Jan Dirk Paarlberg verkocht kunst en kreeg er 8,5 miljoen gulden cash voor. Het openbaar ministerie vermoedt witwassen.

Officier van justitie Koos Plooij kan er met z’n hoofd niet bij: ‘Hoe heeft u het kunstwerk in uw auto getild?’
Jan Dirk Paarlberg: ‘In m’n eentje.’
Plooij: ‘Dat lijkt me erg onwaarschijnlijk.’
Paarlberg: ‘Ik til wel vaker zware dingen.’
Plooij: ‘En had u het ingepakt?’
Paarlberg: ‘Dat weet ik niet meer. Misschien heb ik het in een deken gewikkeld.’

Onderwerp van gesprek in de Haarlemse rechtszaal was afgelopen maandag een anderhalf meter hoog bronzen beeld van de Colombiaanse kunstenaar Fernando Botero. De vastgoedhandelaar wilde er in 1998 vanaf, hij was er op uitgekeken. Via z’n vaste kunsthandelaar Frans Jacobs vond hij een Belgische koper. Die had daarnaast ook interesse in enkele schilderijen uit Paarlbergs collectie.

Zo gingen acht kunstwerken vanuit het Maarssense kasteeltje Bolenstein de grens over – naast de Botero enkele Van Dongens, een Chagall en een Manet. Door de verdachte eigenhandig naar de Belgische kunsthandelaar gebracht. Paarlberg kwam terug met een reistas vol briefjes van duizend, in wikkels gevat. Op voorhand had hij een bank gezocht die de cash wilde omwisselen. Dat was makkelijker gezegd dan gedaan. ABN Amro en Deutsche Bank wilden het baar geld niet. Uiteindelijk kwam de kasteelheer terecht bij de vestiging van American Express in Luxemburg.

Maar eerst legde Paarlberg de 8,5 miljoen gulden naar eigen zeggen in een privékluis op zijn kantoor. Daar lag het enkele maanden. Pas op 29 mei 1998 bracht hij de contanten, inmiddels overgeladen in een koffer, naar trustkantoor FTC in Amstelveen. Van daaruit vertrok later die dag een geldtransport van Securicor naar de Luxemburgse vestiging van Amex. Daar neemt de bankmedewerker de 8449 briefjes van ƒ 1000, 164 briefjes van ƒ 250 en 100 briefjes van ƒ 100 in ontvangst.

Het openbaar ministerie heeft het geldtraject in kaart gebracht en vermoedt dat de 8,5 miljoen gulden samen met andere bedragen (waaronder de opbrengst van een door Endstra verkochte Sunseeker-speedboot met de naam Low Profile) op de bankrekening van Paarlbergs bedrijf Mediamax zijn terechtgekomen. Van daaruit zou het geld zijn gebruikt om via de vennootschap Gooier Hoofd BV het hotel Newport in Huizen aan te kopen. Dat riekt naar witwassen, menen de opsporingsinstanties, waarbij Endstra ook een zwarte duit in het zakje heeft gedaan.

Niets van dat alles, bezweert Paarlberg de rechters. Gewoon een cashtransactie zoals dat in de kunstwereld wel vaker gebeurt, althans in die dagen. Wie de uiteindelijke koper van de kunst is geweest, weet hij niet. En interesse in de herkomst van het geld had en heeft Paarlberg niet.