Elkaars favoriete vijand zijn ze sinds de oertijd. Maar jarenlang speelde de strijd zich hoofdzakelijk binnenskamers af, met veel geroddel en wederzijds dédain. Te-genover de buitenwereld werd discreet gezwegen - zeker zolang de beide kwaliteitskranten tot hetzelfde moederconcern behoorden.

Het tij keerde toen aan die constructie een einde kwam én de twee redacties vrijwel tegelijk een nieuwe roerganger begroetten. Peter Vandermeersch van NRC Handelsblad en Philippe Remarque van de Volkskrant bleken minimaal één ding gemeen te hebben: ze maakten ons allebei dolgraag deelgenoot van hun opvattingen betreffende de tegenstrever - het liefst in veelbekeken televisieprogramma's als De Wereld Draait Door ('Dat vind ik heel flauw van je, Peter').

Nu is er met profileringsdrift op zichzelf natuurlijk niets mis. Gezegend het land, nietwaar, waar kranten elkaar de tent uit kunnen vechten. Zo hoort het in een levendige democratie. Begrijpelijk is het fenomeen al evenzeer. De markt lijkt immers nerveuzer dan ooit - vanwege ontlezing, nieuwe media en groeiende economische onzekerheid. Geen wonder dat de ene krant nauwlettend de bewegingen van de ander in de gaten houdt.

Maar de laatste tijd begint de animositeit wel heel bizarre trekjes te krijgen. Zo deelde de hoofdredacteur van NRC Handelsblad onlangs bijna terloops mee dat zijn bedrijf het plan onderzoekt om behalve de avondkrant ook een ochtendeditie te doen verschijnen. Hij wist alleen 'nog niet helemaal' of het werkelijk zou lukken. 'Dat hangt niet enkel van de redactie af, die zich daar in de loop van de volgende weken over uitspreekt,' schreef hij op zijn weblog, 'maar ook van externe factoren als druk en distributie.'

Houd het dan nog even voor je, zou ik zeggen, tot je meer zekerheid kunt bieden. Wat moeten de lezers met zo'n bericht? De aankondiging was dan ook niet zozeer voor hen bestemd, maar bovenal voor de concurrent. De hoofdredacteur van de Volkskrant gaf trouwens geen krimp - althans niet publiekelijk. Hij moest nog zien, zei hij desgevraagd in journalistenvakblad Villamedia magazine, 'of dat in technische zin allemaal gaat lukken'. En wisten wij wel dat Vandermeersch intern de Volkskrant 'voortdurend ten voorbeeld stelt' en 'onze primeurs' overneemt?

Nog merkwaardiger is de recente neiging om in de eigen kolommen andermans interne perikelen breed uit te meten. In zijn pas verschenen boek Hoe de nuance verdween uit een kwaliteitskrant houdt Hans Moll de berichtgeving over het Midden-Oosten van zijn voormalige werkgever NRC Handelsblad tegen het licht. Die is volgens hem welbewust 'steeds minder positief over Israël en steeds minder negatief over Hamas'. Bij de Volkskrant kreeg deze oud-redacteur vorige week op de mediapagina's alle ruimte om zijn ongenoegen te ventileren ('Ik heb ontdekt dat er systematisch, in één richting, feiten worden versluierd'). Simpelweg uitzoeken of Molls beschuldigingen kloppen vond de Volkskrant overbodig.

Dat kunnen wij ook, dachten ze bij NRC Handelsblad. Twee dagen later mocht plotseling de weggewerkte ombudsman van de Volkskrant in het avondblad over zes kolommen vertellen wat er niet deugt aan zíjn voormalige broodheer. 'Ik mis echt diepgang,' klaagde Thom Meens. 'Vijf keer per week een column van Aaf of Witteman is te veel.'
Zouden lezers werkelijk niets liever willen dan lezen wat er mis is bij een krant die ze waarschijnlijk niet lezen? Dan houd ik nu mijn mond.