stond van oud-LPF'er Hilbrand Nawijn. En op 12 staat in Den Haag Ilja Hellenthal, die eerder bestuurslid was bij de plaatselijke JOVD-afdeling.

Wat in Den Haag verder opvalt, is het homovriendelijke gehalte. De lijstduwer John de Blaey (80) is gepensioneerd lid van de korpsdirectie van de Haagse politie. Daar was hij naar eigen zeggen een belangrijke motor achter het aannemen van homopolitieagenten. 'De PVV keert zich tegen homodiscriminatie,' laat hij weten op de homosite GK.nl. En student en 'vrijwilligerscoördinator' Paul ter Linden (20), nummer 11, laat weten dat hij als jonge homo zelf heeft ervaren dat 'de emancipatie die in al die jaren moeizaam is opgebouwd, met de dag achteruit gaat door de islamisering van Nederland'.

Hyperbolen
Wat wil de partij in de twee steden waar ze meedoet aan de verkiezingen? Van verkiezingsprogramma's is geen sprake, maar de PVV heeft op haar site wel een lijst met programmapunten geplaatst. Zoals gebruikelijk worden hyperbolen en grote woorden niet geschuwd. Dat in Almere de criminaliteitscijfers de laatste tijd spectaculair zijn gedaald en dat Almere volgens een recent onderzoek 'bijzonder gunstig' afsteekt bij vergelijkbare gemeenten, doet voor de PVV niet ter zake. Om de 'geweldsgolf' te stoppen, moeten er 'stadscommando's' komen. Maar wat zijn stadscommando's? Wat zijn hun bevoegdheden, wat is hun verhouding tot de politie? Het blijft vaag.

De plannen van de PVV gaan de schatkist miljoenen euro's kosten. Zo worden parkeervergunningen gratis, verdwijnt de hondenbelasting en wordt de onroerendzaakbelasting afgeschaft. Om het gat te dichten, wil de partij het ambtenarenapparaat afslanken en 'linkse hobby's' en 'multiculturele droomprojecten' afschaffen. Ook hier ontbreekt precisering of financiële onderbouwing.

Summier
In Den Haag verscheen Chris van der Helm op de debatavond, maar de PVV laat ook veel bijeenkomsten schieten, zoals de discussie die werd georganiseerd door Kleurrijk Almere. 'We hebben de PVV keurig uitgenodigd,' zegt organisator Jan de Vletter. 'Aanvankelijk leken ze te komen. Toen we vertelden dat het ging over de multiculturele samenleving hadden ze blijkbaar geen belangstelling meer. We hebben nooit meer iets gehoord. Ook geen afzegging. Wat me opviel, was dat alles via Den Haag liep, het waren niet de lokale PVV'ers die de beslissingen namen.'

Een summier programma zonder financiële onderbouwing, kandidaten die niet komen opdagen bij debatten en ook niet geïnterviewd mogen worden, het lijkt de PVV niet te deren. Volgens de laatste peilingen krijgt de partij in Den Haag zes van de vijfenveertig zetels. De partij zou daarmee op de vierde plaats eindigen na de PvdA, VVD en D66. Ook in Almere gaat de PVV het volgens een eerste peiling goed doen. Hier komt de partij net als de VVD uit op zestien procent, goed voor zeven zetels.