Snakt u ook zo naar eenvoud? De rest van Nederland wel. Zo duidden columnisten de volksgeest na de in de kiem gesmoorde Elfstedenkoorts tenminste. Terug naar Avercamp, koek-en-zopie en samen sneeuwschuiven op het Slotermeer. Eenvoud. Het volksverlangen gaat lijnrecht in tegen de ontwikkeling van de wereldeconomie. Alles wordt steeds internationaler, technischer, diverser, ingewikkelder. Het verlangen naar eenvoud is zo bezien nostalgie. Maar op iets kleinere schaal blijkt streven naar eenvoud niet enkel ijdelheid.

Zoals ze in Friesland het ijs schoonvegen, zo probeert het kabinet het woud aan regels te snoeien. En in het kader van deze ‘operatie eenvoud’ heeft minister Henk Kamp een glashelder voorstel gedaan. Het gaat om een lekker concreet en alledaags onderwerp: kinderen. Nu is het krijgen en opvoeden van kinderen niet per se eenvoudig, maar het is wel iets waar de meeste mensen redelijk toe in staat zijn. En doorgaans zonder enige overheidsbemoeienis.

En toch. Weet u hoeveel subsidieregelingen de overheid de laatste decennia heeft opgetuigd rond ‘het kind’? Minister Kamp (Sociale Zaken) heeft dat op een rijtje laten zetten. 1. kinderbijslag; 2. kinderopvangtoeslag; 3. kindgebonden budget; 4. aanvulling uitkering alleenstaande ouders; 5. tegemoetkoming onderwijs- en schoolkosten; 6. tegemoetkoming ouders thuiswonende gehandicapte kinderen; 7. alleenstaande ouderkorting; 8. combinatiekorting; 9. aftrek levensonderhoud kinderen; 10. aanvullende alleenstaande ouderkorting; 11. kindertoeslag op vrijstelling box 3 en 12. de ouderschapsverlofkorting.Twaalf ‘kindregelingen’. Historisch zo gegroeid, maar het resultaat? Juist de ouders die de steun nodig hebben, maken er geen gebruik van (‘onderbenutting’). En – dat is pas pervers – voor alleenstaande ouders met een uitkering vallen de regelingen zo gunstig uit dat ze er op achteruit gaan als ze een baan vinden (‘armoedeval’).

Dat het anders moest, was zonneklaar. Maar hoe? Minister Kamp heeft gekozen voor een stapsgewijze aanpak. Eerst heeft hij de huidige situatie laten uittekenen. Zo staat in zijn brief aan de Tweede Kamer een schema van het effect van de kindregelingen op alleenstaande ouders waaruit blijkt waar het probleem van de armoedeval zit. Vervolgens heeft Kamp expliciet gemaakt wat het politieke doel van de regelingen is. Hij noemt de inkomensondersteuning voor arme gezinnen en het verhogen van de arbeidsparticipatie. Opvallend is dat het oude politieke doel van ‘burgers aanzetten tot het voortbrengen van een nieuwe generatie belastingbetalers’ ontbreekt.

Door de twee doelen te combineren met de huidige situatie, kan de minister de gewenste situatie schetsen: hij brengt het aantal kindregelingen terug van twaalf naar vier. De kinderbijslag en het kindgebonden budget blijven bestaan met het oog op de ‘inkomensondersteuning’. En het tweede doel, het verhogen van de arbeidsparticipatie, dient Kamp alleen nog met de combinatiekorting (een inkomensafhankelijke aftrekpost voor werkende ouders) en de kinderopvangtoeslag. Alle andere regelingen verdwijnen. Duidelijk.

Het aantal kindregelingen gaat terug van twaalf naar vier. Dat is conceptueel knap werk en lekker eenvoudig, maar wat is het effect op de ouders en kinderen? Uit een rekenvoorbeeld over een bijstandsmoeder die vier dagen per week aan de slag gaat, blijkt dat ze er nu duizend euro per jaar op achteruitgaat, terwijl ze er in het voorstel van Kamp vierhonderd euro bij zou krijgen. Weg armoedeval.

Hoe de nieuwe situatie verder uitpakt, zal Kamp voorrekenen op Prinsjesdag. Op basis van Kamps aanpak kunnen we al wel een hypothese opwerpen: de overheid kan het aantal regelingen met tweederde verminderen. Laten we het ‘de wet van Kamp’ noemen. En laten we hopen dat alle ministers deze wet de komende jaren gaan verifiëren. Bestaande regelingen in kaart brengen, doelen expliciteren en met een plan komen dat nog maximaal een derde van het aantal regelingen telt. Eenvoud. Nederland snakt ernaar.