Minister van Buitenlandse Zaken Hillary Clinton zei het deze week: Amerika steunt activisten aan de frontlijn van internetvrijheid. Het was Clinton's tweede toespraak over internetvrijheid en een duidelijk teken dat Amerika sociale media ziet als een wapen in de strijd voor de democratie. De jonge internetwetenschapper Evgeny Morozov (26) uit Wit-Rusland betreurt de agressieve promotie van internetvrijheid door het Amerikaanse State Department. Morozov schreef The Net Delusion, the Dark Side of Internet Freedom over de politieke effecten van internet. Vrij Nederland sprak met hem in New York.

Volgens Morozov is 'het hele idee van het promoten van internet-vrijheid doordesemd van hypocrisie. Precies op de dag dat in Egypte het internet werd afgesloten, bespraken politici in Washington een Amerikaanse kill switch. Als zelfs de VS als voorvechter van internetvrijheid zo'n kill switch acceptabel vindt, heeft een dictator niets te vrezen. Die hoeft als hij het internet lam legt niet bang te zijn voor kritiek van Washington, laat staan voor represailles. Tirannen in de hele wereld trekken hun conclusies uit wat er in Tunesië en Egypte is gebeurd. Een uitknop die alle digitale netwerken uitschakelt is in tijden van een crisis een must.'

De internetvrijheid-agenda van het State Department versterkt de indruk dat 'Washington en Sillicon Valley twee handen op een buik zijn, dat Amerikaanse bedrijven een belangrijke rol spelen in democratisering en dat digitale technologieën - vooral social networking - instrumenten zijn in de strijd tegen dictatoriale regimes. Die boodschap moet je niet willen sturen. En de bedrijven zullen er op den duur nadelige gevolgen van ondervinden.'

Morozov noemt het geloof dat sociale media revoluties ontketenen 'cyberutopisme'. Wat cyberutopisten niet willen zien, zegt Morozov, is dat autoritaire machthebbers bijzonder creatief zijn in het belemmeren van internetvrijheid. Het is de dark side van internet.